Αποανάπτυξη-Τοπικοποίηση με σχεδιασμό και όχι καταστροφή με μνημόνια!

ΤΜετά το 4ο κατά σειράν μνημόνιο, τώρα έρχεται η «μια από τα ίδια ανάπτυξη», ίσως πιο «δίκαια», υπόσχεται η κυβέρνηση. Με διεθνείς επενδύσεις για μεταφορά του πλούτου της χώρας στο εξωτερικό, στα χέρια των διεθνών επενδυτών, αυτών καλέ που μας δανείζανε όλα αυτά τα χρόνια και τώρα τους χρωστάμε τα «μαλλιά της κεφαλής μας».

Τι και αν κάποιοι από μας φωνάζουμε όλα αυτά τα χρόνια: σεισάχθεια και αποανάπτυξη!(http://www.topikopoiisi.eu/theta941sigmaepsiloniotasigmaf/36) και «στροφή σεαποκεντρωμένη, τοπικοποιημένη, αμεσοδημοκρατική κοινωνία ίσης κατανομής και του μικρότερου δυνατού οικολογικού αποτυπώματος».
Μα τα μνημόνια δεν πετύχανε –χωρίς να το θέλουμε-αποανάπτυξη; Τι είναι η συρρίκνωση κατά 25% του ΑΕΠ της χώρας, αν δεν είναι αποανάπτυξη; Λένε μερικοί κυνικοί!
Απαντάμε: πρώτα -πρώτα το ΑΕΠ μιας χώρας δεν είναι κατάλληλος δείκτης για την ευζωία των κατοίκων της και σήμερα αμφισβητείται αυτό και υπάρχουν οικονομολόγοι, κυβερνήσεις και διεθνείς οργανισμοί που εργάζονται εδώ και δεκαετίες για τη διαμόρφωση καλύτερων δεικτών ευημερίας, διότι η προσήλωση στο ΑΕΠ θέτει στο περιθώριο της κοινωνικής συνείδησης το περιβαλλοντικό και κοινωνικό κόστος της ανάπτυξης (http://www.topikopoiisi.eu/902rhothetarhoalpha/1559378 καιhttp://www.topikopoiisi.eu/theta941sigmaepsiloniotasigmaf/2087834).
Στη συνέχεια λέμε ότι: αποανάπτυξη κάνεις με συνειδητό σχεδιασμό και όχι με καταστροφή μέσω των μνημονίων!
Η βασική ιδέα της αποανάπτυξης-τοπικοποίησης είναι η αλληλέγγυα, δημοκρατική, κοινωνική και οικολογική οικονομία με χαμηλή κατανάλωση πόρων – και όχι η φτώχεια και η ύφεση με ντιρεκτίβες λιτότητας, συνδυασμένη μάλιστα με καταστροφή του περιβάλλοντος και οικολογική υποβάθμιση που βιώνουν οι άνθρωποι σήμερα στην Ελλάδα.
Οι αρνητικές συνέπειες των δήθεν λύσεων για την κρίση, βύθισαν τους ανθρώπους στην Ελλάδα στη δυστυχία και έφερε την Ευρώπη στο χείλος της ανθρωπιστικής καταστροφής. Αντίθετα πολλοί πλούσιοι Έλληνες κατάφεραν - με τη βοήθεια της υπόλοιπης Ευρώπης - να βγάλουν τα περισσότερα περιουσιακά τους στοιχεία από τη χώρα. Για να προστατεύσουν τον εαυτό τους από μια ενδεχόμενη πλήρη κατάρρευση της οικονομίας, αλλά αυτό επιτάχυνε ταυτόχρονα αυτή την κατάρρευση και σε γενικές γραμμές αύξησε την ανισότητα, τις συγκρούσεις κατανομής και τον αποκλεισμό.
Την ίδια στιγμή η κρίση-πολλές φορές το τονίσαμε αυτό και σαν ιστοσελίδα και στις ομιλίες συζητήσεις με τα εναλλακτικά εγχειρήματα που ξεπήδησαν σε όλο αυτό το διάστημα-είχε και έχει ακόμα ένα θετικό: Μας αναγκάζει επίσης να αναζητήσουμε νέες δυνατότητες και τρόπους ζωής, συνύπαρξης και εργασίας, καθώς και διευρυμένους χώρους για να δοκιμάζουμε όλα αυτά. Εγχειρήματα που πριν την κρίση για χρόνια διαχειρίζονταν από μικρές μειοφηφικές πρωτοβουλίες ( από ελευθεριακές, αντιφασιστικές ή ομάδες αλληλεγγύης για παράδειγμα), βρίσκουν τώρα μεγάλη απήχηση και δημιουργούνται καινούργια, με νέες ιδέες. Υπάρχουν αυτοδιαχειριζόμενοι χώροι και εγχειρήματα γειτονιάς, κοινωνικά-αλληλέγγυα ιατρεία, δίκτυα-οάσεις μη χρηματικής οικονομίας και ανταλλαγής, κοινωνικά παντοπωλεία με δωρεάν διάθεση προϊόντων και αντικειμένων κυρίως από «δεύτερο χέρι», νέας μορφής συνεταιρισμοί(χωρίς διοικητικά συμβούλια , με συνέλευση μελών), εργαστήρια και πρότζεκτ αυτοβοήθειας. Μοντέλα συλλογικής εργασίας και συνεργατικές με αποφάσεις στη βάση της συναίνεσης και της άμεσης δημοκρατίας, γίνονται πλατιά γνωστά και οικεία. Μερικοί άνθρωποι λοιπόν στην Ελλάδα αναγκάσθηκαν και αναγκάζονται να συνευρεθούν και να οικοδομήσουν στοιχεία μιας ενωμένης και ειρηνικής κοινωνίας «από τα κάτω».
Αλλά οι προϋποθέσεις για όλα αυτά είναι κατανοητά δύσκολες - η πλειοψηφία της κοινωνίας βιώνει τη συρρίκνωση, όχι ως δημιουργία νέων δυνατοτήτων, αλλά ως καταστροφή. Γιατί παρά αυτά τα φωτεινά σημάδια της ελπίδας, ο ισολογισμός της μέχρι τώρα λιτότητας παραμένει καταστροφική. Η βρεφική θνησιμότητα αυξήθηκε μόνο μεταξύ 2008 και 2010 κατά 43%. Η επίσημη ανεργία βρίσκεται στο 25%, ενώ η ανεργία των νέων φθάνει ακόμη και στο 50%. Ολόκληρες οικογένειες ζουν από την μικρή σύνταξη των παππούδων. Σύμφωνα με δημοσίευμα του ίδιου του ελληνικού κοινοβουλίου σχεδόν 6,5 εκατομμύρια Ελλήνων ζουν μέσα στη φτώχεια - αυτό είναι το 58% του πληθυσμού! Ένας τρίτο του πληθυσμού δεν έχει ασφάλιση υγείας. Οι διαδηλώσεις, οι διαμαρτυρίες και ενέργειες ενάντια σε αυτές τις πολιτικές ήταν και είναι κοινός τόπος – ακριβώς όπως και η βίαιη καταστολή τους από την αστυνομία.
Περισσότερη «λιτότητας» χωρίς περικοπή ή εξάλειψη του χρέους θα επιδεινώνει συνεχώς την κατάσταση, χωρίς να την επιλύει. Η κλασική πολιτική πρόταση-από όλα σχεδόν τα κόμματα- για μια μονόπλευρη εστίαση στην μια από τα ίδια «ανάπτυξη» και στις επενδύσεις με στόχο το κέρδος κερδών, δεν μπορεί να είναι η απάντηση και αυτό είναι ολοφάνερο. Παραμένουν άλυτες-και σε παγκόσμιο επίπεδο-οι αντιθέσεις και οι συγκρούσεις για ισότιμη και δίκαιη κατανομή των βαρών και των πλεονασμάτων, καθώς και η οικολογική καταστροφή. Χρειαζόμαστε μια εναλλακτική λύση, η οποία θα αντιμετωπίζει μαζί τα οικολογικά και κοινωνικά προβλήματα και τις αιτίες τους. Αυτό σημαίνει ότι χρειαζόμαστε αλλαγές σε πολλαπλά επίπεδα: στο προσωπικό και συλλογικό επίπεδο συνείδησης, στην οργάνωση και αυτοοργάνωση, στο θεσμικό πολιτικό επίπεδο. Να επανέλθει το πνεύμα του κοινοτισμού για να βρούμε συλλογικά τις απαιτούμενες σήμερα ριζοσπαστικές λύσεις. Να στηρίξουμε και να πολλαπλασιάσουμε τα αυτοοργανωμένα εναλλακτικά εγχειρήματα σε όλους τους ζωτικούς τομείς της κοινωνικής και οικονομικής δραστηριότητας, ώστε να αναπνεύσει ο πληθυσμός και να επανέλθει η ελπίδα για το μέλλον, κόντρα στη δυστοπία των μνημονιακών πολιτικών.

Επισκεφθείτε και την νέα ιστοσελίδα μας: http://www.topikopoiisi.eu/






Δευτέρα, 14 Νοεμβρίου 2011

H καταστροφική για την Ελλάδα και την Ευρωζώνη συμφωνία της 27ης Οκτωβρίου

ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΤΑΘΑΚΗ

Ο σχηματισμός όχι μίας, αλλά δύο, όμοιων κυβερνήσεων σε Ελλάδα και Ιταλία, προκειμένου να εφαρμοστούν οι αποφάσεις της 27ης Οκτωβρίου, δίνει την εντύπωση (ή την ψευδαίσθηση) ότι οι αποφάσεις αυτές είναι όντως σημαντικές και ότι μπορεί να αποτελέσουν, εάν εφαρμοστούν, κάποια διέξοδο στο πρόβλημα της Ελλάδας και της Ευρωζώνης.
Η συμφωνία της 27ης Οκτωβρίου έχει τρία σκέλη:
Πρώτον, αυξάνει το μέγεθος των εγγυήσεων του μηχανισμού στήριξης από 440 δισ. σε περίπου 1 τρισ. ευρώ προκειμένου να χωρέσει, πέρα από την Ελλάδα, την Πορτογαλία, ως την Ιρλανδία και την Ιταλία, πιθανώς και την Ισπανία. Αυτό γίνεται τεχνητά, όχι με πραγματικό χρήμα, αλλά με μηχανισμούς μόχλευσης των προσφερόμενων εγγυήσεων. Η βασική ιδέα είναι να ασφαλίζεται από τον μηχανισμό, τον EFSF, το 20% της αξίας των νεοεκδιδόμενων ομολόγων, προκειμένου οι αγορές να συνεχίσουν να αγοράζουν ομόλογα της κλυδωνιζόμενης Ιταλίας.
Η απόφαση αυτή έχει ήδη ακυρωθεί στην πράξη. Προφανώς αδυνατεί να διασφαλίσει την Ιταλία. Η Ιταλία, την επομένη της απόφασης, είδε τα επιτόκια να εκτινάσσονται στο 6% και 7%. Πριν από τις γιορτές θα πρέπει να ζητήσει βοήθεια. Στην Ιταλία, μόνο το 2012, λήγουν ομόλογα αξίας 320 δισ. και την επόμενη επταετία άλλα 1,8 τρισ.
Η διασφάλιση του 20% της αξίας των ομολόγων ήταν μια ανόητη ιδέα που μετατρέπει τον EFSF σε μηχανισμό που δανείζεται κανονικά από τις αγορές (είναι μύθος ότι οι Γερμανοί και Ευρωπαίοι φορολογούμενοι έχουν βάλει μέχρι στιγμής πραγματικά χρήματα -αυτά είναι μόλις 80 δισ., εκ των οποίων τα 20 η Γερμανία) και ταυτόχρονα μετατρέπεται σε έναν μηχανισμό παραγωγής ασφαλίστρων (CDS).
Ο δεύτερος στόχος της 27ης Οκτωβρίου είναι η διασφάλιση των ευρωπαϊκών τραπεζών έναντι των διαδοχικών κινδύνων που εκπορεύονται από την κρίση του δημόσιου χρέους στην Ευρωζώνη. Για τον σκοπό αυτόν δεσμεύτηκαν 110 δισ. και ετέθη ο περίφημος στόχος της κεφαλαιακής επάρκειας (στο 9%).
Για να πετύχουν αυτόν τον στόχο οι τράπεζες θα πρέπει πρώτα να δοκιμάσουν την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου και, εάν αποτύχουν, να προσφύγουν στις εθνικές κυβερνήσεις και, εάν και τότε αποτύχουν, να προσφύγουν σε αυτά τα 110 δισ. του EFSF. Δώρο άδωρο είναι η πρόταση αυτή.
Οι τράπεζες δανείζονται όλο και δυσκολότερα μεταξύ τους και αναμένουν, όπως όλοι, ότι το 2012 η ευρωπαϊκή οικονομία θα εισέλθει σε ύφεση. Η στασιμότητα των επενδύσεων και της κατανάλωσης, σε συνδυασμό με την επιβολή δημοσιονομικής πειθαρχίας διαδοχικά σε πολλές χώρες, θα εξανεμίσει το σημερινό 2% της οικονομικής μεγέθυνσης.
Συνεπώς, με δεδομένη τη στασιμότητα και την κλιμακούμενη κρίση των «τοξικών» δημόσιων και ιδιωτικών τίτλων, οι τράπεζες θα μειώσουν τη χρηματοδότηση της οικονομίας προκειμένου να προσεγγίσουν το 9% με τρόπο ευκολότερο από την περιπέτεια της ανακεφαλαιοποίησης που προτείνει η απόφαση της 27ης Οκτωβρίου.
Η απόφαση θεωρείται ήδη ανεπαρκής, καθώς οι συζητήσεις έχουν ήδη ξεκινήσει, για την εμπλοκή της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων στη στήριξη των τραπεζών το 2012, με επιπρόσθετο ποσό της τάξης των 75 δισ.
Ο τρίτος στόχος είναι η απόφαση για τη «διάσωση» της Ελλάδας. Εδώ οι αποφάσεις είναι ακόμα πιο τραγελαφικές. Αποφασίστηκε το «κούρεμα» του ιδιωτικού χρέους (τραπεζών και ταμείων) κατά 50% (υπολογίζεται στα 100 δισ.), η αναχρηματοδότηση της οικονομίας με νέο πακέτο ύψους 120 δισ. και η ανακεφαλαιοποίηση των ελληνικών τραπεζών και ταμείων με 30 δισ., από τα οποία 15 θα προέλθουν από τις ιδιωτικοποιήσεις). Καθαρό όφελος περίπου 70 δισ.
Οι αποφάσεις για την Ελλάδα έχουν φυσικά παραρτήματα, άγνωστα προς στιγμή που θα θέτουν τις υποχρεώσεις της χώρας σύμφωνα ή πέρα από το μεσοπρόθεσμο. Η ιδέα παραμένει η ίδια. “Θα αναχρηματοδοτούμε το χρέος μέσω του EFSF, εφόσον η Ελλάδα εφαρμόζει το γνωστό πακέτο”. Μόνο που αυτό δεν επιλύει μέχρι στιγμής ούτε το πρόβλημα της βιωσιμότητας του ελληνικού χρέους ούτε το πρόβλημα της εξισορρόπησης των δημόσιων οικονομικών.
Για του λόγου το αληθές, ας προσφύγουμε στη μυστική έκθεση της Τρόικας (21 Οκτωβρίου 2011) που καταρτίστηκε προκειμένου να δοθεί η 6η δόση. Εκεί αναπτύσσεται το ιδιοφυές πλάνο διάσωσης της χώρας. Τα δεδομένα είναι τα εξής: Η ελληνική οικονομία θα αναπτύσσεται με 2,5% κατά μέσον όρο από το 2013 μέχρι το 2020. Το επιτόκιο δανεισμού από τον EFSF και τα βραχυχρόνια δάνεια που η χώρα λαμβάνει κανονικά από την αγορά εκτιμάται στο 4,5%. Όλοι καταλαβαίνουμε ότι το χρέος θα αυξάνεται αντί να μειώνεται.
Συνεπώς, ο μόνος τρόπος είναι να είναι επαρκές το πλεόνασμα του προϋπολογισμού προκειμένου να καλύπτει τη διαφορά. Εδώ η τρόικα προβλέπει: Μείωση των δημοσίων δαπανών (χωρίς τα τοκοχρεολύσια) από το 44,5% του ΑΕΠ το 2010 σε 33% το 2020. Σταθεροποίηση των εσόδων από το 39,5% του ΑΕΠ το 2010 σε 37,4% το 2020, αφού προηγουμένως έχουν ανέβει στο 41% για μερικά χρόνια.
Το εγχείρημα της μείωσης των δημοσίων δαπανών από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (45%) στο επίπεδο των λατινοαμερικάνικων οικονομιών (28%) αποτελεί ένα πρωτοφανές ιστορικά εγχείρημα «κοινωνικής μηχανικής», ένα μοναδικό σενάριο «βίαιης αποανάπτυξης». Η ιδέα είναι απλή. Ας κλείσουμε το 30% των σχολείων, των νοσοκομείων, των στρατοπέδων, των πανεπιστημίων, των δημοσίων οργανισμών κ.ο.κ. Ας διατηρήσουμε όμως τη φορολόγηση στα σημερινά, έστω λίγο αυξημένα, επίπεδα. Δεν μπορεί, κάποια στιγμή θα επιτευχθεί ένας πλεονασματικός προϋπολογισμός της τάξης του 6% προκειμένου να εξυπηρετηθεί το δημόσιο χρέος. Γενναίες οι υποθέσεις εργασίας της τρόικας, αλλά απογοητευτικά τα αποτελέσματα. Το χρέος θα είναι στο 120% του ΑΕΠ το 2020, όσο ήταν και το 2009.
Η πιο ασταθής υπόθεση αυτού του τερατουργήματος είναι φυσικά ο παρονομαστής. Το ΑΕΠ. Το ΑΕΠ το 2009 ήταν 245 δισ. Μειώθηκε κατά 3,5% το 2010 και μάλλον κατά 5,5% το 2011. Προβλέπεται από την τρόικα να μειωθεί το 2012 άλλο 3%. Κοινώς, θα κινείται γύρω στα 210 δισ. Μετά προβλέπει να αυξηθεί. Ας υποθέσουμε όμως ότι θα συνεχίσει ο σημερινός ρυθμός συρρίκνωσης για λίγο ακόμα, 10 έως 20 μήνες. Κάθε μήνα, εδώ και 18 μήνες, η ελληνική οικονομία συρρικνώνεται κατά 2 δισ. ευρώ και οι άνεργοι αυξάνονται με ρυθμό 40.000 κάθε μήνα. Πολύ πριν αρχίσουμε να συζητάμε για σταθεροποίηση του προϋπολογισμού και αποτελεσματικότητα των μέτρων που παίρνονται, η εξέλιξη της πραγματικής οικονομίας θα έχει ακυρώσει τους προγραμματισμούς, όχι του χρόνου, αλλά του αμέσως προηγούμενου μήνα.
Το 2012 θα είναι, εάν κάτι δεν αλλάξει, μια πραγματική κόλαση, με πλήρη εκτροχιασμό των δημοσίων οικονομικών (κατάρρευση εσόδων και εκτίναξη των δαπανών που προορίζονται για επιδόματα ανεργίας και για διαχείριση «εκτάκτων καταστάσεων» στον δημόσιο τομέα).
Αυτό το οικονομικό τερατούργημα δεν έχει φυσικά καμία πιθανότητα εφαρμογής. Είναι οικονομικά αδιανόητο, ιστορικά πρωτόγνωρο, κοινωνικά απερίγραπτο και πολιτικά ανεφάρμοστο. Η απόφαση της 27ης Οκτωβρίου θα έχει την τύχη της 21ης Ιουλίου. Θα εξαφανιστεί από το τραπέζι καθώς η Ευρωζώνη θα δοκιμάζεται από πολύ ισχυρές πιέσεις και η ελληνική οικονομία θα συνθλίβεται.
http://www.avgi.gr/ArticleActionshow.action?articleID=651233

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου