Μετά το 3ο και το συνεχές-με "κόφτη"- Μνημόνιο

Τ

Τι περιμένουμε; Δεν υπάρχουν "σωτήρες"
Οι περισσότεροι νεοέλληνες περίμεναν μετέωροι και άπρακτοι την κυβέρνηση "κοινωνικής σωτηρίας" της αριστεράς με κορμό τον ΣΥΡΙΖΑ για να μας λύσει όλα τα προβλήματα! Να συμφωνήσει με τους "θεσμούς", να εξασφαλίσει χρηματοδότηση, να αποτρέψει τη "λιτότητα" και την "ανθρωπιστική κρίση". Και αυτή η Κυβέρνηση κάθε άλλο παρά έλυσε αυτά τα προβλήματα, έφερε ένα σκληρότερο μνημόνιο, σαν αποτέλεσμα της "σθεναράς διαπραγμάτευσης" με τους πιστωτές. Και για να το εφαρμόσει χωρίς τα "βαρίδια" της, έκανε "φαστ τρακ" εκλογές, για μια νέα "ισχυρή εντολή" από το ζαλισμένο "πόπολο". Πριν προλάβει αυτό να αντιληφθεί ότι οι υποσχέσεις των εκλογών, θα ακολουθήσουν το δρόμο των προηγούμενων που δεν κρατήθηκαν παρά το ότι ο Τσίπρας ήθελε να "πρωτοτυπήσει και να τις κρατήσει".
Και πραγματικά: με το 3ο και διαρκές μνημόνιο, που μας έφερε η Κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, καταρρέουν και οι τελευταίες ελπίδες του ζαλισμένου "πόπολου".
​Για όσους έχουν αντιληφθεί καθαρά αυτές τις εξελίξεις, δεν μας μένει παρά:
να διαμορφώσουμε «από τα κάτω» ένα απαραίτητο ρεαλιστικό και ελκυστικό πολιτικό πρόγραμμα για το ξεπέρασμα της σημερινής κατάρρευσης και συγχρόνως για τη μετάβαση σε μια μετακαπιταλιστική κοινωνία, που θα στηριχθεί:
-στην οικονομία των βιοτικών αναγκών και στα "κοινά" όσον αφορά στο περιεχόμενο,
-στον συνεργατισμό-συνεταιρισμό όσον αφορά στις σχέσεις παραγωγής,
-στη συλλογική-κοινοτική-δημοτική ιδιοκτησία όσον αφορά στα μέσα παραγωγής,
-στην εγγύτητα, τις μικρές αποστάσεις και την ελεύθερη ενέργεια των ΑΠΕ, όσον αφορά στο μικρότερο δυνατό οικολογικό αποτύπωμα
-Στην άμεση δημοκρατία όσον αφορά στις αποφάσεις και τους πολιτικούς θεσμούς

Δε μας μένει τίποτα άλλο σε αυτή την χώρα, από το να αναζητήσουμε ριζοσπαστικές λύσεις.
Παρακάτω περιγράφουμε τη στρατηγική της Τοπικοποίησης για τη μετάβαση σε μετακαπιταλιστικές κοινωνίες:

Η Στρατηγική της Τοπικοποίησης
1. Το παγκόσμιο πλαίσιο
Η ελληνική κρίση είναι η «εξτρέμ» έκφραση της παγκόσμιας κρίσης, στην οποία βρίσκεται το καπιταλιστικό σύστημα υπό την ηγεσία του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου.
Υπάρχει μια χρηματοπιστωτική φούσκα διογκωμένη τουλάχιστον κατά 10 φορές. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να έχουν αυξηθεί υπέρμετρα οι σημερινές χρηματικές περιουσίες της ελίτ του 1% του παγκόσμιου πληθυσμού. Αυτή η ελίτ διακινώντας και δανείζοντας αυτόν τον τεράστιο χρηματικό όγκο μπορεί και ελέγχει την «ευημερία» του υπόλοιπου 99%. Αυτό είναι δυνατόν γιατί έχει εξαρτήσει από αυτό το χρήμα και τις πλειοψηφίες των «από κάτω».

Πραγματικά, η μεγάλη αύξηση της παγκόσμιας κατανάλωσης τα τελευταία 15-20 χρόνια (βασικά μεταξύ 1990-2007) πυροδοτήθηκε και στηρίχθηκε από την μαζική χορήγηση δανείων από τις τράπεζες. Είχαμε παντού αυξανόμενα επίπεδα χρέους. Των νοικοκυριών, των επιχειρήσεων, των κυβερνήσεων.

Με τη μορφή καταναλωτικών χρεών, χρηματοπιστωτικών επενδύσεων, δημοσίων χρεών, εξωτερικών χρεών σε κάθε χώρα. Στο προηγούμενο της κρίσης διάστημα το χαρακτηριστικό ήταν η αύξηση ιδίως των καταναλωτικών χρεών. Χρησιμοποιήθηκαν σαν μηχανισμός, ώστε η κατανάλωση να γίνει ο βασικός μοχλός της καπιταλιστικής ανάπτυξης. Στην κουλτούρα του «δανείσου και ξόδευε» τα πιο ευάλωτα ήταν τα κοινωνικά στρώματα χαμηλού εισοδήματος, ιδίως της μεσαίας τάξης.
Η «αριστοκρατία» των μεσοστρωμάτων και των μισθωτών εργαζομένων είχαν κατορθώσει να εξασφαλίσουν για τον εαυτό τους σημαντικό μέρος της πίτας και προσπαθούσαν με κάθε τρόπο να μη βρεθούν στη θέση των «από κάτω».
Οι κυρίαρχες ελίτ και τάξεις κατόρθωναν μέχρι τώρα να έχουν την συναίνεση αυτών των στρωμάτων, υποσχόμενες ότι μπορούν να τους αυξάνουν το μερίδιο της πίτας με το να τις βοηθούν να μεγαλώνουν τη συνολική πίτα μέσω της «ανάπτυξης και της προόδου». Κατορθώνοντας δηλαδή να περάσει στη συνείδηση των «από κάτω» της πυραμίδας, σαν υπέρτατη αξία-σχεδόν σα νέα θρησκεία- την «άνετη» ζωή μέσα από την συνεχή αύξηση της κατανάλωσης.
Αυτό λειτουργούσε, όσο οι λαοί πίστευαν ακόμα σε μια «εικόνα» ενός απέραντου και απεριορίστων δυνατοτήτων πλανήτη, και όσο οι οικονομολόγοι μπορούσαν να υποστηρίζουν ότι η καμπύλη της οικονομίας είναι εκθετικά αυξητική.
Όμως και η αυξημένη κατανάλωση υλικών αγαθών και η αυξημένη παραγωγή τους απαιτούν αυξημένη χρήση υλικών και ενέργειας. Περιβαλλοντικοί παράγοντες, ελλείψεις πόρων, η οικονομική διεύρυνση στην Ν.Α. Ασία (αναδυόμενες χώρες) κ.λπ., μειώνουν τη διάρκεια ζωής των πεπερασμένων αποθεμάτων που έχουν απομείνει.
Ο ανταγωνισμός μεταξύ της εξασφάλισης τροφής και της εξασφάλισης της μετακίνησης (τρόφιμα ή βιοκαύσιμα) συμβάλει π.χ. στην αύξηση των τιμών των τροφίμων.
Η αύξηση των εκπομπών του άνθρακα και η συνακόλουθη κλιματική αλλαγή, η μείωση της βιοποικιλότητας, η αποψίλωση και οι πυρκαγιές των δασών, η μείωση των ιχθυαλιευμάτων, η έλλειψη νερού, η υποβάθμιση των καλλιεργούμενων εδαφών συμβάλλουν στην μείωση της αποδοτικότητας και των οικονομικών δραστηριοτήτων των ανθρώπων και διογκώνουν το πρόβλημα της ικανοποίησης των βιοτικών αναγκών τους.
Το τελικό αποτέλεσμα των αυξημένων οικονομικών δραστηριοτήτων του οποιασδήποτε μορφής κεφαλαίου είναι η κατάρρευση των αποθεμάτων των φυσικών πόρων του πλανήτη. Αλλά και του περιβάλλοντός του, γιατί επίσης έχουν αυξημένη παραγωγή αποβλήτων, όσο και να αυξάνεται ο βαθμός απόδοσης της χρησιμοποιημένης τεχνολογίας.
Δεν είναι βασικά η «ανευθυνότητα» ή η «απληστία» των αγορών -αν και έπαιξε σημαντικό ρόλο- η αιτία της συνεχιζόμενης οικονομικής κρίσης και της κρίσης των δημοσιονομικών χρεών. Η βασικότερη αιτία είναι η ίδια η επιδίωξη της οικονομικής ανάπτυξης και της αντίστοιχης ιδεολογίας της.
Αυτή η ιδεολογία, προς το παρόν οδηγεί σε οικονομική και περιβαλλοντική καταστροφή ολόκληρες χώρες και περιοχές, και στο μέλλον σε κατάρρευση ολόκληρο τον πλανήτη: οι υλικές και οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις της επιδιωκόμενης ανάπτυξης μας οδηγεί εκτός της δημιουργίας οικονομικών χρεών και στη δημιουργίαοικολογικών χρεών.
Η ανικανότητά μας να ρυθμίσουμε τις χρηματοοικονομικές αγορές συνδυάζεται με την ανικανότητά μας να προστατέψουμε τους φυσικούς πόρους και να περιορίσουμε τις οικολογικές καταστροφές.
Τα χρέη που αφήνουμε στα παιδιά μας και τις μελλούμενες γενιές δεν θα είναι μόνο οικονομικά προς τους πιστωτές μας. Θα είναι και οικολογικά προς τον πλανήτη και τα οικοσυστήματα, τα οποία ανήκουν σε όλους και δεν έχουν σύνορα. Και αυτά θα πρέπει να τα ξεπληρώσουν –οι νέες γενιές-αποκαθιστώντας ότι έχουμε καταστρέψει οι παλιότερες. Αν θέλουν φυσικά να επιβιώσουν στο μέλλον.
Με το κυρίαρχο σημερινό μοντέλο υπερκατανάλωσης, μέχρι το 2030 θα χρειαζόμασταν έναν δεύτερο πλανήτη σαν τη γη. Ο καπιταλισμός λοιπόν αντιμετωπίζοντας αυτή την πραγματικότητα, από τη μία εξασφαλίζει για τις ελίτ όλο και μεγαλύτερο κομμάτι της υπάρχουσας πεπερασμένης πίτας καταναλώνοντας τους εναπομείναντες πόρους και από την άλλη-για να συνεχίζει να καλλιεργεί τη ψευδαίσθηση της αύξησης της πίτας-την«φουσκώνει», αφού δε μπορεί να την μεγαλώνει.
Αλλά όσο μεγαλώνουν οι φούσκες τόσο πιο εύκολα «σπάνε» και έτσι δε μπορεί πια να εξασφαλίζει εύκολα τη συναίνεση των μεσαίων τάξεων. Αυτή η συναίνεση εξέλεγε μέχρι τώρα τις κυβερνήσεις των κομμάτων εξουσίας παντού. Με την άρση της έχουμε και αμφισβήτηση του πολιτικού συστήματος της κοινοβουλευτικής εκπροσώπησης και διακυβέρνησης, ιδίως στα κράτη της Ν. Ευρώπης.
2. Όσον αφορά στην Ελλάδα
Η Ελλάδα έγινε ο αδύνατος κρίκος στον παγκόσμιο καπιταλισμό, λόγω της μανίας της πολιτικής και οικονομικής ελίτ, για ανάπτυξη που δεν στηριζόταν στον πρωτογενή- δευτερογενή τομέα (γεωργία, μεταποίηση, καινοτομία κ.λπ.), αλλά στον τριτογενή (κατανάλωση, εμπόριο, τουριστικές υπηρεσίες κ.λπ.) και στις κάθε είδους οικοδόμηση και κατασκευές.
Ο «εκσυγχρονισμός» που υποτίθεται έγινε -χωρίς να υπολογίζεται το οικονομικό και το περιβαλλοντικό κόστος του-στηρίχθηκε σε δάνεια κύρια από το εξωτερικό. Σε αυτό βοήθησε και η είσοδος στην Ευρωζώνη, γιατί αύξησε τη δανειοληπτική πίστη λόγω του κοινού νομίσματος. Όλοι άρχισαν να δανείζονται εύκολα.
Η κυβέρνηση και οι τράπεζες από τις «χρηματοπιστωτικές αγορές», οι επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά από τις τράπεζες. Το Ευρώ και τα δάνεια βοήθησαν ιδιαίτερα στο να ικανοποιείται η μανία της ελληνικής ελίτ για έργα φαραωνικά ( π.χ. των ολυμπιακών του 2004 ), για γέφυρες λιμάνια, δρόμους, αεροδρόμια και στάδια, αλλά και για τη δημιουργία ενός υπερμεγέθους πελατειακού κράτους στην υπηρεσία της.
Σε όλη τη μεταπoλεμική περίoδo μόvo τo 15% τωv συvoλικώv επεvδύσεωv παγίoυ κεφαλαίoυ στρεφόταv στη μεταπoίηση, εvώ τo 42% τωv ιδιωτικώv επεvδύσεωv στρεφόταv στην οικοδομή και τα 2/3 τωv δημoσίωv στηv υπoδoμή.
Ο τουρισμός αναδείχθηκε στη «μεγάλη βιομηχανία» της χώρας και ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού προσπάθησε να επιβιώσει προσφέροντας υπηρεσίες κατά τη «τουριστική σαιζόν», αφήνοντας κατά μέρος τις άλλες δραστηριότητες και τη γεωργία.
Και αυτή η κατεύθυνση -που υλοποιούταν από ένα πολιτικό προσωπικό κάθε άλλο παρά αξιόλογο-κατέρρευσε στα πλαίσια της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης.
Λόγω της άρσης της «εμπιστοσύνης των πιστωτών», η δομική κατά βάση ελληνική κρίση μετατράπηκε σε κρίση των δημοσιονομικών χρεών. Αυτή έφερε και τις πολιτικές της τρόικας και των «μνημονίων».
Και η σημερινή, αλλά και οι επόμενες κυβερνήσεις των κομμάτων εξουσίας, θα είναι υποχρεωμένες –με τη «βοήθεια» της τρόικα ή των θεσμών της ΕΕ στη συνέχεια-να εφαρμόσουν τέτοιες πολιτικές, ώστε να επιστραφούν με ένα τρόπο τα χρέη στους διεθνείς και ντόπιους πιστωτές.
Εξάλλου η ευρωπαϊκή ελίτ δε μπορεί πια να διατηρεί πολυπληθείς μεσαίες τάξεις και θέλει να τις συρρικνώσει, ξεκινώντας από την Ελλάδα και τη Ν. Ευρώπη. Με τα προγράμματα «σωτηρίας» επιδιώκει τη «φτωχοποίησή» τους. Τελικά όχι μόνο των μεσαίων τάξεων.
Όσον αφορά στην Ελλάδα λοιπόν, που υπήρξε ιδιαίτερα επιρρεπής στο «να καταναλώνει περισσότερο από ό,τι παράγει», το «πρόγραμμα αναπροσαρμογής» οδηγεί στη «φτωχοποίηση» ολόκληρης της ελληνικής κοινωνίας και του περιβάλλοντος της χώρας.
Η ζωή θα γίνει για τους περισσότερους Έλληνες –εκτός της τοπικής ελίτ-σε μεγάλο βαθμό αβίωτη. Είναι γενικά φανερό ότι η πολυπληθής ελληνική μεσαία τάξη περνά σε αυτούς που αποκαλούμε «από κάτω».
Παρόλο το αίσθημα ενοχής, που κυριαρχεί σήμερα στα περισσότερα στρώματα λόγω και της προπαγάνδας του «όλοι μαζί τα φάγαμε», κάποια στιγμή, ιδίως τα κατώτερα κοινωνικά στρώματα των ανειδίκευτων εργαζομένων και των ανέργων δε θα μπορούν να αποδεχθούν άλλο την εξαθλίωσή τους. Μαζί με κάποια μέχρι τώρα βολεμένα, αλλά «νεόπτωχα» πλέον στρώματα, θα πάψουν να συναινούν στην υπάρχουσα Ε.Ε. Δε θα μπορούν να δεχθούν για τη χώρα τον ρόλο που θα της έχει αναθέσει ο παγκόσμιος καπιταλιστικός καταμερισμός της εργασίας. Σαν χώρας δηλαδή που θα έχει χάσει την αυτάρκεια, θα έχει καταστρέψει το περιβάλλον της και θα έχει γίνει περιοχή φθηνών υπηρεσιών και τουρισμού. Σαν χώρας εξαρτημένης πλήρως από τις εισαγωγές για την ικανοποίηση των βιοτικών αναγκών του πληθυσμού με δημιουργία ελλειμμάτων και άρα ανάγκης για συνέχιση της δανειοδότησης από τους «πιστωτές» και της πληρωμής των δανείων από τα σημερινά και αυριανά «υποζύγια». Για να συνεχίζεται η εξάρτησή της για να συνεχίζεται το «πάρτυ» της ντόπιας και διεθνούς κυρίαρχης τάξης.
Αλλά ταυτόχρονα θα καταλάβουν ότι δε μπορούν να γυρίσουν προς τα πίσω, στο προηγούμενο της κρίσης μοντέλο ανάπτυξης που στηριζόταν στον υπερκαταναλωτικό τρόπο ζωής και στο μεγενθυμένο οικολογικό αποτύπωμα. Θα χρειασθεί, μέσα από την όξυνση της κρίσης, να αντιληφθούμε όλοι ότι είναι ψευδαίσθηση η επιθυμία μας να «ανελιχθούμε» κοινωνικά και να επιδιώξουμε την «ευημερία» μας μέσω της αύξησης του κομματιού της πίτας που μας αναλογεί. Θα χρειασθεί να αντιληφθούμε καθαρά ότι η ευζωία μας δε μπορεί να ταυτισθεί με την ατομική κατανάλωση .
Μπορεί να επιτευχθεί αν επιδιώξουμε την ευζωία μέσω της ανάδειξης άλλων σημαντικών αξιών και προτεραιοτήτων: της αλληλεγγύης, της συνεργασίας, της κοινότητας, της φιλίας, της ελευθερίας, του αυτοκαθορισμού, της κοινωνικής-αλληλέγγυας οικονομίας, της στήριξης στην αφθονία των κοινωνικών-συλλογικών αγαθών μας και στους δίκαια κατανεμημένους περιορισμένους φυσικούς πόρους μας.
Να αντιληφθούμε ότι δε μπορεί να συναινούμε πλέον στον μέχρι τώρα τρόπο ανάπτυξης και διακυβέρνησης που μας οδήγησε εδώ.
Πραγματικά, η απομυθοποίηση του καπιταλισμού και της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας, μπορεί να μας πείσει πιο εύκολα πια, ότι η εκχώρηση της αντιπροσώπευσης και η διαμεσολάβηση από τους επαγγελματίες πολιτικούς των κομμάτων, δεν είναι ο καλύτερος τρόπος διακυβέρνησης. Ότι θα πρέπει να αναλάβουμε οι ίδιοι τη διαμόρφωση των συνθηκών της ζωής μας, προχωρώντας σε δομές αυτοοργάνωσης και αυτοκυβέρνησης.
Πριν από όλα να μην αισθανόμαστε φτωχοί επειδή πιθανά δεν έχουμε χρήματα, ούτε άχρηστοι επειδή δεν έχουμε κάποια μισθωτή θέση εργασίας στις καπιταλιστικές επιχειρήσεις ή στο κράτος. Να μη αισθανόμαστε αδύναμοι, επειδή το κόμμα που ψηφίζαμε δεν μας εκπροσωπεί τελικά και έτσι να αποσυρόμαστε από τα «κοινά».
Αν σταματήσουμε να συμπεριφερόμαστε σαν καταναλωτές πολιτικών και αποφασίσουμε να συμμετάσχουμε στις διεργασίες διαμόρφωσης της πολιτικής, στις προσπάθειες δημιουργίας συλλογικών μορφών εργασίας και παραγωγής για την ικανοποίηση βιοτικών κατ αρχήν αναγκών, θα αντιληφθούμε, ότι ο καλύτερος διαμεσολαβητής είμαστε οι ίδιοι για τον εαυτό μας.
Ένα κίνημα, που θα ξεκινήσει από την «άμυνα», από τα συνθήματα των «πλατειών»: δεν «πληρώνουμε τα χρέη τους», «δε πουλάμε τα κοινωνικά και δημόσια αγαθά μας, ούτε το περιβάλλον μας», «δε χρειαζόμαστε τα λεφτά τους» κ.λπ., θα πρέπει να προχωρήσει επιθετικά στη δημιουργία εναλλακτικών μορφών ατομικής και κοινωνικής ύπαρξης. Να διαμορφώσει και να βάλει σε εφαρμογή ένα πρόγραμμα από τα κάτω, για τους «από κάτω», που θα δίνει λύσεις στην καθημερινότητά τους,αποτινάζοντας από πάνω τους το καθεστώς της αποικίας χρέους, στο οποίο βρίσκεται η χώρα, αλλά θα αλλάζει και την κυρίαρχη ατομική και κοινωνική συνείδηση του ατομικισμού που έχει διαμορφώσει τονκυρίαρχο σημερινό ανθρωπολογικό τύπο της ελληνικής κοινωνίας, ανεξάρτητα της ταξικής του προέλευσης.
Όσα κόμματα και πολιτικές οργανώσεις θα θέλουν να βοηθήσουν σε αυτό, θα χρειασθεί να ρίξουν το βάρος τους, όχι στις εκλογές, αλλά στην αυτοοργάνωση των πολιτών.
Ένα τέτοιο κίνημα μπορεί να γίνει κάποια στιγμή πλειοψηφικό στην κοινωνία, και να την οδηγήσει σε ένα νέο «κοινωνικό συμβόλαιο» για μετάβαση σε μια μετακαπιταλιστική οργάνωσή της, αν αρνηθεί τη θέση της χώρας στα πλαίσια του παγκοσμιοποιημένου καπιταλιστικού μοντέλου ανάπτυξης και της ευρωζώνης και δε συμμορφωθεί με τα μέτρα που θα προωθήσουν οι επόμενες κυβερνήσεις, για να εξαναγκασθούν να κάνουν στάση πληρωμών τόκων και χρεολυσίων και να στραφούν στη στήριξη των συλλογικών αγαθών και μισθών ικανών να ικανοποιούν τις βιοτικές ανάγκες του πληθυσμού.
Αν διαμορφώσει συνθήκες ενδογενούς και τοπικής παραγωγής και διανομής, ώστε σημαντικές κοινωνικές κατηγορίες να βελτιώσουν τα εισοδήματά τους μέσα από την προώθηση ομάδων παραγωγών, συνεταιρισμών παραγωγών-καταναλωτών για απευθείας διακίνηση τροφίμων και άλλων χρηστικών προϊόντων χωρίς μεσάζοντες, συνεταιριστικών μικρών μαγαζιών, δικτύων διανομής και τοπικών συστημάτων ανταλλαγών με δικό τους νόμισμα κ.λ.π. Αν βοηθήσει να επαναπροσδιορισθούν γενικότερα από την κοινωνία οι βασικές μας ανάγκες και ο τρόπος ικανοποίησή τους-όσο γίνεται λιγότερο μέσω των αγορών και της ατομικής κατανάλωσης- με στήριξη στα συλλογικά αγαθά και με μικρότερο κοινωνικό και οικολογικό αποτύπωμα, επιδιώκοντας την «ευζωία με ατομική εγκράτεια και μέσα από τη συλλογική αφθονία». Επιδιώκοντας περισσότερο την αυτοανάπτυξη-αυτοπραγμάτωσή μας σαν ανθρώπινα όντα μέσα από τη συμμετοχή μας στις δομές αυτοοργάνωσης όλων των επιπέδων (οικονομικών, κοινωνικών, πολιτιστικών, πολιτικών), μέσα από τη κοινωνικοποίηση της εκπαίδευσης και παιδείας και την ενσωμάτωσή της στην κοινωνική ζωή και στην παραγωγική διαδικασία-σε ισορροπία με τη φύση -και κάτω από τον έλεγχο των πολιτών και των άμεσων παραγωγών.
3. Ο ρόλος της Τοπικοποίησης
Η Τοπικοποίηση προτείνεται σαν μια στρατηγική -στα πλαίσια της αποανάπτυξης-για στροφή σε μια αποκεντρωμένη, αυτοδιαχειριζόμενη, οικολογική και αταξική κοινωνία της ισοκατανομής πόρων και εξουσιών.
• Στήριξη όσο γίνεται περισσότερο στους τοπικούς πόρους κάθε περιοχής και όσον αφορά στη Γεωργία στις τοπικές ποικιλίες και ράτσες
• Τοπική ποιοτική παραγωγή για τις ανάγκες κυρίως της αλυσίδας: πολίτης, κοινότητα, δήμος-περιφέρεια και επικράτεια και όχι οπωσδήποτε με κριτήριο το συγκριτικό πλεονέκτημα στη παγκόσμια αγορά
• Δίκτυα Ανταλλαγών-Τοπικά Νομίσματα- Tοπική αγορά των μικρών αποστάσεων
• Μεγαλύτερη δυνατότητα συμμετοχής σε θεσμούς αυτοδιαχείρισης μικρής κλίμακας. Πιο εύκολος ο έλεγχος από την τοπική κοινωνία
Για τη χώρα μας:
Nα αναβιώσουμε το κοινοτικό πνεύμα για να ξεπεράσουμε τη κρίση, αλλά και για να αποχαιρετήσουμε τον καπιταλισμό που μας οδηγεί στη βαρβαρότητα και την οικο-καταστροφή
Θα χρειασθεί να στηριχθούμε στις κοινότητες κάθε είδους- αστικές ή της υπαίθρου, αλλά και επαγγελματικές, κοινωνικής ή συνεργατικής οικονομίας, τις κοινότητες ενδιαφερόντων ή του διαδικτύου(π.χ. κοινότητες «κοινής χρήσης» κατοικιών, αυτοκινήτων κ.λπ) -σαν κύτταρα της νέας κοινωνίας που θα επιδιώξουμε.
Εφαλτήρας για την οικονομία μπορεί να γίνει ο αγροδιατροφικός τομέας, ο τομέας ένδυσης-υπόδησης, ο ενεργειακός τομέας με αιχμή στις ΑΠΕ και ο τομέας του ήπιου οικοτουρισμού για δημιουργία επιπλέον τοπικού εισοδήματος
Εφαλτήρας για τη διαμόρφωση αντίστοιχης πολιτικής οι τοπικές κινήσεις πολιτών που παρεμβαίνοντας στις τοπικές κοινωνίες και συμμετέχοντας στις τοπικές εκλογές θα απαιτήσουν «συμμετοχικούς προϋπολογισμούς» στους δήμους.
4. Ο ρόλος της Τοπικής Αυτοδιοίκησης
•Τ.Α. θέτει πόρους στη διάθεση συλλογικών δομών εργασίας, με τη μορφή κοινωνικών επιχειρήσεων (συνδυασμός αμειβόμενης εργασίας για ανέργους - εξειδικευμένης από υπαλλήλους του δήμου -εθελοντικής εργασίας από εθελοντές που μαζί με τους υπαλλήλους παίζουν το ρόλο του "εμψυχωτή")
•Δημιουργεί χώρους παραγωγής και αυτοπαραγωγής (π.χ. εργαστηρίων επαναχρησιμοποίησης ηλεκτρικών - ηλεκτρονικών ειδών, επίπλων, ρούχων, κομποστοποίησης -λιπασματοποίησης οργανικών αποβλήτων, δημοτικών λαχανόκηπων, μεταποιητηρίων γεωργικών προϊόντων κ.λπ.)
•Χώρους απασχόλησης παιδιών ,ανταλλαγής ειδών από «δεύτερο χέρι»,γραφείων «συνταξιδιωτών» κ.λπ
•οργάνωση γραφείων-συνεργείων από άνεργους αρχιτέκτονες-οικοδόμους για κατασκευή-μετατροπή κτιρίων σε βιοκλιματικά, συνεργείων για τη δημιουργία «πράσινων στεγών» και «ηλιακών στεγών»
•Ειδική περίπτωση: αυτοδιαχειριζόμενα συνεργεία και όχι ιδιώτες εργολάβοι να αναλαμβάνουν συγκεκριμένες εργασίες του δήμου
5. Ο ρόλος του κοινοτισμού
Ο ρόλος του κοινοτισμού για το ξεπέρασμα της σημερινής κρίσης (αλλά και για το πέρασμα σε μετακαπιταλιστική κοινωνία) θα είναι πολύ σημαντικός:
• Να αναβιώσουμε και σήμερα το κοινοτικό πνεύμα για να ξεπεράσουμε τη κρίση, αλλά και για να αποχαιρετήσουμε τον καπιταλισμό που μας οδηγεί στη βαρβαρότητα και την οικο-καταστροφή
• Να στηριχθούμε στις κοινότητες σαν κύτταρα της νέας κοινωνίας που θα επιδιώξουμε.
• Όχι μόνο στις χωρικές-αστικές ή της υπαίθρου-αλλά και στις επαγγελματικές, τα εγχειρήματα της κοινωνικής-συνεργατικής οικονομίας ή τις κοινότητες ενδιαφερόντων ή του διαδικτύου (π.χ. κοινότητες «κοινής χρήσης» κατοικιών, αυτοκινήτων κ.λπ)
Σήμερα υπάρχουν ήδη πάνω από 2600 εγχειρήματα κοινοτικού χαρακτήρα στη χώρα, που δεν περιμένουν την επανάσταση ή κάποια «κυβέρνηση κοινωνικής σωτηρίας» για να δώσει λύση. Εμφορούνται από την αντίληψη ότι μπορούν να δημιουργήσουν από τώρα στοιχεία «του κόσμου που θέλουν, μέσα στον κόσμο που θέλουν να ανατρέψουν και να αφήσουν πίσω τους».
Η δική μας συνολική πρόταση:
Να διαμορφωθεί «από τα κάτω» και από τους έλληνες «από κάτω» ένα απαραίτητο ρεαλιστικό και ελκυστικό πρόγραμμα για το ξεπέρασμα της κρίσης και συγχρόνως για τη μετάβαση σε μια μετακαπιταλιστική κοινωνία, σε μια κοινωνία δημοκρατικής αυτονομίας που θα στηριχθεί:
• στην οικονομία των βιοτικών αναγκών όσον αφορά στο περιεχόμενο,
• στον συνεργατισμό-συνεταιρισμό όσον αφορά στις σχέσεις παραγωγής,
• στη συλλογική-κοινοτική-δημοτική ιδιοκτησία όσον αφορά στα μέσα παραγωγής,
• στην εγγύτητα και τις μικρές αποστάσεις όσον αφορά στο μικρότερο δυνατό οικολογικό αποτύπωμα,
• στην άμεση δημοκρατία των συνελεύσεων και των ανακλητών εκπροσώπων, όσο αφορά στις διαδικασίες αποφάσεων, πολιτικής θέσμισης και διακυβέρνησης
6. Ο Συνομοσπονδισμός
Εφαλτήρας για τη διαμόρφωση της κοινοτικής πολιτικής θέσμισης οι τοπικές κινήσεις πολιτών για τη δημοκρατική αυτονομία –με τη μορφή της δημοκρατίας εν δράσει και κοινή ονομασία π.χ. Κίνηση για τη "Δημοκρατική Αυτονομία"-που παρεμβαίνοντας στις τοπικές κοινωνίες στη βάση των προβλημάτων της καθημερινότητας και δημιουργώντας θεσμούς άμεσης δημοκρατίας σε όλα τα επίπεδα- θα μπορέσουν-συνδεόμενες και μεταξύ τους- να διαμορφώσουν ένα πρόγραμμα μετάβασης σε ένα σύστημα αποκεντρωμένης δημοκρατικής αυτονομίας και κοινοτισμού, σε μια κοινωνία ελευθερίας, ειρήνης, κοινωνικής και φυλετικής ισότητας, δικαιοσύνης και οικολογικής ισορροπίας.
Αυτές οι Κινήσεις θα απαιτήσουν από τους υπάρχοντες δήμους«συμμετοχικούς προϋπολογισμούς και προγραμματισμούς»(οργανώνοντας π.χ. στις γειτονιές των πόλεων και τα χωριά συνελεύσεις πολιτών όπου θα γίνονται οι προτάσεις και θα αποφασίζονται οι προτεραιότητες και στη συνέχεια Συντονιστικά Συμβούλια με ανακλητούς εκπροσώπους[1] για την προώθηση των λύσεων προς την Τ.Α. Όταν μπορέσουν να αλλάξουν τους πολιτικούς συσχετισμούς και συμμετέχοντας στις τοπικές εκλογές πάρουν την πλειοψηφία σε κάποιους δήμους, τότε τους μετατρέπουν σε θεσμούς πραγματικής αυτοδιοίκησης και αυτοκυβέρνησης (μικραίνοντας το μέγεθός τους-επιστρέφοντας τουλάχιστον στο καποδιστριακό τους μέγεθος- και θεσμοθετώντας τηνκοινότητα δρόμου στις πόλεις και την αγροτική κοινότητα σαν το μικρότερο κύτταρο της δημοκρατικής αυτονομίας, τα Συμβούλια Συνοικιών στη συνέχεια και τα Συμβούλια Πόλης.
Όταν γίνει αυτό σε αρκετούς δήμους τους ομοσπονδοποιούν και λειτουργούν για ένα πιθανά μεγάλο διάστημα σαν αυτόνομη ομοσπονδίασε σχέση συμπλήρωσης, αντιπαράθεσης και ρήξης με το κεντρικό κράτος( ένα είδος δυαδικής αντιεξουσίας) έως ότου καταλήξουμε σε ένα νέο «Κοινωνικό Συμβόλαιο» και μια δημοκρατική συνομοσπονδιακή κοινοπολιτεία στην ελληνική επικράτεια (ελπίζουμε ειρηνικά και αναίμακτα, αλλά και προετοιμαζόμενοι για πιθανές συγκρούσεις με αυτοάμυνα και αντίσταση και μεθόδους που θα έχει αναπτύξει το κίνημα εντωμεταξύ).
Από τον «αδύνατο καπιταλιστικό κρίκο της «Ενωμένης Ευρώπης» να μετατρέψουμε τη χώρα σε κόμβο κοινωνικής, πολιτικής και οικολογικής ανάτασης στα πλαίσια του πραγματικού μας «οίκου» που είναι η Μεσόγειος και τα Βαλκάνια. Όπου ανεξάρτητα των θρησκευτικών και φυλετικών διαφορών, καθώς και συνόρων, μπορούν να δημιουργηθούνσυνομοσπονδισμένες βιοπεριφέρειες, που θα στηρίζονται σε ένα εκτεταμένο δίκτυο συνεργασιών και μεταξύ τους ροών και θα αναπτύσσουν το μοντέλο της ευζωίας χωρίς «ανάπτυξη» και καταναλωτισμό , αλλά με κοινωνική ισότητα και ατομική εγκράτεια, στηριζόμενοι στα κοινωνικά και συλλογικά αγαθά και την άμεση δημοκρατία.
7. Ο ρόλος και η έννοια της Βιο-περιφέρειας στα πλαίσια της στρατηγικής της τοπικοποίησης (Ρεγκιοναλισμού)
Δεν ταυτίζεται με την έννοια της διοικητικής περιφέρειας, όπως εκφράζεται στον «Καλλικράτη», όπου είναι μια δομή του περιφερειακού κράτους. Ούτε 100% με την έννοια της γεωγραφικής περιφέρειας. Το ίδιο δεν ταυτίζεται με την έννοια ενός οικοσυστήματος ή μιας οικοπεριοχής- όπως ορίζονται στην επιστήμη της οικολογίας- γιατί είναι συνήθως μεγαλύτερη. Δεν ταυτίζεται επίσης με μια οικοζώνη, από την οποία είναι μικρότερη. Πρόκειται για μια οικολογική και γεωγραφική ταυτόχρονα περιοχή, που αποτελεί ένα χώρο με κοινές φυσικές και γεωγραφικές συνθήκες, αρκετό για να εξασφαλίζει τους κύκλους της ζωής και των θρεπτικών φυσικών στοιχείων και υλικών, καθώς και την ενσωμάτωση των αποβλήτων, αλλά και κοινές ιστορικές καταβολές και ηθικές αξίες των ανθρώπινων κοινοτήτων της, που της δίνουν μια ταυτότητα.
Χαρακτηρίζεται από τον τρόπο που εντάσσεται η ανθρώπινη κοινωνία της με το φυσικό της περιβάλλον. Από το πως δένονται οι διανθρώπινες σχέσεις με τους τοπικούς φυσικούς πόρους, όπως π.χ με τις λεκάνες απορροής του νερού, με τις άλλες μορφές ζωής και το πλέγμα των οικοσυστημάτων της περιοχής, εξασφαλίζοντας την αρμονική ενότητα του τόπου, της κοινότητας των ανθρώπων που τον κατοικούν και του συνόλου των παραγωγικών τους δραστηριοτήτων. Η εγγύτητα καθορίζει τη διαχείριση των εισροών και των εκροών των παραγωγικών μονάδων και των ανταλλαγών, με βάση τη σχετική αυτάρκεια-αυτοδυναμία της. Μπορεί να είναι μια περιοχή στα πλαίσια μιας νομαρχίας του παρελθόντος (π.χ. Μαγνησίας) με 1-2 αστικούς δήμους και μερικούς περιφερειακούς δήμους και κοινότητες, που μπορεί να εξασφαλίζει αυτοδυναμία πόρων και ενέργειας. Μπορεί βέβαια να επεκταθεί και στα πλαίσια μιας υπάρχουσας περιφέρειας του "Καλλικράτη", όπως η Θεσσαλία, αλλά θα εξαρτάται και από τον ανθρώπινο πληθυσμό της που δε θα πρέπει να υπερβαίνει το 1.000.000. Πολλές φορές θα χρειασθεί να μη ληφθούν υπόψη υπάρχοντα εθνικά σύνορα και να διαμορφωθεί από το διασυνοριακό κίνημα του συνομοσπονδισμού «σκιωδώς» διασυνοριακά!
Για τον καθορισμό της λοιπόν σαν μια δομή στα πλαίσια της ελλαδικής Αυτοδιοίκησης με τα σημερινά δεδομένα του Καλλικράτη, απαιτείται νομική παρέμβαση από τη πλευρά της υπάρχουσας κεντρικής εξουσίας με νέο νόμο για την Τοπική Αυτοδιοίκηση και με μεταφορά πόρων προς αυτήν. Για την ολοκλήρωσή της όμως σαν θεσμός άμεσης δημοκρατίας, θα απαιτηθεί ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο από μια μετακαπιταλιστική κοινωνία μετάβασης στην άμεση δημοκρατία και τον δημοκρατικό συνομοσπονδισμό, και μάλιστα με επέκταση στα Βαλκάνια και τη Μεσόγειο.
Η Αυτοδιοίκηση στα πλαίσια μιας τέτοιας βιοπεριφέρειας μπορεί να στηρίζεται σε δομές σαν τις παρακάτω:
• Πέρα από τη πυρηνική οικογένεια, είναι επιθυμητό να δημιουργηθούν και να επικρατήσουν «διευρυμένες» οικογένειες (όχι γενετικής συγγένειας, αλλά περισσότερο ιδεολογικής συγγένειας και με όλες τις ηλικίες- η τρίτη ηλικία μπορεί να είναι πολύ χρήσιμη , η επιβίωσή της αδύνατη στο μέλλον από ένα καταρρέον συνταξιοδοτικό σύστημα), σαν κύτταρα των μελλοντικών χωρικών κοινοτήτων-δήμων. Το κοινό χαρακτηριστικό τους το «κοινό ταμείο».
• Στην επανασύσταση ως αυτοδιοικητικών μονάδων των υπαρχόντων χωρικών κοινοτήτων της υπαίθρου της.
• Στην επανασύσταση των μικρών δήμων, με το χωρισμό των μεγάλων πόλεων σε δήμους κάτω των 50.000 κατοίκων, οι οποίοι συστήνουν με τη σειρά τους αστικές κοινότητες με βάση τις οδούς στις γειτονιές των πόλεων που δεν ξεπερνούν π.χ. τους 1000-2000 κατοίκους.
8. Η παρέμβαση των Τοπικών Κινήσεων Δημοκρατικής Αυτονομίας με βάση τη Βιοπεριφέρεια:
Έως ότου επιτευχθεί αυτό με νόμο από τη Κεντρική Εξουσία, το κίνημα για την Δημοκρατική Αυτονομία… (και οι αναφερθείσες Τοπικές Κινήσεις Πολιτών που θα έχει δημιουργήσει) λειτουργεί και παρεμβαίνει με βάση τη παραπάνω «σκιώδη»διαμόρφωση της Τ.Α. από τη δική του μεριά (π.χ. τον «Καλλικρατικό Βόλο» θα τον χωρίσει σε Βόλο και Νέα Ιωνία, όπως ήταν πριν το «Καλλικράτη), σε αντιπαράθεση με την υφιστάμενη Τ.Α., όσο αυτή υπάρχει. Συστήνει λοιπόν στα χωριά και στις πόλεις, με βάση την οδό( σε μεγάλη πόλη) ή την μικρή γειτονιά-σαν κοινοτικά κύτταρα- Συνελεύσεις Πολιτών(ΣΠ), όπου συμμετέχουν, συζητούν και αποφασίζουν-όσοι ενεργοί πολίτες ενδιαφέρονται στην αρχή και στη συνέχεια όσοι πείθονται ότι έχει σημασία για αυτούς- για τον προγραμματισμό και τον προϋπολογισμό του δήμου στον οποίο ανήκουν. Συστήνει επακόλουθα με εκλεγμένα και ανακλητά μέλη (με ποσόστωση 50-50 άνδρες γυναίκες και ανεξάρτητα της υπηκοότητας των πολιτών) Συντονιστικά Συμβούλια Κοινοτήτων(ΣΣΚ)- αυτών των υπό διαμόρφωση κοινοτήτων- για την προώθηση των αποφάσεών τους προς τα υπάρχοντα δημοτικά συμβούλια, θέτοντάς τα προ των ευθυνών τους και πιέζοντάς τα να τις λάβουν υπόψη στον προγραμματισμό-προϋπολογισμό του υπάρχοντος δήμου. Καλύτερα θα μπορούσε να συσταθεί μια επιπλέον δομή, δηλαδή από όλα τα ΣΣΚ εκλέγεται ένα ολιγομελές Συντονιστικό Συμβούλιο Πόλης (ΣΣΠ) ήΣυντονιστικό Συμβούλιο Ενότητας Χωριών (ΣΣΕΧ)-όπου με την Ενότητα Χωριών εννοούμε κοντινά χωριά που ανήκαν πριν σε «Καποδιστριακό Δήμο»- που θα αναλάβει την προώθηση των αποφάσεων των υπό διαμόρφωση κοινοτήτων ανάλογα με την προτεραιότητα των αναγκών τους, την οποία προτεραιότητα αποφασίζει δημοκρατικά το ΣΣΠ ή ΣΣΕΧ, προς τους δήμους.
Από όλα τα ΣΣΠ και ΣΣΕΧ εκλέγεται δημοκρατικά με ανακλητά μέλη και την ίδια ποσόστωση το Συντονιστικό Περιφερειακό Συμβούλιο (ΣΠΣ), το οποίο παρεμβαίνει στην υπάρχουσα Περιφέρεια και προωθεί εκείνα τα αιτήματα των κοινοτήτων που αφορούν στην Περιφέρεια.
Ένα τέτοιο Σύστημα Συμβουλίων (ΣΣ), εξελισσόμενο από βαθμίδα σε βαθμίδα, θα αποτελέσει τον πολιτικό κορμό για τη μετάβαση σε μια κοινωνία Δημοκρατικής Αυτονομίας και θα πρέπει να ενεργοποιήσει και να εμπλέξει όσο γίνεται μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού στις διεργασίες του, ώστε το πρόγραμμα μετάβασης που θα αναπτύξει να είναι όσο γίνεται πιο αντιπροσωπευτικό.
Επειδή θεωρούμε τον αγροδιατροφικό τομέα σαν εφαλτήρα για τη μετάβαση προς αυτή την κατεύθυνση θα είναι από την αρχή αναγκαίο να συσταθεί και ιδιαίτερο Συντονιστικό Συμβούλιο Αγροδιατροφικού Τομέα (ΣΣΑΤ), το οποίο με βάση τις διατροφικές ανάγκες που θα έχουν προταθεί από τις υπό διαμόρφωση Κοινότητες και σε συνεργασία με το ΣΣ, θα ολοκληρώσει και ένα πρόγραμμα για τις αγροδιατροφικές οικονομικές δραστηριότητες στα πλαίσια του κάθε δήμου και στη συνέχεια της περιφέρειας. Επίσης θα είναι σημαντικό να γίνει σε κάθε δήμο ένα ιδιαίτερο Συμβούλιο Δημοτικού Τομέα Οικονομίας (ΣΔΤΟ),για τη στήριξη του ιδιαίτερου οικονομικού ρόλου του δήμου που θα αφορά σε όλους τους πολίτες
Το ίδιο θα χρειασθεί να γίνει και για κάθε άλλον τομέα της οικονομικής και κοινωνικής δραστηριότητας-στηριγμένης στη συνεργατική και συνεταιριστική οργάνωσή της- στους δήμους και τις περιφέρειες, όπως για την υγεία, την χειραφετητική παιδεία-εκπαίδευση, τη δικαιοσύνη, τη βιοτεχνική- βιομηχανική παραγωγή, τον ενεργειακό εφοδιασμό, τοπεριβάλλον και την οικολογική ισορροπία, την αυτοάμυνα κ.λπ.
9. Και μια σημείωση σχετικά με την ιδιοκτησία
Το ζήτημα δεν μπορεί να ξεκαθαρισθεί εκ των προτέρων και θα εξαρτηθεί από τις οικονομικές δομές που θα δημιουργήσει κάθε τοπική κοινωνία ισοκατανομής (οικονομικής-κοινωνικής-οικολογικής-πολιτικής). Από τη στιγμή όμως που το βασικό κύτταρό της θα είναι η κοινότητα, είτε χωρική θα είναι αυτή, είτε δραστηριοτήτων, είτε ενδιαφερόντων, είναι προφανές ότι θα προάγεται η συλλογική ιδιοκτησία. Η ατομική δεν θα έχει καμία τύχη, γιατί οι άνθρωποι θα οργανώσουν την καθημερινότητά τους βασισμένοι στις αξίες της συλλογικότητας και της αλληλεγγύης. Μάλλον δεν θα προτιμήσουν την πυρηνική οικογένεια, αλλά τη «διευρυμένη οικογένεια» που θα περιλαμβάνει περισσότερους γονείς καθώς και τις 3 γενιές τους (παππούδες-γιαγιάδες-παιδιά), εκφράζοντας έτσι την αλληλεγγύη των γενιών. Θα είναι η ευνοϊκότερη (σε σχέση με την πυρηνική οικογένεια) εξέλιξη της παλιάς αυτοδύναμης-αυτάρκους πολυπληθούς πατριαρχικής ή μητριαρχικής οικογένειας (Οι υπάρχουσες σήμερα "ομάδες συγγένειας" της καθημερινής ζωής ή οι οικοκοινότητες, μπορούν να δώσουν μια εικόνα της «διευρυμένης οικογένειας»).
Αυτό σημαίνει λοιπόν ότι θα χάσει το έδαφος κάτω από τα πόδια της η ατομική ιδιοκτησία και θα εντάσσεται με τη θέλησή της στη συλλογική-κοινοτική ή ακόμα καλύτερα στη δημοτική ιδιοκτησία, αφού θα δοθεί προτεραιότητα στον δημοτικό τομέα οικονομίας. Δεν θα χρειασθεί να γίνει «δημοτικοποίηση» των μέσων παραγωγής και της γης (με νόμο και με βία), όπως απαίτησε η «κρατικοποίηση», όπου εφαρμόσθηκε μέχρι τώρα.

Τι να κάνουμε: τα πρώτα βήματα, μετά τη κατάρρευση της οικονομίας και της πολιτικής των «μνημονίων»

Περισσότερα στο:
http://topikopoiisi.blogspot.gr/p/blog-page_10.html


Επισκεφθείτε και την νέα ιστοσελίδα μας: http://www.topikopoiisi.eu/






Παρασκευή, 27 Ιουλίου 2012

ΣΚΕΨΕΙΣ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ «Κοινωνικοποίηση: Η διέξοδος από τις συμπληγάδες του κρατισμού και της ιδιωτικοποίησης.


Θα μπορούσε να πει κάποιος ότι εδώ ο κόσμος καίγεται και ο Κολέμπας με το Γιόκαρη ασχολούνται με την οικολογία την ενέργεια τα φωτοβολταϊκά και τις ανεμογεννήτριες.

Και όμως οι συγγραφείς βρίσκουν τον τρόπο να συνδέσουν τα βατ όχι μόνο με την ελληνική αλλά και με την παγκόσμια οικονομική κρίση θεωρώντας την ως το αδιέξοδο ενός υπερκαταναλωτικού και ενεργοβόρου μοντέλου για κράτη, επιχειρήσεις και νοικοκυριά.

Είναι το αδιέξοδο που προκαλείται από την κυριαρχία της οικονομίας πάνω στην κοινωνία, είναι το αδιέξοδο που προκαλεί η επιδίωξη του μεγαλύτερου οικονομικού κέρδους ανεξαρτήτως κοινωνικού και περιβαλλοντικού κόστους.

Η σύνδεση, ωστόσο, που επιχειρείται στο βιβλίο ανάμεσα στην ενέργεια και την οικονομική κρίση, δεν έχει να κάνει τόσο με την εξέταση των αιτιών και των χαρακτηριστικών της κρίσης όσο με την ανάδειξη εναλλακτικών τρόπων ώστε να διαμορφωθούν ευνοϊκές συνθήκες για εναλλακτικές προς τον καπιταλισμό προτάσεις.

Η κοινωνική και αλληλέγγυα οικονομία θα μπορούσαμε να πούμε ότι είναι μια τέτοια πρόταση αλλά κυρίως μια πρακτική.

Στο πλαίσιο αυτό θα κάνω κάποιες επισημάνσεις που νομίζω ότι έχουν σημασία για την διαμόρφωση ευνοϊκών συνθηκών για μετακαπιταλιστικές και αυτόνομες κοινωνίες.
Οι δημιουργικές αντιστάσεις, η σημασία του πράττειν, το πέρασμα από την κριτική και την άρνηση στην δημιουργία
• Η μικρή κλίμακα και η δημιουργία συλλογικών αγαθών
• Η σύνδεση του τοπικού με το παγκόσμιο
• Η Κοινωνική και Αλληλέγγυα Οικονομία ως «κυβερνητικό» πρόγραμμα.


Οι δημιουργικές αντιστάσεις, η σημασία του πράττειν, το πέρασμα από την κριτική και την άρνηση στην δημιουργία

Το κίνημα των πλατειών ανέδειξε σε βασικό αίτημα την άμεση δημοκρατία και αυτό γιατί όλο και περισσότερο γίνεται φανερό ότι την κοινωνία που οραματίζεσαι δεν μπορεί να την δημιουργήσει κανένας άλλος πέρα από εσένα και την συμμετοχή σου σε συλλογικές διαδικασίες.

Η άλλη κοινωνία δεν είναι ένα ακόμη προϊόν προς κατανάλωση αλλά δημιουργία μιας άλλης καθημερινότητας. Η δημιουργία μιας νέας καθημερινότητας, σημαίνει δημιουργία όλων εκείνων των στοιχείων που την συνθέτουν, βασισμένων όμως στις νέες αξίες και στις νέες ανάγκες. Βασισμένες σε σχέσεις ισοτιμίας, συνεργασίας, μοιράσματος, αυτονομίας.


Η καλλιέργεια άλλων σχέσεων παραγωγής, διακίνησης και κατανάλωσης προϊόντων και υπηρεσιών είναι το βήμα μετά την άρνηση του κυρίαρχου τρόπου παραγωγής.
Η ανάπτυξη συνεργατικών και αλληλέγγυων σχέσεων είναι η απάντηση στον ανταγωνισμό.
Η ανάπτυξη αμεσοδημοκρατικών θεσμών είναι το επόμενο βήμα μετά την άρνηση των θεσμών αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας.
Η δημιουργία και δοκιμασία στην πράξη αμεσοδημοκρατικών θεσμών, εναλλακτικών τρόπων παραγωγής, κοινωνικών σχέσεων δίνει την δυνατότητα να επισημανθούν θεωρητικές αστοχίες, να αναστοχαστούμε, να μπουν καινούργια ερωτήματα, αλλά πάνω από όλα δίνεται η δυνατότητα να αποδειχτούν εφικτές/βιώσιμες προτάσεις που μέχρι τώρα χαρακτηρίζονται και απαξιώνονται ως ουτοπικές.

Η παραγωγή, διάθεση και κατανάλωση ενέργειας στις σύγχρονες κοινωνίες είναι βασική ανάγκη και στοιχείο που θα καθορίσει την άλλη κοινωνία, την άλλη καθημερινότητα. Γιαυτό και είναι πολύ σημαντικό το βιβλίο.
Ένα θέμα, μια δραστηριότητα που την έχουμε εκχωρήσει είτε στις εταιρείες είτε στο κράτος ο Κολέμπας και ο Γιόκαρης τολμούν να το ανιχνεύσουν και να θέσουν τις βάσεις για το πώς μπορούμε να το διαχειριστούμε. Και αυτό όχι όταν θα πάρουμε την εξουσία αλλά από σήμερα.

Ανάμεσα στον οικονομικό φιλελευθερισμό που καταστρέφει την κοινωνία και την φύση και τον αποτυχημένο κρατισμό του κεντρικού σχεδιασμού, ας επιχειρήσουμε την οικονομία των κοινωνιών.

Η μικρή κλίμακα και η δημιουργία συλλογικών αγαθών

Ένα ζήτημα που προκύπτει από την εμπειρία της «παγκοσμιοποίησης» είναι το επίπεδο, η κλίμακα, που το ατομικό και συλλογικό πράττειν μπορεί να δημιουργήσει καθημερινότητες με χαρακτηριστικά αυτοοργάνωσης, αμεσοδημοκρατίας, ισοτιμίας.
Για να διαθέτουμε την επιλογή των πολλών και φτηνών προϊόντων χρειάζονται τεράστιες ποσότητες πρώτων υλών και ενέργειας, μεγάλες παραγωγικές μονάδες, μεγάλα δίκτυα μεταφοράς και διάθεσης εμπορευμάτων.
Είναι αναγκαίες εκείνες οι απρόσωπες μονάδες παραγωγής που ο δημιουργός/παραγωγός χάνει την σχέση του με το έργο/προϊόν του. Χρειάζονται οι μεγάλες μονοκαλλιεργιτικές εκτάσεις, όπου ένα πελώριο μεταφορικό μέσω χρησιμοποιώντας τους μεγάλους και ταχείς δρόμους, θα μετατρέψει την παραγωγή σε εμπόρευμα. Χρειάζονται οι παγκοσμιοποιημένες και «ελεύθερες» αγορές όπου οι μάνατζερς και οι διευθυντές θα αγοράσουν φτηνά τα δημητριακά από την Αφρική για να τα πουλήσουν πανάκριβα, ως κορνφλέιξ, στην Ευρώπη.
Είναι δυνατόν να θέλουμε να αγοράζουμε φτηνά προϊόντα και ο εργάτης/δούλος των πλωτών βιομηχανιών να πληρώνεται «δίκαια»; Είναι δυνατόν να μην χρειάζεται μεσάζοντας όταν μεγαλώνει το κενό ανάμεσα στον δημιουργό/παραγωγό και τον χρήστη/καταναλωτή; Είναι δυνατόν να αναστρέψεις την πορεία καταστροφής/λεηλασίας της φύσης καταναλώνοντας όλο και μεγαλύτερες ποσότητες ενέργειας;

Το κίνημα της αποανάπτυξης, δείχνει μια διέξοδο από τις αντιφάσεις. Όσο η κλίμακα μικραίνει τόσο ευνοούνται οι άμεσες και ισότιμες σχέσεις. Όσο η κλίμακα μεγαλώνει τόσο αναπτύσσονται οι ενδιάμεσοι και η γραφειοκρατία.
Η αποτελεσματικότητα στην προστασία του περιβάλλοντος, στην εξοικονόμηση συλλογικών και μη ανανεώσιμων αγαθών, στη μη εκμετάλλευση, στην ισοτιμία των σχέσεων δεν βρίσκεται στην παγκόσμια κλίμακα και στον ανταγωνισμό αλλά σε μικρότερες κλίμακες και στην αλληλεγγύη, στην αλληλοϋποστήριξη, στον συνεργατισμό.
Αν η ανάπτυξη δείχνει να είναι ερώτημα επιβίωσης για την κυρίαρχη ιδεολογία, η αλλαγή κλίμακας δείχνει να είναι αναγκαία για τα κοινωνικά κινήματα.
Πως η τοπικοποίηση της παραγωγής και της διάθεσης προϊόντων βρίσκει εφαρμογή στον τρόπο με τον οποίο οι συγγραφείς του βιβλίου εξετάζουν την κοινωνικοποίηση της ενέργειας;
Γεγονός είναι ότι η παραγωγή ενέργειας χρειάζεται τις περισσότερες φορές δίκτυα μεγαλύτερα από τα όρια μεμονωμένων κοινοτήτων και πόλεων. Ωστόσο, τόσο οι κοινότητες όσο και η δημιουργία εταιρειών λαϊκής βάσης μπορεί να είναι εργαλεία για να ασκείται ο κοινωνικός έλεγχος.

Η τοπικοκοποήση των κοινωνικών αναγκών συμπληρώνεται από την κοινωνικοποίηση της δημιουργίας, της ευθύνης, των αγαθών. Είναι τα συλλογικά αγαθά, προσβάσιμα σε όλους, παραγόμενα αν είναι δυνατόν σε τοπική κλίμακα, που οφείλουμε να δημιουργήσουμε.

Η σύνθεση του τοπικού με το παγκόσμιο

Ένα θέμα που προκύπτει συζητώντας για τις δημιουργικές αντιστάσεις, που αναπτύσσονται τα τελευταία χρόνια, είναι κατά ποιο τρόπο αυτά τα εγχειρήματα μπορούν να συνθέσουν εκδοχές κοινωνικής οργάνωσης. Πως δηλαδή το τοπικό θα συνδιαλέγεται με το παγκόσμιο, πως το ατομικό θα διατηρεί την υπόσταση του στο κοινωνικό, πως θα περάσουμε από το μερικό στο συνολικό

Τα κοινωνικά σύνολα, οι κοινωνικές συσσωματώσεις, διαθέτουν πολυποίκιλους δεσμούς σε πολυποίκιλες ισορροπίες. Οι σχέσεις είναι και οριζόντιες και κάθετες και πολυεπίπεδες.
Άλλη είναι η κλίμακα για την διακίνηση τοπικών προϊόντων και άλλη για την παγκόσμια διακίνηση πρώτων υλών. Η πιθανώς αναγκαία πιστοποίηση για την διακίνηση ενός προϊόντος στην παγκόσμια κλίμακα δημιουργεί γραφειοκρατία και κόστος στην τοπική αγορά.
Η αναγκαιότητα της διαφορετικότητας που καλλιεργείται μέσω του παγκόσμιου ιντερνετικού δικτύου δεν ευνοείται στα περιορισμένα όρια μιας τοπικής κοινωνίας.
Δεν μπορεί στο Μεξικό να αναγνωρίζεται ένα νόμισμα που χρησιμοποιείται μόνο στην Σύρο. Δεν μπορεί όλες οι υπηρεσίες σε όλο τον κόσμο να παρέχονται μέσω τράπεζας χρόνου. Δεν μπορείς επ’ άπειρον να ανταλλάσεις ρούχα, κάποια στιγμή θα φθαρούν. Τα βότανα δεν γιατρεύουν τα πάντα. Δεν μπορεί να διαβουλεύονται με τον ίδιο τρόπο 1.000 άτομα και 1.000.000.

Η δημιουργία μιας κοινωνίας, όπου ικανοποιούνται οι ατομικές και συλλογικές ανάγκες, λαμβάνεται υπόψη το κοινωνικό και περιβαλλοντικό κόστος και ταυτόχρονα είναι εφικτός ο κοινωνικός έλεγχος, το δικαίωμα στην διαφορά, η ισοτιμία των συμμετεχόντων είναι μια συνεχής διαδικασία.

Η αναζήτηση αυτής της «ισορροπίας» είναι από τα βασικότερα χαρακτηριστικά της Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας.

Η Κοινωνική και Αλληλέγγυα Οικονομία ως «κυβερνητικό» πρόγραμμα

Το ζήτημα που προκύπτει κάθε φορά που μια νέα ματιά/προσέγγιση αναζητά την «ιδεατή κοινωνία» είναι η αναγωγή της σε καθολική πρόταση. Η κάθε θεωρία προσλαμβάνεται ως πασπαρτού ικανό να ανοίξει όλες τις πόρτες.
Η ομοιομορφία της κλειδαριάς/του ερωτήματος θεωρείται δεδομένη. Τα υποκείμενα χάνουν την ιδιαιτερότητά τους και το διαφορετικό συνθλίβεται στην βαρβαρότητα της ομοιογένειας.
Το ζήτημα δεν είναι να βρεθεί ο γενικός κανόνας που θα εφαρμοστεί παντού, αλλά ο τρόπος με τον οποίο θα συνδεθούν τα επιμέρους. Και αυτό για έναν επιπλέον λόγο. Όσο τα διάφορα εγχειρήματα δεν συνδέονται μεταξύ τους, τόσο πιο ευάλωτα είναι στην αφομοίωση και στο life style.

Επιδιωκόμενο λοιπόν είναι η σύνδεση αυτοοργανομένων κοινοτήτων σε διάφορες κλίμακες οι οποίες μοιράζονται κοινές αξίες. Η κάθε κοινότητα αποδέχεται και αναγνωρίζει την διαφορετικότητα της άλλης δίχως να θέλει να επιβάλει τα χαρακτηριστικά της.
Είναι ένα δίκτυο με χαρακτηριστικά των κοινοτήτων που θα συνδεθούν και θα δημιουργήσουν την άλλη κοινωνία.

Η άλλη κοινωνία δεν είναι ένα προϊόν που μπορούμε να αγοράσουμε από τα σούπερ μάρκετ. Δεν είναι ένα έτοιμο κοστούμι. Πρέπει να την καλλιεργήσουμε και μάλιστα εμείς οι ίδιοι.
Η μετάβαση στην Κοινωνική και Αλληλέγγυα Οικονομία είναι μια αργή διαδικασία, μια διαρκής επανάσταση που απαιτεί να γκρεμίσουμε πρώτα μέσα μας τις αξίες της κυρίαρχης ιδεολογίας, να συγκρουστούμε με την ιδεολογία του κέρδους, να φύγουμε από το φαντασιακό της ανάπτυξης και της κυριαρχίας και να δούμε την ομορφιά στην διαφορετικότητα, αλλά και την αποτελεσματικότητα της συνεργασίας και της κοινότητας. Είναι μια διαδικασία συμφιλίωσης με την φύση.

Η Τοπικοποίηση της παραγωγής, λοιπόν, και η κοινωνικοποίηση των αγαθών θα μπορούσε να είναι η απάντηση όχι στην κρίση αλλά στην υπέρβαση της καπιταλιστικής οργάνωσης της κοινωνίας.


Ηρακλής Παναγούλης

Νέα ιστοσελίδα www.tradeordonate.com η οποία αφορά σε ανταλλαγές αντικειμένων ή υπηρεσιών χωρίς χρήματα

θα ήθελα να σας ενημερώσω για την ιστοσελίδα www.tradeordonate.com η οποία αφορά σε ανταλλαγές αντικειμένων ή υπηρεσιών χωρίς χρήματα καθώς και σε δωρεές σε φιλανθρωπικά ιδρύματα. Θεωρώ ότι θα φανεί πολύ χρήσιμη σε αυτές τις δύσκολα οικονομικά εποχές. Επισυνάπτω ένα μικρό κείμενο για την υλοποίηση της ιστοσελίδας και τις βασικές της λειτουργίες. Αν θεωρείτε την ιστοσελίδα μας χρήσιμη κοινοποιήστε την στον ιστότοπο σας. Σας ευχαριστώ πολύ εκ των προτέρων και μη διστάσετε να επικοινωνήσετε μαζί μου για οποιαδήποτε διευκρίνιση.


Με εκτίμηση

Αχτίδα Μαγκριώτη

Η ιδέα για το http://www.tradeordonate.com/ ξεκίνησε το Νοέμβριο του 2011 από μια φίλη, την Αχτίδα Μαγκριώτη. Αισθανθήκαμε πως κάτι παραπάνω πρέπει να γίνει, κάπως πρέπει να βοηθήσουμε τον κόσμο, τους εαυτούς μας, το περιβάλλον. Βιώνουμε την κρίση έντονα, όπως ο περισσότερος κόσμος και σκεφτήκαμε πως η αλληλεγγύη μπορεί να βοηθήσει. Μόνο αν γίνουμε ξανά άνθρωποι, να προσφέρουμε χωρίς να περιμένουμε να λάβουμε και να νοιαζόμαστε για τους γύρω μας, μπορούμε να ελπίζουμε σε καλύτερες μέρες. Να χτίσουμε μια πιο ειλικρινή σχέση μεταξύ μας.


Έγιναν οι πρώτες συζητήσεις και το Δεκέμβριο του 2011, αποφασίσαμε πως ήρθε η ώρα. Είπαμε να το κάνουμε οι 2 μας, χωρίς κανένας μας να έχει πρότερη σχετική εμπειρία. Μας πήρε 4 περίπου μήνες και τον Απρίλιο το site βγήκε ζωντανά. Ψάξαμε αντίστοιχες υλοποιήσεις και στην Ελλάδα και στο εξωτερικό και έτσι δημιουργήσαμε κάτι που θεωρήσαμε πως έλειπε, ένα site με κοινωνικό χαρακτήρα, που να απευθύνεται σε όλο τον κόσμο, όχι μόνο τους Έλληνες και που πρώτο του μέλημα είναι το να δώσεις και όχι να πάρεις.

Λειτουργεί προς το παρόν σε δύο γλώσσες (Ελληνικά και Αγγλικά) με πρόβλεψη να ενσωματωθούν και άλλες γλώσσες. Στο www.tradeordonate.com κάποιος μπορεί να ανταλλάξει δωρεάν αντικείμενα και υπηρεσίες με άλλους χρήστες απ’ όλο τον κόσμο ή να δωρίσει σε φιλανθρωπικά ιδρύματα (ΜΚΟ). Ο χρήστης μετά την εγγραφή μπορεί να αρχίσει να καταχωρεί τις ανταλλαγές και τις δωρεές του δημιουργώντας έτσι και το προφίλ του, καθώς και να αναζητήσει αντικείμενα και υπηρεσίες από άλλους. Δεν υπάρχει η έννοια της ανταλλακτικής μονάδας. Η ανταλλαγή μοιάζει πιο πολύ με την ανταλλαγή του χωριού, όπου η γειτονιά έδινε και έπαιρνε ότι μπορούσε. Έδινες αυγά, έπαιρνες πορτοκάλια. Δεν είχε σημασία πόσα ή τι. Τη μια φορά δίνεις εσύ περισσότερα, την άλλη λιγότερα. Η ισορροπία και η αλληλεγγύη ήταν κάτι έμφυτο. Αυτό θέλουμε και εδώ να πετύχουμε. Ήδη έχουν γίνει ανταλλαγές π.χ. ενός Smartphone με ένα ζευγάρι ηχεία υπολογιστή. Ο καθένας έδωσε αυτό που του περίσσευε και οι δύο έμειναν ευχαριστημένοι και γιατί πήραν αυτό που ήθελαν, αλλά πιο πολύ γιατί προσέφεραν. Ένα άλλο μεγάλο κομμάτι είναι η ανταλλαγή και δωρεά υπηρεσιών. Κάποιος π.χ. μπορεί να προσφέρει μαθήματα φυσικής και σε αντάλλαγμα να ζητήσει μαθήματα κιθάρας. Ή να προσφέρει συμβουλευτικές υπηρεσίες σε κάποιον σύλλογο (αρχιτεκτονική μελέτη για ανακαίνιση κτιρίων, ψυχολογική υποστήριξη σε παιδιά κ.ο.κ).

Εκτός των άλλων η ανταλλαγή ειδών αποτελεί και κρίκο στην αλυσίδα της ανακύκλωσης. Γιατί να διαβάζουμε ένα βιβλίο και αυτό μετά να παραμένει στο ράφι μιας βιβλιοθήκης αιώνια; Γιατί να μην το διαβάσουν όσοι περισσότεροι μπορούν; Γιατί τα παιχνίδια των παιδιών μας να χρησιμοποιούνται για λίγες μόνο μέρες και να μην τα χαίρονται και άλλα παιδιά; Γιατί τα ρουχαλάκια και τα παπούτσια τους να τα φοράνε μόνο για 1-2 μήνες και να μην τα φορέσουν και άλλα παιδιά που τα έχουν ανάγκη;

Τέλος, προσπαθούμε να κάνουμε τον κόσμο να ζήσει και πάλι κοινωνικά. Να αλλάξουμε εμείς οι ίδιοι για να μπορούμε να αξιώνουμε από τους άλλους να αλλάξουν. Να δείξουμε εμείς -η γενιά μας- ότι υπάρχουν τρόποι να βοηθήσουμε ο ένας τον άλλον στις πράξεις και όχι στα λόγια. Μέσα στο www.tradeordonate.com υπάρχει μια μικρή πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης για να εξυπηρετήσει καλύτερα τους σκοπούς του site. Βλέπεις το προφίλ κάθε χρήστη, το «βαθμό» που έχει πάρει από άλλους χρήστες, όλες τις ανταλλαγές και δωρεές του και τα αντικείμενα που επιθυμεί. Μπορείς να γράψεις στον τοίχο του, να του στείλεις προσωπικό μήνυμα ή e-mail και να του στείλεις αίτημα φιλίας.

Αν σας αρέσει η προσπάθεια μας γίνετε και εσείς μέλη. Ακολουθήστε μας στο Twitter http://twitter.com/#!/TradeOrDonate και γίνετε φίλοι μας στο Facebook http://www.facebook.com/TradeOrDonate. Σας περιμένουμε.

Δώρος Αντωνιάδης




Κωνσταντίνος Δ. Καραβίδας: Με ακούτε τι λέω;

Με ακούτε τι λέω ή θέλετε να σας το επαναλάβω; λέω ότι ο καπιταλισμός και ο σοσιαλισμός, ως φαινόμενα ιστορικά, θα περάσουν και ότι ο κοινοτισμός, ως δεδομένο ζωικό, θά επιβίωση αυτών", Κωνσταντίνος. Δ. Καραβίδας: *Σοσιαλισμός και κοινοτισμός (1930) σελ 60.


Πράγματι — ο Οικονομικός Ρεζιοναλισμός1, ο εκ μονίμων γεωοικονομικών λόγων επιχωριάζων εν τω ημετέρω πολυπτυχωμένω ξηροθερμικώ και δυσκόλω τόπω, καθορίζεται—εν συνδυασμώ και με τον μικροαστικόν χαρακτήρα της οικονομίας μας και με την κοινοτικήν οργάνωσιν αυτής, από ουσιώδη και εκδηλότατα δεδομένα.

Έν εξ αυτών είνε το ότι όλα σχεδόν τα χωρικά μας προϊόντα είνε φύσει—και δη χωρίς την απαίτησιν μεγάλων χρηματικών κεφαλαίων—επιδεκτικά μίας πλήρως και εν αυτώ τούτω τω τόπω της παραγωγής των αποσυγκεντρωμένης βιοτεχνικής και βιομηχανικής επεξεργασίας, έτι δε και αυτής της εμπορικής εκμεταλλεύσεως• —πράγμα, το οποίον, εάν συνδυαστή και με την προσφυά εις τας επιδόσεις ταύτας οργάνωσιν της κοινοπραξίας και με τον εξαγνισμόν της πίστεως κάτω από ευθείας και αυστηράς κυρώσεις άρα και τόκους χαμηλούς εν ταις ρεζιοναλιστικαίς τραπέζαις—είνε πρόδηλον, ότι θέλει φέρει εις την ανάλογον εντός του ιδίου τόπου αύξησιν της ζητήσεως εργασίας και του οικονομικού εν γένει χώρου εις κάθε τοπικήν περιοχήν, οπού φυσικά και πληθυσμός πολλαπλάσιος θα δύναται να συγκρατηθή τότε.

Τοιαύτα προϊόντα είνε το μαλλί δια την υφαντικήν, το γάλα δια την τυροκομίαν, η ελαία δια την τυποποίησιν καρπού και λαδιού, η άμπελος δια τον τύπον οίνου και δια το οινόπνευμα, τα φρούτα δια την κονσερβικήν, η μικρές θάλασσες δια την ψαρικήν, το μάρμαρο δια την γλυπτικήν κλπ.

Εκτός δε αυτής της ευχέρειας προς ρεζιοναλιστικήν συγκέντρωσιν, της σχετικής με την επεξεργασίαν των προϊόντων— εις την κατά χωράν σύνθεσιν φέρει και αυτή αύτη η διδομένη εν εκάστω περιοχή τοπική βάσις της παραγωγής των προϊόντων τούτων, όπου και εν τη μικρότερα εδαφική πτυχή εύρηται ένας πολύ πιο πυκνότερος και σχεδόν κατά βήμα διαφορισμός και εδαφών και κλίματος και καλλιεργειών και επιδόσεων, εις τρόπον ώστε, επί χιλίων π.χ. και μόνον στρεμμάτων, το τοπίον μας προσφέρει συγχρόνως και θάλασσαν και βουνόν και τόπον αμπέλου και τόπον εληάς και τόπον ριζιού και δημητριακών και βοσκής και εμπορικόν πέρασμα και—ώστε, με τον παράλληλον οργανικόν επίσης τεμαχισμόν της ιδιοκτησίας, κανείς δεν ημπορεί να ζήση εδώ, εκτός υπό τον όρον της αναπτύξεως των πλέον πολλαπλών επιδόσεων και της από πολλών επίσης πηγών συνδέσεως των πόρων του, συνδέσεως μάλιστα, ήτις αυτή ακριβώς δημιουργεί και αυτόν τούτον τον μικροαστικόν χαρακτήρα της οικονομίας μας και, επί πλέον, ήτις, ανακλώμενη εις την διάπλασιν και εις την αγωγήν των ανθρώπων, εξηγεί ευρύτατα και την ροπήν και την απαίτησιν, αλλά και την ευκολίαν ην και ο μικρότερος εδώ πολίτης διεκδικεί δια την προσωπικήν ολοκλήρωσιν και ελευθερίαν του και δια την κυκλικήν εν γένει αντίληψιν της ζωής.

Είνε εδώ πράγματι όλαι αι ιδιότητες της συνθετικής και ανθρωποπλάστρας χώρας μας και συνάμα όλαι αι αρεταί και όλαι αι κακίαι του λαού μας.

Και ο καθείς, που έχει — ένα παιδί γεωργόν και ένα έμπορον, και που και ο ίδιος εξ ανάγκης είνε συγχρόνως και ολίγον ποιμήν και ολίγον ψαράς και ολίγον μπακάλης και ολίγον χρηματιστής και ολίγον ρήτωρ και πολλαπλούς δε καπετάνιος και πρόεδρος—όχι απλούς ανθρακωρύχος ή μηχανοθερμαστής—ο «άνθρωπος αυτός - θρέμμα του οικονομικού μας ρεζιοναλισμού και συνάμα μία ζωντανή προσωποποίησις μιας τόσον απιθάνου συνδετικής ισορροπήσεως των μάλλον αντιθέτων στοιχείων και ροπών—δεν είνε καθόλου παράδοξον αν αυτός ο άνθρωπος με ίσην βασιμότητα τολμά να μετρηθή εις τον αγώνα πολύ μειζόνων συνθέσεων, έως τα ανώτατα π.χ. αξιώματα της Πολιτείας, πράγμα το οποόον κάποτε πότε βεβαίως δεν αποκλείεται να το διεκδική και με ίσην επίσης επιπολαιότητα ή και θρασύτητα, θύμα γινόμενος του αχαληνώτου συνθετικού όσον και ανένδοτα κριτικού πνεύματος του.

Κ.Δ. Καραβίδας: “Η τοπική αυτοδιοίκησις και ο επιχώριος εν Ελλάδι Οικονομικός Ρεζιοναλισμός” (1936) σελ. 23.

Θεωρώ το ύφος μας και γενικά την ατομική μας επεξεργασία, ειδικώς εδώ για την Ελλάδα, ως τό σπουδαιότερο , πάρα πάνω από το οικονομικό, στοιχείο του πολιτισμού μας και το λέω αυτό ειδικώς για την Ελλάδα, γιατί αυτή, χώρα φτωχή και ξηρή, δεν έχει κανέναν άλλο χαρακτηριστικό της άψυχο φυσικό πλούτο, δεν έχει καμμίαν αθρόαν πρώτην ύλη τέτοια που θα μπορούσε να προκαλέσει αυτοτελή ανεξάρτητη από τον καθένα μας ανάπτυξι της τεχνικής μας και ν' αντανακλάση απάνω μας ένα στρωτό είδος ζωής και ένα ρυθμό σταθερό, δεν έχει, επαναλαμβάνω, κανένα άλλο ως βασικό πρώτο υλικό παρά το ανθρώπινο υλικό της μόνο, παρά πέτρες κι' ανθρώπους μόνο. Και αφού αυτό έχει, αυτό πρέπει και περισσότερο να επεξεργασθεί και μ' αυτό να ζήση.

Ξέρετε πολύ καλά, ότι ο Δευκαλίων, όταν αποφάσισε να θεμελίωση εδώ έναν πολιτισμό και χρειάστηκε ανθρώπους, τους έφτιαξε όχι από άλλο άσχετο με την χώρα υλικό αλλά από απλές πέτρες, όπως στην Αγγλία θα τούς έφτιαχνε από άνθρακα και στη νότια Ρωσσία από μαυρόχωμα κι' από σιτάρι. Και γι' αυτό λέω πως όπως στις χώρες εκείνες δεν απόχτησαν ανθρώπους αληθινούς και κοινωνικό ρυθμό παρά αφού στηρίχτηκαν στην κυρία οικονομική βάσι τους, στην ειδική πρώτη ύλη τους, στον άνθρακα τους και στο σιτάρι τους, έτσι κι' εδώ, από μία αντίστροφη οικονομία της φύσεως, δεν θ' αποχτήσωμε οικονομικό ρυθμό ουδέ καν τα στοιχειώδη μέσα της ζωής παρά μόνο αν στηριχτούμε στην κατάλληλη κοινωνική οργάνωσι, την οποίαν μας επιβάλλει η αναγκαία επιδίωξις όσον το δυνατόν ασφαλεστέρας αποδόσεως από την κυριώτερη πρώτη ύλη της χώρας μας, από τον άνθρωπο.

Είνε άλλως τε φανερό μέσα στην ιστορία ότι η Ελλάδα δεν μπόρεσε ποτέ ούτε και θα μπορέσει ν' απόκτηση πολιτισμό παρά μόνο με την υπέρτατη συνθετική καλλιέργεια των Ελλήνων, και ενός εκάστου και των μειζόνων ομάδων αυτών, καθώς και με την δυναμική τους συσπείρωσι γύρω στα πρώτα και βασικά κοινωνικά και οικονομικά κύτταρα, μέσα στα οποία εφτιάχτηκαν οι πρώτοι πολίται της Ελλάδος, εκινη-τοποιήθηκε δε κατά το δυνατόν και ο περιωρισμένος και μάλλον ποιοτικός υλικός πλούτος της χώρας μας.

Αυτά όμως τα κύτταρα, όπως άλλως και οι πρώτες ύλες και ο άνθρωπος και όλα τα δώρα της φύσεως και τα κοινωνικά δεδομένα, δεν είνε παντού τα ίδια, κύριε Γιαννιέ. Και ιδού γιατί.

Η γεωγραφική θέσις εκάστης χώρας καθώς και οι κατηγορίες των πρώτων υλών, με τας οποίας είνε φυσικά προικισμένη, προκαθορίζουν, μέσα πάντοτε στο πλαίσιο της κρατούσης εκάστοτε τεχνικής, με κάθε δυνατήν ασφάλειαν όλας τας δυνατότητας οικονομικής επιδόσεως της χώρας αυτής προς την Α ή Β κατεύθυνσιν (κτηνοτροφικήν, γεωργικήν, εμπορικήν, βιομηχανικήν...)` μέσα πάλιν σε κάθε μία δυνατότητα επιδόσεως οι ίδιοι όροι προκαθορίζουν το είδος της παραγωγικής εργασίας με την οποίαν οι άνθρωποι είνε υποχρεωμένοι να ζήσουν' η κάθε μία τέλος παραγωγική εργασία δεν μπορεί νάχη την πρέπουσαν οικονομικήν απόδοσιν γινομένη με οποιονδήποτε σχηματισμό, με οποιαδήποτε μορφή οικονομικής οργανώσεως της παραγωγής.

Το αντίθετο συμβαίνει, ότι η κάθε εργασία ανάλογα με την εκάστοτε τεχνική επιβάλλει μία ειδική μορφή οργανώσεως, ένα δικό της παραγωγικό κύτταρο` αυτά άλλως δεν μπορεί να είνε αποκαλύψεις για τον ιστορικό υλισμό, ο οποίος επί πλέον ισχυρίζεται ότι μερικοί από τους ανωτέρω ορούς προκαθορίζουν ακόμα και την κοινωνική και την πολιτική οργάνωσι και όλον με μια λέξι τον πολιτισμόν κάθε εποχής. Οπωσδήποτε μεγάλη σοφία δεν χρειάζεται για να καταλάβη κανείς ότι για να καλλιεργήσουμε δέκα στρέμματα αμπέλι οργανώναμε όχι μία ανώνυμη εταιρία άλλα μία ισχυρή γεωργική οικογένεια` και ότι για ν' ασφαλτοστρώσωμε ένα δρόμο στέλνομε πάλι ένα τεχνικό συνεργείο με τα απαραίτητα εργαλεία και όχι μία γεωργική οικογένεια με δρεπάνια και με ζευγάρι βώδια.

Στην κεφαλαιοκρατική δυτική Ευρώπη και εν γένει στας χώρας της καπιταλιστικής ατλαντικής οικονομίας εντεύθεν και εκείθεν του Ωκεανού τα βασικά, τα ενεργητικά αυτά κύτταρα είνε μερικές κεφαλαιοκρατικές μορφές οργανώσεως απόλυτα καθωρισμένες' είνε τα μηχανικά συγκροτήματα και τα εργοστάσια, είνε το απρόσωπα οργανωμένο κεφάλαιο, είνε η ανώνυμη εταιρία, είνε τα καπιταλιστικά Τραστ, είνε τέλος το γύρω στα εργοστάσια συγκεντρωμένο και οργανωμένο βιομηχανικό προλεταριάτο, που είναι ένα ανθρώπινο υλικό, ένα όργανο, ένα ενεργητικό και παθητικό συγχρόνως όργανο της κεφαλαιοκρατίας, απαραίτητο στην κίνησι όλης αυτής της μηχανής.

Όλα δε αυτά εξ άλλου για να σταθούν προϋποθέτουν ότι υπάρχουν, ως εν αποσυνδέσει, κύτταρα παθητικά, ολόκληροι λαοί γεωργικοί, που παράγουν πρώτες ύλες με υπερεργασίαν και που υπόκεινται εις την ενεργητικήν ατλαντικήν οικονομίαν ως αγοραί καταναλώσεως των εξαγωγών αυτής, εις βάρος πάντοτε της βιοτεχνίας των και της πιθανής βιομηχανίας των εις βάρος του διαφορισμένου γεωγραφικώς πολιτισμού αυτών και, για να κυριολεκτήσω, πρέπει να πω ότι οι λαοί αυτοί υποκύπτουν στην ατλαντική κεφαλαιοκρατική οικονομία κατόπιν πραγματικού διαμελισμού του πολιτισμού των.

Άλλως τε σεις είστε δάσκαλός μου σ' αυτά, όταν λέτε, με όλο το δίκιο σας, ότι το κοινωνικό processus του βιομηχανικού καπιταλισμού είνε το ότι προχωρεί δια της αποσυνθέσεως των παλαιοτέρων, γεωργικών μικροαστικών και εμπορικών μορφών οργανώσεως και δια της προλεταριοποιήσεως και υποδουλώσεως των μαζών του λάου εις την μηχανήν και εις το κεφάλαιον. Ο ίδιος άλλως τε ο Μαρξ είνε που παρετήρησε ότι η ανάπτυξις της βρεττανικής υφαντουργικής βιομηχανίας, διψασμένης για ευθηνές τόσο εργατικές χείρες όσο και πρώτες ύλες, συνεβάδισε με τον διαμελισμό των οργανικών χωρικών κοινωνιών και, της παλαιάς γεωργικής οικονομίας των αγγλικών νήσων μέχρι τοιούτου σημείου ώστε μετέβαλε, όλη τη χώρα σε βοσκότοπο.

Οπωσδήποτε είνε φανερό ότι ο πολιτισμός των υποκειμένων χωρών δεν είνε δυνατόν να πάρη μορφήν θετική, άν οι χώρες αυτές δεν βγουν από την υποτέλειαν της ατλαντική κεφαλαιοκρατικής οικονομίας και από την θέσιν των ως κυττάρων παθητικών` είνε πράγμα που θα το επιτύχουν είτε αναπτύσσοντας τις πιθανές βιομηχανικές των δυνατότητες και μία ολόκληρη φυσικά τεχνική επανάστασι είτε και ανασυνθέτοντας την γεωργική τους οικονομία σε μορφές όμως οργανώσεως τέτοιες, οι οποίες ως προς μεν τα αδύνατα οικονομικώς προϊόντα ν' αποβλέπουν με, -υπερεργασία εις τας προς αυτεπάρκειαν απλώς καλλιέργειας (όχι για το εμπόριο άλλα για να ζουν άμεσα οι ίδιοι) ως προς δε τα τυχόν ισχυρά οικονομικώς ώστε να μπορούν να βγουν στη διεθνή αγορά με ελπίδα θετικού κέρδους (καπνά λ. χ. ή σταφίδα εν Ελλάδι...) να τα καλλιεργούν με απόλυτη συγκεντρωτική ειδίκευσι` και αυτά μεν είχα να πω για τας μορφάς οργανώσεως της κυριάρχου ατλαντικής κεφαλαιοκρατικής οικονομίας ως και για την θέσιν των υποκειμένων σ' αυτήν χωρών.

Προκριμένου εξ άλλου για μεσάζουσες χώρες, σαν την δική μας, δεν πιστεύω να επιμένετε ότι πρέπει επ' άπειρον να πιθηκίζωμε, ν' αφήνουμε την πρωτοβουλία μας και τον νου μας να σκουριάζη και παθητικά να υποκύπτωμε στον δυτικό καπιταλισμό εν θέσει υπτία. Φυσικά ως προς την ψυχολογιών και ως προς τον σκοπό δεν μπορεί να διαφωνούμε.

Άλλα η διαφορά μας είνε η εξής : ότι εσείς μεν ακολουθώντας στενώς οικονομικά επιχειρήματα και μονομερή ανθρωπιστικά ιδεώδη, με συμβουλεύετε ν' αντιδράσωμε μιμούμενοι εξ ίσου παθητικά της μορφές οργανώσεως με τις όποιες το δυτικό προλεταριάτο αμύνεται εκεί, προσπαθώντας να αποσυνθέση την δύναμι της κεφαλαιοκρατίας και να την αφοπλίσει χωρίς ίσως να εννοή επαρκώς, ότι τρώγει από τας σάρκας του και ότι η εξασθένησις της δυτικής κεφαλαιοκρατίας της οποίας αποτελεί μέρος θά' νε και δική του εξασθένησις και ότι η πιθανή πτώσις της θά'νε νίκη όχι δική του αλλά νίκη των λαών των άλλων ηπείρων' των υποκειμένων στην βιομηχανική εν συνόλω (κεφάλαιο μαζή και προλεταριάτο) Ευρώπη' και τα λέτε αυτά διότι εσείς βλέπετε μέρη, τμήματα και όχι σύνολα, βλέπετε το άτομο μονομερώς και σε μία δεδομένη στιγμή του μόνο, δεν το βλέπετε ως σύνολο και στη διάρκεια, σκέπτεστε λογικά και δικονομικά και όχι οντολογικά και βιολογικά` εγώ βλέπω συνθέτες οντότητες, όχι τάξεις' εσείς βλέπετε αντίπαλες δυνάμεις και κοινωνικές τάξεις και λέτε ότι ο εκάστοτε πολιτισμός είνε προϊόν της πάλης των τάξεων ενώ εγώ βλέπω και αυτές τις τάξεις αλλά και τους άλλους τοπικούς βιολογικούς και ιστορικούς κύκλους, μέσα στους οποίους αυτές οι τάξεις ανήκουν οργανικά και με τους οποίους θα συνεκλείψουν' και γι' αυτό λέω ότι ο εκάστοτε μέσα σε καθένα απ' αυτούς τους κύκλους πολιτισμός στη θετική του μορφή είνε προϊόν όχι πάλης αλλά συνθέσεως που επιβάλλεται κάθε φορά με πρωτοβουλία και μ' ευθύνη εκείνου που στέκεται εκάστοτε νικητής στον αγώνα των τάξεων.

Κ.Δ. Καραβίδας: “ Σοσιαλισμός και Κοινοτισμός” (1930) σελ 6-10.

---

(Aποσπάσματα από την φωτογραφική ανατύπωση των κειμένων του K.Δ. Καραβίδα που έγινε από τις εκδόσεις Παπαζήση υπό τον τίτλο: “Το πρόβλημα της αυτονομίας”(1981) το οποίο και είναι εξαντλημένο. Ισοκράτης, δημοσιευμένο στο: http://www.antifono.gr)

*Το δοκίμιο “Σοσιαλισμός και Κοινοτισμός” (περί των γεωοικονομικών και κοινωνικών βάσεων του πολιτισμού των ελληνικών χωρών). του Κ. Δ. Καραβίδα, εκδ. Ο Κοραής, 1930, ( που εκδόθηκε ως συμβολή εις τον εορτασμό των εκατό χρόνων ελευθερίας), μπορείτε να το διαβάσετε στην ηλεκτρονική βιβλιοθήκη “Ανέμη”: εδώ



«Οι δικές μας μορφές πολιτισμού και οι δικοί μας Παστέρ, οι δικοί μας Κρόμβελ, οι δικοί μας Μαρξ καθώς και οι νέοι μας Κίμωνες και Αισχύλοι και Καραϊσκάκηδες δεν θάλθουν σε μας μέσα από τα μεταφραστικά γραφεία των ξένων βιβλίων και των ξένων νόμων, την ξένης γενικά μορφολογίας (όπως περιμένουν φαίνεται τα Υπουργεία μας και τα Πανεπιστήμια μας) αλλά θα σηκωθούν και θάλθουν προς εμάς αναμεσα από τις εληές μας, από τα αμπέλια μας, από τα βουνά μας και από τ΄ακρογιάλια μας, ωσάν όρθια φωτεινή κι εναθρωπισμένη ενσάρκωσι των γνησίων και βαθειών ζωϊκών δυνάμεων του τόπου», Κ. Δ. Καραβίδας, “Σοσιαλισμός και Κοινοτισμός” (σελ. 26)

Από το: http://tvxs.gr/news/politismos/konstantinos-karabidas-me-akoyte-ti-leo

Τα όρια της ανάπτυξης

ΕΥΘΥΜΗΣ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ


Αποτελεί πλέον κοινό τόπο ότι η οικονομική ιδεολογία της ανάπτυξης έχει φτάσει στα όριά της. Όμως τι μπορεί να μας βγάλει από αυτό το αδιέξοδο; Για πρώτη φορά έγινε στο Βερολίνο, από τις 20-22 Μαΐου, μια εκδήλωση με τίτλο: «Πέραν της ανάπτυξης», που έφερε στο προσκήνιο έναν ζωηρό διάλογο ανάμεσα στις πιο διαφορετικές απόψεις.

Σε περίοδο γενικευμένης κρίσης και αμφισβήτησης του κυρίαρχου οικονομικο - κοινωνικού μοντέλου το συνέδριο της ΑΤΤΑΚ, στο Βερολίνο, είναι επίκαιρο και δείχνει την κατεύθυνση του γόνιμου προβληματισμού για οριστική έξοδο από την κρίση που απειλεί τα ίδια τα θεμέλια της ζωής και όχι μόνο της ανθρώπινης.

Θα περίμενε κανείς να εμφανιστούν περιθωριακοί, αρνητές της κατανάλωσης και ασκητές. Όμως, ανάμεσα στους 2000 ανθρώπους, που συζητούσαν στο Πολυτεχνείο του Βερολίνου σχετικά με την κριτική της ανάπτυξης, υπήρχαν πολλοί λίγοι που θάθελαν να γυρίσουν το ρολόι στο παρελθόν. Αντί γιʼ αυτό οι συζητήσεις είχαν ζωηρέψει, ανάμεσα στους νέους κυρίως, που συμφωνούσαν βασικά ότι δεν μπορεί να συνεχιστεί αυτό το οικονομικό μοντέλο. Όπως φαίνεται από τα κείμενά τους, που δημοσιεύτηκαν σε γερμανικές εφημερίδες, υπήρχαν ιδεαλιστές αλλά κυρίως ρεαλιστές που αναζητούσαν μια πολιτική απάντηση για έξοδο από το σημερινό οικονομικό σύστημα που οδηγεί σίγουρα σε οικολογική και κοινωνική καταστροφή.

Όλοι συμφωνούσαν ότι θα πρέπει να μεγαλώσει αυτό που είναι σωστό και να συρρικνωθεί ότι είναι λάθος. «Σωστό» θεωρούσαν οι σύνεδροι την αποκέντρωση της ενεργειακής προμήθειας, ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, δημόσια αγαθά, μόρφωση, μείωση του χρόνου εργασίας, αναδιανομή του παραγόμενου πλούτου. «Λάθος» είναι αντιθέτως τα πυρηνικά εργοστάσια, η βιομηχανική κτηνοτροφία και η πολεμική βιομηχανία. Όμως εδώ άρχισαν οι δυσκολίες. Και τι θα γίνει με τους φορητούς υπολογιστές, τα κινητά τηλέφωνα, και άλλα σύμβολα του καταναλωτικού καταναγκασμού της κοινωνίας μας;

Ένας εκπρόσωπος των Συνδικάτων Μετάλλου είπε ότι ένα μέρος του καπιταλιστικού υπερπροϊόντος θάπρεπε να πάει όχι σε ιδιωτικές τσέπες αλλά να χρησιμοποιηθεί για χρήσιμα κοινωνικά προϊόντα όπως είναι ο προαστιακός σιδηρόδρομος, τα σχολεία ακόμη και οι προσωπικοί υπολογιστές, σε προσιτές τιμές, με τους οποίους οι ενεργοί πολίτες μπορούν να ανταλλάξουν ιδέες για μια αντικαπιταλιστική στρατηγική.

Ένας οικονομολόγος από το Ίδρυμα Φρίντριχ-Έμπερτ δημιούργησε αναστάτωση στο ακροατήριο όταν υποστήριξε ότι «η ανάπτυξη είναι η προϋπόθεση για την γενική ευημερία». Πιστεύει ότι «μόνο με αυτό τον τρόπο θα ελέγξουμε την σημερινή κρίση...». Αυτό που τον ανησυχεί είναι ή αύξηση του παγκόσμιου πληθυσμού. Πρότεινε λοιπόν στις ανεπτυγμένες χώρες την «πολιτική του ενός παιδιού» σε κάθε οικογένεια, αφού ένα παιδί στις βιομηχανικές χώρες χρησιμοποιεί πόρους ισοδύναμους με εκείνους πενήντα παιδιών στις αναπτυσσόμενες χώρες.

Οι συζητήσεις υπήρξαν δημιουργικές επειδή έφερναν πιο κοντά τις πιο διαφορετικές απόψεις οικολόγων, αντικαπιταλιστών, και συνδικαλιστών. Στις διάφορες αίθουσες πρωτοστατούσαν νέοι από τα πανεπιστήμια παρά από τα εργοστάσια. Οι περισσότεροι πιστεύουν ότι η οικονομική παραγωγή στον πλούσιο Βορρά θα πρέπει να περιοριστεί αν θέλουμε να ζήσουν και οι φτωχοί του κόσμου καλύτερα. «Η ανάπτυξη, με το να κάνει μεγαλύτερη την πίττα, είναι ο μηχανισμός με τον οποίο παρακάμπτεται το πρόβλημα της αναδιανομής». Θάπρεπε λοιπόν να περιορίσουμε την ατομική μας κατανάλωση. «Μια μετρημένη ζωή, καλά ακούγεται αλλά τι θα γίνει με την επιθυμία μας για μακρινά ταξίδια; Ένας σαραντάχρονος οικονομολόγος είπε ότι ήρθε για να ακούσει αν και πως είναι δυνατόν να εναρμονιστούν όλα αυτά. «Ίσως δεν θάπρεπε να αρχίσουμε με τα αεροπορικά ταξίδια...».

Μια 24χρονη σπουδάστρια είπε ότι βλέπει στην καταναλωτική μανία των ανθρώπων το κεντρικό πρόβλημα. «Ο καθένας πρέπει να αλλάξει κάτι... αυτό μπορεί να σημαίνει όχι στο αυτοκίνητο, όχι στα αεροπορικά ταξίδια, όχι στο κρέας. Όμως πως μπορεί να βγάλει κανείς από το μυαλό του την επιθυμία για νέα παπούτσια ή μια νέα τηλεόραση»; Το ερώτημα μένει για πολλούς αναπάντητο, αφού δεν έχει καθοριστεί σε πιο βαθμό η αγοραστική επιθυμία καθορίζει την αναπτυξιακή λογική.

«Δεν μας μένει πολύς χρόνος. Έχουμε 20, 30 χρόνια για να το κατορθώσουμε. Όμως δεν μπορούμε να περιμένουμε την αλλαγή της συνείδησης». Για την «κουλτούρα του αρκετά» δεν μπορεί να βρει κανείς πλειοψηφίες έξω από τις αίθουσες του συνεδρίου, ίσως μόνο για τεχνολογικές καινοτομίες. Ένας από τους συνιδρυτές της ΑΤΤΑΚ ο Σβέν Γκίγκολτ, που βρίσκεται τώρα με τους Πράσινους στο Ευρωκοινοβούλιο, συνηγορεί με πάθος για το νέο Πράσινο Πρόγραμμα. Δηλαδή για 100 τις εκατό ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ενεργειακή αποδοτικότητα, ανακύκλωση.

Η πρόταση του δεν βρήκε καλή υποδοχή. Πολλοί υποστήριξαν ότι το πρόγραμμα αυτό θα «πρασινίσει τον καπιταλισμό», αφήνοντας τα όλα όπως ήταν πάντα. «Μια τεχνολογική επανάσταση δεν αρκεί χρειάζεται μια κοινωνική» υποστήριξε μια νεαρή σπουδάστρια. Ο Γκίγκολντ το θεώρησε αυτό ως φραστικό ριζοσπαστισμό που παραγνωρίζει την ευκαιρία για ένα μεγάλο βήμα προς τα μπρος. «Αν μια βιομηχανική χώρα όπως η Γερμανία αλλάξει αναπτυξιακό μοντέλο αυτό θα έχει παγκόσμια συμβολική δύναμη».

Ισχύει όμως η συζήτηση για τα όρια της ανάπτυξης και για το Νότο; «Άδεια στομάχια δεν μπορούν να μικρύνουν πρέπει να γεμίσουν» ήταν η απάντηση. Κάποιοι όμως υποστήριξαν ότι θα πρέπει να ξεκόψουμε από τον καπιταλιστικό τρόπο παραγωγής τόσο στο Βορρά όσο και στο Νότο». Η αμφισβήτηση της ανάπτυξης δεν είναι στην ημερήσια διάταξη των χωρών του Νότου, ούτε και των αριστερών κυβερνήσεων της Λατινικής Αμερικής, όπως είναι η κυβέρνηση του Εκουαντόρ, που στο νέο της σύνταγμα ενέταξε τη Φύση στα υποκείμενα με δικαιώματα. Ένα εντυπωσιακό βήμα στα χαρτιά που θα δυσκολευτεί να υλοποιηθεί αφού υπάρχει μεγάλη σύγκρουση ανάμεσα στους παραδοσιακούς εκπροσώπους της ανάπτυξης που στηρίζεται στα ορυκτά καύσιμα και τους εκπροσώπους της «καλής ζωής».

Πώς θα γίνει το πέρασμα στην μετα-αναπτυξιακή κοινωνία δεν είναι εύκολο να απαντηθεί. Θα χρειαστεί πολύ δουλειά στα θεμέλια της αλληλέγγυας οικονομίας, στο πρόβλημα του καταναλωτισμού και στην συναφή πολιτισμική επανάσταση μέχρι να φτάσουμε να παραδεχτούμε τη Φύση ως νομικό υποκείμενο...

Μια επίσης ενδιαφέρουσα συζήτηση αφορούσε στη σχέση οικολογίας και εξωτερικής πολιτικής των Μεγάλων Δυνάμεων. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Β. Αμερικής που είχε πρωτοδιατυπώσει την προβληματική των ορίων της ανάπτυξης πριν από 40 χρόνια. Στα μισά της δεκαετίας του 60 δημιουργήθηκε το οικολογικό κίνημα που αποκρυσταλλώθηκε σε νομοθετικές μεταρρυθμίσεις. Στη συνέχεια στη δεκαετία του 80, επί Ρόναλντ Ρήγκαν, στο κορύφωμα του ψυχρού πολέμου, ανατράπηκαν όλα. Η χώρα που βάζει σε κίνδυνο την επιβίωση της ανθρωπότητας συνεχίζει μια προκλητική εξωτερική πολιτική και διεκδικεί τους ενεργειακούς της πόρους συχνά με πολέμους, όπως έγινε με την κυβέρνηση Μπους. Ακόμη και ο πρόεδρος Ομπάμα πολύ λίγα κατάφερε στο ζήτημα της αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής Πως μπορεί να επικρατήσουν σε όλο τον πλανήτη οικολογικοί στόχοι όταν βρισκόμαστε κάτω από την ηγεμονία μιας υπερδύναμης που δεν παίρνει στα σοβαρά την οικολογική προβληματική; Δεν θα αναγκαστεί και η ανταγωνιστική της Κίνα να κάνει το ίδιο; Μήπως για να φτάσουμε σε ειρήνευση με τη φύση χρειαστεί να περάσουμε πάλι μέσα από πολέμους, όπως έγινε συχνά στην Ιστορία της ανθρωπότητας; Μπροστά σʼ αυτόν τον κίνδυνο είναι απόλυτα απαραίτητο να επεξεργαστούμε εναλλακτικά μοντέλα και να σκεφτούμε τρόπους για την υλοποίησή τους.

Και η αριστερά τι κάνει; Μήπως της λείπει το σχετικό όραμα; Ενδιαφέρουσες είναι οι σχετικές απαντήσεις που έδωσε ο Αλέξης Πασσαδάκης, πολιτικός επιστήμονας και μέλος της Συντονιστικής Επιτροπής της ΑΤΤΑΚ, μιλώντας για το πρόβλημα της ανάπτυξης και την μεταναπτυξιακή οικονομία της αλληλεγγύης. Θεωρεί ότι η συζήτηση για τα όρια της ανάπτυξης είναι πολύ σημαντική αυτή την στιγμή που πολλά μέτρα για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής αποδεικνύονται αναποτελεσματικά και θέτουν σε αμφισβήτηση την μορφή της τωρινής οικονομίας. Ένα δεύτερο καταλύτη βλέπει στην χρηματιστική κρίση και την κατάρρευση του 2008. Ενόψει αυτών των οικολογικών και οικονομικών κρίσεων μπαίνει το ερώτημα τι θα γίνει με το πρόβλημα της ανάπτυξης, που συχνά συγχέεται με την μεγέθυνση.

Σημεία επαφής βρίσκονται και με το κίνημα ενάντια στα πυρηνικά εργοστάσια, που πήρε μεγάλη δημοσιότητα μετά την καταστροφή της Φουκουσίμα. Όμως πολλοί υποστηρίζουν ότι η ενεργειακή στροφή της Γερμανίας σχετίζεται κυρίως με τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και πιο αποτελεσματικές τεχνολογίες, δηλαδή με τεχνοκρατικές απαντήσεις που δεν αμφισβητούν την μορφή της οικονομίας και δεν θεματοποιούν μαζί και την οικολογική κρίση. Αυτό ακριβώς επιχειρεί η κριτική της ανάπτυξης.

Η κριτική της ανάπτυξης μπορεί να μην είναι καινούργια όμως, μπροστά στις πολλαπλές κρίσεις των τελευταίων χρόνων και την συνεχιζόμενη εκμετάλλευση των χωρών του Νότου, βρίσκει νέους οπαδούς ανάμεσα στους αριστερούς και σε όσους αντιμάχονται την παγκοσμιοποίηση.

Την πετυχημένη επιλογή του θέματος του συνεδρίου για τα όρια της ανάπτυξης την αποδεικνύει όχι μόνο η συμμετοχή διασημοτήτων, στις 70 ομάδες εργασίας, όπως είναι η βραβευμένη με το εναλλακτικό Νόμπελ Βαντάνα Σίβα από την Ινδία, και ο υπουργός ενέργειας από το Εκουαντόρ, αλλά κυρίως η μεγάλη συμμετοχή εκπροσώπων και μελών ιδρυμάτων των Σοσιαλδημοκρατών, των Πράσινων, του κόμματος της Αριστεράς, και του Συνδικάτου Μετάλλου.

Ελπίζουμε σύντομα να ζήσουμε και στην Ελλάδα μια τέτοια γόνιμη και εντελώς αναγκαία συζήτηση, σε περίοδο απεγνωσμένης αναζήτησης αναπτυξιακού διεξόδου, για την οικονομία το περιβάλλον και την κοινωνία της χώρας μας.
http://avgi.gr/ArticleActionshow.action?articleID=623040

Τι θα γίνει όταν ο λαός απαιτήσει δραχμή;

Του Θέμη Τζήμα
Εδώ και τρία χρόνια, από το πρώτο μνημόνιο ακόμα, οι ελληνικές κυβερνήσεις κάνουν ό,τι μπορούν, ώστε να κερδίσουν χρόνο οι πιστωτές μας εις βάρος της χώρας. Κλωτσούν παρακάτω το σενάριο κατάρρευσης της εθνικής οικονομίας που θα εκδηλωθεί μάλλον ως μια οξύτατη κρίση ρευστότητας προς το εσωτερικό και το εξωτερικό. Έτσι οι ξένοι πιστωτές- επίσημος και ιδιωτικός τομέας- επιτυγχάνουν αφενός να οχυρωθούν απέναντι σε αυτό το ενδεχόμενο, αφετέρου, μαζί με το ντόπιο κατεστημένο, να υφαρπάξουν στις χαμηλότερες δυνατές τιμές το δημόσιο πλούτο, έχοντας ως προίκα και ένα πάμφθηνο εργατικό δυναμικό με έναν άφθονο εφεδρικό στρατό...
Η συνέχεια στο:  

Τρίτη, 24 Ιουλίου 2012

ενδιαφερον:the caravan project trailer:

http://www.youtube.com/watch?v=Ep9XFZnSvfU
Δύο δημιουργοί - ο Στρατής Βογιατζής και η Θέκλα Μαλάμου - με μια υποστηρικτική ομάδα από καλλιτέχνες και ερευνητές ξεκινούν το μακράς διάρκειας οδοιπορικό τους στην ελληνική ενδοχώρα και τα νησιά και με όχημα το ντοκιμαντέρ, τη φωτογραφία, την αφήγηση επιδιώκουν να φέρουν στο προσκήνιο προσωπικές ιστορίες, ανθρώπους ξεχωριστούς, ικανούς να εμπνεύσουν, να μας παρασύρουν στη δίνη της μοναδικής ζωής τους. Στους ταραχώδεις καιρούς που διανύουμε όπου τα αντανακλαστικά μας υπνωτίζονται και η αξιοπρέπεια μας καταστρατηγείται η μετάδωση προσωπικών ιστοριών είναι μια επαναστατική πρακτική που αυξάνει τις αντιστάσεις μας και στροβιλίζει ξανά τη λαχτάρα μας για ζωή.


Οι ιστορίες είναι τα νήματα που συνδέουν τις ζωές των ανθρώπων και νοηματοδούν την βαθειά ανάγκη του ανθρώπου να κατανοήσει τον εαυτό του και το κόσμο γύρω του και επειτά να μοιραστεί, να επικοινωνήσει αυτή του τη μαρτυρία. Aν η ζωή είναι αλληλουχίες από ασύνδετα φαινόμενα και συμβάντα, οι ιστορίες είναι η αδέξια αλλά αρχέγονη προσπάθεια μας να δώσουμε νοήμα σε αυτές τις αλλόκοτες αλλήλουχίες. Οι ανθρώπινες ιστορίες μας βοηθάνε πιότερο να αισθανθούμε παρά να πειστούμε, μας φέρνουν κοντά στο ποιητικό παράδοξο της ζώης, μας ‘αναγκάζουν’ να βιώσουμε τη ζωή σαν όλοτητα όπου κανένας τόνος της ανθρώπινης μελωδίας δεν αφαιρείται αλλά τους επιτρέπεται ανά πάσα στιγμή να ήχησουν όλοι μαζί. Μα πάνω από όλα οι ιστορίες μας εμπνέουν, ηλεκτίζουν τις ψύχες μας και έχουν τη δύναμη να αφυπνίσουν, να μεταμορφώσουν τις ζωές μας.

Οι συντελεστές του Caravan Project του βασίζονται στην επικοινωνία, τη διάδραση και την ανταλλαγή ιδεών και απόψεων για την υλοποίησή του. Με το επίσημο ξεκίνημα λοιπόν του Caravan Project, οι δημιουργοί καλούν τους φίλους τους να μοιραστούν μαζί τους ιστορίες, και να τους βοηθήσουν να ανακαλύψουν όσο το δυνατόν περισσότερους «Ξεχωριστούς Ανθρώπους» από όλα τα μήκη και πλάτη της Ελλάδας. Όποιος επιθυμεί μπορεί να επικοινωνεί με το Caravan Project είτε μέσω της ιστιοσελίδας του «Ένας Άλλος Κόσμος Είναι Εδώ» (http://www.anotherworldishere.com/contact/) είτε μέσω Facebook (http://www.facebook.com/pages/Another-World-Is-Here/215631725173344).

Μένουμε ή φεύγουμε;” Φυγή στο εξωτερικό ή διέξοδος στην επαρχία

του Γιάννη Ξένου


Το ζήτημα της φυγής των νέων ανθρώπων στο εξωτερικό ή της μετακίνησης στην ύπαιθρο το βλέπουμε και το ζούμε κάθε μέρα. Όλο και πιο συχνά, συγγενείς ή φίλοι παίρνουν τη μεγάλη απόφαση να επιστρέψουν στο πατρικό τους, στην επαρχία. Από την άλλη, όλοι γνωρίζουμε περιπτώσεις νέων ανθρώπων που σπουδάζουν και εργάζονται στο εξωτερικό ή, μέσα στο επόμενο διάστημα, ετοιμάζονται για το μεγάλο βήμα. Ενδεικτικό για το πραγματοποιούμενο μεγάλο κύμα φυγής είναι τα στοιχεία που καταδεικνύουν την αύξηση όσων συμπληρώνουν το ευρωπαϊκό βιογραφικό Europas, απαραίτητο για όσους επιθυμούν να δουλέψουν στο εξωτερικό. Το πρώτο τρίμηνο του 2012, συμπληρώθηκαν 41.445 βιογραφικά, όταν όλο τον προηγούμενο χρόνο είχαν συμπληρωθεί 97.000. Το 2010 ήταν περίπου τα μισά, 53.000, το 2009 36.000, το 2008 γύρω στις 20.000 και το μακρινό 2007 μόλις 4.000. Βλέπουμε ότι, όσοι επιθυμούν να φύγουν για να εργαστούν στο εξωτερικό, από το 2008 και μετά, σχεδόν κάθε χρόνο διπλασιάζονται. Τα χρόνια μας έχουν αρχίσει να θυμίζουν κάτι από την Ελλάδα του ’60, όταν δεκάδες ή εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες μετανάστευαν κάθε χρόνο.

Φυσικά, τα χαρακτηριστικά της μετανάστευσης που βιώνουμε τώρα δεν έχουν και μεγάλη σχέση με αυτά του ’60, αφού και η χώρα δεν είναι η ίδια. Πέρα από το μεγάλο κύμα φυγής που βρίσκεται τώρα σε εξέλιξη, και δεν υπάρχει σαφής εικόνα ποια άτομα μεταναστεύουν, μέχρι πριν λίγο καιρό, η κύρια κατηγορία Ελλήνων που έφευγαν έξω ήταν νέοι επιστήμονες, οι οποίοι μετανάστευαν για συνέχιση σπουδών στο εξωτερικό και σημαντικό μέρος αυτών έμεναν και για να δουλέψουν εκεί. Είναι δηλαδή το φαινόμενο που ονομάζεται διαρροή επιστημονικού δυναμικού. Η διαρροή του επιστημονικού δυναμικού δεν είναι φυσικά μόνο ελληνικό φαινόμενο, είναι ένας από τους σημαντικότερους αποικιοκρατικούς μηχανισμούς που έχουν οι αναπτυγμένες χώρες για να αφαιμάσσουν τις αναπτυσσόμενες. Σύμφωνα με υπολογισμούς, τρία εκατομμύρια επιστήμονες που κατάγονται από αναπτυσσόμενες χώρες εργάζονται (και διαθέτουν τις γνώσεις τους) στις 27 χώρες του ΟΟΣΑ. Για κάθε έναν από αυτούς, η χώρα του έχει δαπανήσει γύρω στα 184.000 δολ. για να τους εκπαιδεύσει. αν αυτό πολλαπλασιαστεί με τον αριθμό των επιστημόνων που μετανάστευσαν, μιλάμε για μια τεράστια μεταφορά πόρων από τον φτωχό Νότο στον πλούσιο Βορρά, κοντά στα 550 δισ. δολ.

Στην Ελλάδα, το φαινόμενο δεν είναι καινούργιο, εμφανίζεται ήδη από την εποχή του Εμφυλίου (άλλωστε, και τη μετανάστευση διακόσιων νέων επιστημόνων και καλλιτεχνών με το Ματαρόα, διαρροή επιστημονικού δυναμικού θα το ονομάζαμε με τη σημερινή ορολογία). Οι λόγοι διαφέρουν σε κάθε περίοδο. Τότε ήταν για να αποφύγουν τον Εμφύλιο, μετά, στη δεκαετία του ’50-’60, έφευγαν κάποιοι μηχανικοί γιατί η υποανάπτυκτη παραγωγικά Ελλάδα δεν μπορούσε να τους χρησιμοποιήσει στους τομείς ειδίκευσής τους, στη διάρκεια της χούντας έφευγαν για πολιτικούς λόγους, αλλά από το ’90 είναι που το φαινόμενο γιγαντώνεται. Ο κύριος λόγος μετανάστευσης είναι ότι ο παραγωγικός τομέας της χώρας, από εκείνο το σημείο και έπειτα, αρχίζει να μετακινείται σε παραγωγικές δραστηριότητες εντάσεως εργασίας, δηλαδή εργασίες που απαιτούν πλήθος ανειδίκευτων εργατών ενώ αποσυντίθενται οι δραστηριότητες που απαιτούν ένταση κεφαλαίου/τεχνολογίας/γνώσης. Αυτή ήταν η απάντηση των ελληνικών ελίτ για να επιβιώσει για άλλα είκοσι χρόνια το από τότε κλυδωνιζόμενο, παρασιτικό μοντέλο της μεταπολίτευσης. Η Ελλάδα χρειαζόταν φτηνούς, αναλώσιμους εργαζόμενους, που τους έβρισκε στους μετανάστες, και οι ειδικευμένοι επιστήμονες δεν απορροφούνταν, εκτός από λίγες περιπτώσεις, όπως π.χ. ο χρηματοπιστωτικός κλάδος που γιγαντώθηκε. Τα στοιχεία που είχαμε μέχρι πρόσφατα γι’ αυτούς τους επιστήμονες ήταν αποσπασματικά και καμιά σοβαρή δουλειά δεν είχε γίνει τις δύο προηγούμενες δεκαετίες. Πέρυσι μόλις ολοκληρώθηκε η πρώτη σοβαρή έρευνα του καθηγητή Λόη Λαμπριανίδη, που μελετά το φαινόμενο διεξοδικά. Ο καθηγητής Οικονομικής Γεωγραφίας του Πανεπιστημίου Μακεδονίας εκτιμά ότι 110.000 έως 135.000 Έλληνες επιστήμονες εργάζονται στο εξωτερικό, αριθμός που αποτελεί το 10% του συνόλου των Ελλήνων επιστημόνων (πρόκειται για ένα τεράστιο ποσοστό, αν το συγκρίνουμε με το 2% διαρροή επιστημόνων που έχει η Ιταλία που το θεωρεί ήδη πολύ υψηλό και παίρνει μέτρα για να το περιορίσει). Οι μισοί σχεδόν εργάζονται σε κάποιο πανεπιστήμιο ή ερευνητικό κέντρο και ένα σημαντικό ποσοστό σε πολυεθνικές (12%). Οι κυριότεροι λόγοι που βγαίνουν έξω είναι για να εργαστούν στο αντικείμενό τους, για καλύτερες αμοιβές και κάποιοι για περισσότερες γνώσεις. Ως προς τις αμοιβές τους, ένα σημαντικό ποσοστό (46%) παίρνει πάνω από 60.000 δολ. το χρόνο, ένα 22% κινείται μεταξύ 40.000 με 60.000 δολ. και άλλοι τόσοι στην κλίμακα 20.000-40.000 και ένα 6% κάτω από 20.000. Ένα σημαντικό στοιχείο που τους διαφοροποιεί από επιστήμονες προερχόμενους από αναπτυσσόμενες χώρες, και είναι μια απόδειξη ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε μια ιδιότυπη θέση, είναι ότι δεν στέλνουν εμβάσματα στις οικογένειές τους, αλλά αντιθέτως ένα ποσοστό, οι πιο χαμηλοεισοδηματούχοι, λαμβάνουν εμβάσματα. Η ηλικία της πλειονότητας, το 65%, κυμαίνεται μεταξύ 22-39 ετών και οι περισσότεροι παίρνουν την απόφαση να φύγουν μεταξύ 24-29 ετών (πίνακας 1), που σημαίνει ότι, για ένα διάστημα μετά τη λήψη του πτυχίου, κάνουν προσπάθειες να βρουν εργασία στην Ελλάδα, δεν το καταφέρνουν και φεύγουν στο εξωτερικό για συνέχιση των σπουδών ή/και εργασία. Ως προς τις χώρες που κατευθύνονται, κυριαρχούν η Βρετανία (32%) και οι ΗΠΑ (28%), ενώ ένα άλλο σημαντικό χαρακτηριστικό είναι ότι επιλέγουν να ζουν και εργάζονται σε μεγάλα μητροπολιτικά κέντρα. Το 40% ζει σε μια από τις 10 μεγαλύτερες μητροπόλεις του κόσμου (πρώτα το Λονδίνο, 17%, και μετά Νέα Υόρκη, Βοστόνη, Βρυξέλλες κ.α.), δηλαδή έχουν έντονα κοσμοπολίτικα χαρακτηριστικά.

Αν θέλαμε να τους κατηγοριοποιήσουμε σε δυο χοντρικές κατηγορίες, θα λέγαμε ότι χωρίζονται από τη μια σε μια επιστημονική ελίτ, που προέρχεται από οικογένειες με υψηλό μορφωτικό και οικονομικό επίπεδο, με πολλούς εξ αυτών να έχουν πάει σε ιδιωτικό σχολείο, που σε μεγάλο βαθμό (ή εξ ολοκλήρου) σπούδασαν έξω, λαμβάνουν τους πιο υψηλούς μισθούς και έχουν τη μικρότερη σύνδεση με την Ελλάδα, και μια δεύτερη κατηγορία, ένα «επιστημονικό προλεταριάτο», με σημαντικά μικρότερους μισθούς και εφόδια, που θα ήταν πιο δεκτικοί στο να επιστρέψουν ή να συνδεθούν κάπως με τη χώρα τους.

Η διέξοδος στην επαρχία και τί προοπτικές υπάρχουν

Από την άλλη αρχίζει να διαμορφώνεται ένα εξίσου ισχυρό ρεύμα για διέξοδο στην επαρχία. Πρόσφατα δημοσιεύτηκε μια έρευνα της Κάπα Recearch για λογαριασμό του υπουργείου Γεωργίας, με στόχο να διερευνήσει τις προοπτικές εγκατάστασης στην ύπαιθρο πολιτών που ζουν στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη. Το 68,2 % όσων ζουν στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη δηλώνει ότι έχει σκεφτεί να μετεγκατασταθεί στην επαρχία. Η ηλικία της πλειοψηφίας (56%) όσων δήλωσαν ότι σκέφτονται να πάνε στην επαρχία είναι μεταξύ 25-39 ετών. Οι κυριότεροι λόγοι (απαντήσεις πολλαπλής επιλογής) που τους κάνουν να σκέφτονται τη διέξοδο της επαρχίας είναι για μια καλύτερη ποιότητα ζωής (88%,), το χαμηλότερο κόστος διαβίωσης (77%), οι πιο ανθρώπινες σχέσεις (68%) και η αξιοποίηση της οικογενειακής περιουσίας (26%). Το 61% απαντά ότι θα ήθελε να μετακινηθεί για πάντα. Από αυτούς που σκέφτονται τη διέξοδο της επαρχίας, το 1/3 δηλώνει ότι θέλει να ασχοληθεί με τον αγροτικό τομέα και τα 2/3 με άλλους τομείς. Από τους άλλους τομείς της οικονομικής δραστηριότητας, στην κορυφή των επιλογών είναι ο τουρισμός (18%), οι νέες τεχνολογίες (14,2%), οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας 10,6%, κ.ά. Από όσους δήλωσαν ότι θέλουν να απασχοληθούν στον αγροτικό τομέα, το 78% προτιμά τη γεωργία και το 15,5% την κτηνοτροφία. Οι αγροτικές καλλιέργειες που τους ενδιαφέρουν περισσότερο είναι η ελιά και το λάδι, 47%, οι βιολογικές καλλιέργειες, 42,7%, τα κηπευτικά 37%, τα αρωματικά φυτά 32%, η αμπελουργία, 29,5% κ.λπ. Αυτοί που θα προτιμούσαν να στραφούν στην κτηνοτροφία ενδιαφέρονται, κυρίως, για σαλιγκαροτροφία 44,4%, μελισσοκομία 33,3%, πτηνοτροφία 31,1%, αιγοπροβατοτροφία 24,4%, χοιροτροφία 22,2% κ.ά. Σημαντική είναι και η αλλαγή που παρατηρείται ως προς την εικόνα του αγροτικού τομέα, αφού το 63% των ερωτηθέντων βλέπει θετικά την προοπτική να γίνει το παιδί του αγρότης. Τέλος, το 71% πιστεύει ότι, δεδομένης της οικονομικής κατάστασης της χώρας, πρέπει να δοθεί έμφαση στην ανάταξη της αγροτικής οικονομίας.

Η διαφοροποίηση στη στάση του κόσμου απέναντι στον αγροτικό τομέα αποτυπώνει τις σημαντικές αλλαγές που έχουν συντελεστεί σ’ αυτόν τον τομέα τα τελευταία τρία χρόνια. Ο αγροτικός τομέας είναι ο μοναδικός τομέας της οικονομίας που, από το 2008 και μετά, όχι μόνο δεν συρρικνώθηκε, όπως οι άλλοι οι τομείς, αλλά και αυξήθηκε. Η ακαθάριστη προστιθέμενη αξία του γεωργικού κλάδου, από 6,18 δισ., που υπολογιζόταν το 2008, αυξήθηκε αισθητά τόσο το 2009 σε 6,86 δισ., όσο και το 2010 σε 7,79 δισ., δηλαδή αύξηση 26% ή 1,6 δισ. μέσα σε δύο χρόνια, όταν άλλοι τομείς οικονομίας παρουσίασαν κατακόρυφη πτώση, π.χ. οι κατασκευές -18%, η μεταποίηση -11,8. Άλλωστε, ο αγροτικός κλάδος είναι ο μοναδικός στην ελληνική οικονομία όπου όχι μόνο δεν μειώθηκαν οι θέσεις εργασίας, αλλά αυξήθηκαν κατά περίπου 60.000, από τα μέσα 2008 μέχρι τα τέλη 2011. Η αύξηση αυτή είναι εντυπωσιακή, γιατί μέχρι και το 2007 ο αγροτικός πληθυσμός μειωνόταν σταθερά (μόνο στη δεκαετία 1998-2007 μειώθηκε κατά 30%) ενώ η εφαρμογή της νέας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ), από τα μέσα της δεκαετίας του 2000, έδειχνε ότι έδωσε το τελειωτικό χτύπημα στη γεωργία που εδώ και δεκαετίες σταθερά συρρικνωνόταν. Η οικονομική κρίση στην οποία εισήλθε η χώρα από το 2008 στρέφει ολοένα και περισσότερους Έλληνες στην επαρχία και τη γεωργία.

Η στροφή προς την επαρχία και τη γεωργία είναι η μόνη ελπιδοφόρα για τη χώρα εξέλιξη των τελευταίων χρόνων, αφού και στον αγροτικό τομέα, μια σειρά λόγοι όπως η παραγωγική αποδιάρθρωση, η μείωση του ενεργού αγροτικού πληθυσμού, η αλλαγή του διατροφικού μοντέλου με την αύξηση στην κατανάλωση κρέατος κ.λπ. λόγοι κατέστησαν τη χώρα, για πρώτη φορά στην ιστορία της, σε τόσο μεγάλο βαθμό διατροφικά ελλειμματική. Το αγροτικό έλλειμμα, το 2007, ξεπέρασε τα 3 δισ. ευρώ (πίνακας 2) εκείνη τη χρονιά η Ελλάδα εξήγαγε αγροτικά προϊόντα αξίας 3,681 δισ. και εισήγαγε προϊόντα 6,7 δισ. Τα επόμενα χρόνια, το έλλειμμα περιορίστηκε σημαντικά φτάνοντας το 1,8 δισ. ευρώ το 2010, απόρροια τόσο της μείωσης του όγκου των εισαγωγών, όσο και της αύξησης του όγκου των εξαγωγών (οι εισαγωγές μεταξύ 2007-10 αυξήθηκαν κατά 725 εκ.). Τα κυριότερα εισαγωγικά προϊόντα είναι διαχρονικά το κρέας (1,21 δισ. το 2008, 1,16 δισ. το 2010), τα γαλακτοκομικά (808 εκ. το 2008, 770 εκ. το 2010) και τα οπωροκηπευτικά (786 εκ το 2008, 672 το 2010). Σε έρευνα μάλιστα της ΠΑΣΕΓΕΣ για το ποσοστό αυτάρκειας της εγχώριας παραγωγής σε μία σειρά βασικών αγροτικών – διατροφικών προϊόντων φυτικής και ζωικής παραγωγής, για το έτος 2010, διαπιστώνεται διατροφικό έλλειμμα σε πλήθος βασικών τροφίμων, όπως το βόειο κρέας (αυτάρκεια μόλις 30,76%), το μαλακό σιτάρι (31,94%), τα φασόλια (34,79%), το χοιρινό κρέας (38,31%), τις φακές (41,32%), τη ζάχαρη (48,28%) κ.ά.

Με τη χώρα υπό το φάσμα της χρεοκοπίας και τον δείκτη ανεργίας για τους νέους ηλικίας 15-24 να ξεπερνά πια το 50% και αυτούς της ηλικίας 25- 34 να φτάνει το 28,7%, οι Έλληνες καλούνται να απαντήσουν σ’ ένα μεγάλο δίλημμα: να παραμείνουν στην πατρίδα τους και να επωμιστούν το βάρος, σε δέκα, είκοσι χρόνια, να την ξαναστήσουν στα πόδια της, ή να επιλέξουν να ξεφύγουν, μεταναστεύοντας. Για εκείνους που θα παραμείνουν, το ξαναζωντάνεμα της υπαίθρου και η στροφή σε αγροτικές παραγωγικές δραστηριότητες, σε πρώτη φάση, είναι οι απαραίτητες κινήσεις για να καλυφθούν οι βασικές διατροφικές ανάγκες του πληθυσμού, αλλά και να αντιμετωπιστεί η ανεργία των αστικών κέντρων. Το αρνητικό είναι ότι, ενώ, εδώ και τρία χρόνια, η χώρα μέσω του μνημονίου οδηγείται στη χρεοκοπία, η Πολιτεία δεν έχει επεξεργαστεί κανένα σχέδιο προκειμένου, τη διέξοδο που επιχειρούν οι Έλληνες στην επαρχία ανοργάνωτα, να την οργανώσει και κάπως να τη διευκολύνει. Γι’ αυτό και καταγράφονται περιπτώσεις νέων παραγωγών που έστησαν μονάδες (π.χ. σαλιγκαροτροφίας), κατόρθωσαν να έχουν μεγάλη παραγωγή, αλλά επειδή δεν έχουν στηθεί ακόμα σοβαρά δίκτυα διανομής, η παραγωγή τους να πηγαίνει χαμένη. Ή ένας μεγάλος αριθμός νέων καλλιεργητών να θέλγεται από καινούργιες καλλιέργειες, όπως των αρωματικών φυτών, αλλά να μη γνωρίζουν ότι αυτές τις καλλιέργειες δεν τις καλύπτει ο ΕΛΓΑ (Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων). Όπως και να έχει, στις δύσκολες εποχές που έρχονται, η επίτευξη της διατροφικής αυτάρκειας αποτελεί εκ των ων ουκ άνευ για να αντέξει η χώρα και οι Έλληνες τα όσα μας περιμένουν.

Τέλος, γι’ αυτούς που πήραν τον δρόμο της ξενιτειάς, μπορούμε να παραδειγματιστούμε από χώρες που αντιμετώπισαν στο παρελθόν το ίδιο πρόβλημα, ίσως και σε μεγαλύτερη έκταση, και βρήκαν τρόπους να το ξεπεράσουν. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Κίνας, όπου από το 1978 και μετά, μετανάστευσαν περίπου 380.000 φοιτητές και πανεπιστημιακοί. Από τη δεκαετία του ’80 ήδη, η Κίνα προσπάθησε να τους επαναπροσελκύσει προσφέροντάς τους κίνητρα και ειδική μεταχείριση, επικαλούμενη όμως και τον πατριωτισμό τους, αφού με σύνθημα «Η μητέρα Κίνα σε θέλει πίσω», προσπαθούσε να τους πείσει ότι θα αποτελέσουν τους καταλύτες της αλλαγής για τη νέα Κίνα. Και σε μεγάλο βαθμό το σχέδιο πέτυχε και είναι ένας από τους λόγους της επιστημονικής και τεχνολογικής προόδου της Κίνας. Πλέον, βασικός στόχος της δεν είναι η επιστροφή των επιστημόνων της, αλλά το πώς, αυτοί που παραμένουν έξω, να επανασυνδεθούν με την πατρίδα τους και να τη βοηθήσουν από εκεί («Υπηρέτησε την Κίνα από το εξωτερικό», είναι το νέο σύνθημα της Κίνας). Παρόμοια προγράμματα, με ανάλογη επιτυχία, εφαρμόζει και η Ινδία, αλλά και άλλες χώρες που μέχρι πριν λίγα χρόνια η Δύση αφαίμασσε. Η Ελλάδα δεν εφαρμόζει κανένα τέτοιο πρόγραμμα, αλλά στις παρούσες συνθήκες εναπόκειται στον πατριωτισμό των επιστημόνων να ανταποδώσουν κάτι από όσα τους πρόσφερε η χώρα.

[1] Χαρά Καλημέρη, «Ασυγκράτητο ρεύμα φυγής στην Ε.Ε. για εξεύρεση εργασίας», εφημερίδα Ημερήσια, 12-4-12.

[1] Τη δεκαετία του ’60 μετανάστευαν κατά έτος από 102.462 άτομα τη χρονιά (1967) με το μικρότερο ρεύμα έως 176.408 άτομα το 1965, πηγή ΕΣΥΕ, Στατιστική Επετηρίδα:1964-78.

[1] Τα στοιχεία προέρχονται από την UNCTAD (Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για το Εμπόριο και την Ανάπτυξη) αναφέρεται στο βιβλίο του Λόη Λαμπριανίδη, Επενδύοντας στη φυγή, η διαρροή επιστημονικού προσωπικού από την Ελλάδα την εποχή της Παγκοσμιοποίησης, εκδόσεις Κριτική, 2011, σελ. 60

[1] Λόης Λαμπριανίδης, Επενδύοντας στη Φυγή…

[1] Κάπα Research, «Επιστροφή στην ύπαιθρο, Εργασία & ποιότητα ζωής», Μάρτιος 2012 για λογαριασμό του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης.

[1] ΠΑΣΕΓΕΣ, «Η κατάσταση του αγροτικού τομέα, Εξελίξεις, προβλέψεις και προτεραιότητες», Αθήνα Σεπτέμβριος 2011, σελ. 11.

[1] Τα συμπεράσματα της έρευνας της ΠΑΣΕΓΕΣ, όπως προβλήθηκαν από τον πρόεδρό της, Τζανέτο Καραμίχα, στα ΜΜΕ, ήταν παραπλανητικά, αφού συμψηφίζει την υπερεπάρκεια σε κάποια τρόφιμα όπως οι βρώσιμες ελιές (615%), τα σταφύλια (322%), τα ακτινίδια (242%) με τις μεγάλες ελλείψεις σε άλλα (κρεατικά, γαλακτοκομικά κ.ά.) για να ισχυριστεί ότι η διατροφική επάρκεια της χώρας είναι στο ικανοποιητικό επίπεδο του 94%.

[1] Λόης Λαμπριανίδης, Επενδύοντας στη Φυγή…, σσ. 81-83.

http://ardin-rixi.gr/archives/6784

Το ελληνικό τσάι του βουνού δρα και κατά του Αλτσχάιμερ

Tης Ιωαννας Φωτιαδη


«Το ανώτερο τσάι προέρχεται από τα ψηλά βουνά», έλεγε μια αρχαία κινεζική παροιμία. «Τα ελληνικά βουνά» προσθέτουν σήμερα Γερμανοί επιστήμονες. Πληθαίνουν τα δημοσιεύματα για τις θαυματουργές ιδιότητες του ελληνικού τσαγιού του βουνού στη μάχη για την καταπολέμηση της νόσου Aλτσχάιμερ, η οποία οδηγεί στον εκφυλισμό των εγκεφαλικών κυττάρων. Από τη νόσο πάσχουν 800.000 άτομα στη Γερμανία και περίπου 30 εκατομμύρια σε όλο τον κόσμο. Τα μελλοντικά, δε, σενάρια ηχούν ακόμα πιο εφιαλτικά, καθώς αυξάνουν τους δυνητικούς ασθενείς το 2050 σε περισσότερους από 110 εκατομμύρια παγκοσμίως.

Μεταξύ 150 φυτών

«Εδώ και επτά χρόνια είχαμε πειραματιστεί με 150 φυτά και βότανα από όλο τον κόσμο, την Κίνα, την Ταϊλάνδη, την Ινδονησία» διηγείται στην «Κ» ο καθηγητής Νευρολογίας στο Πανεπιστήμιο του Magdeburg και διευθυντής του ομώνυμου Ερευνητικού Κέντρου για Νευρολογικές Ασθένειες, Jens Pahnke. Η εικοσαμελής επιστημονική ομάδα ανέλυε τα συστατικά των φυτών και τα δοκίμαζε σε πειραματόζωα, χωρίς ωστόσο σημαντική ωφέλεια.

«Από έρευνά μας στο Ιντερνετ, μάθαμε για τις ιδιότητες του ελληνικού βοτάνου και αποφασίσαμε να το παραγγείλουμε το 2010», θυμάται ο Γερμανός καθηγητής. «Είχαμε τα καλύτερα δυνατά αποτελέσματα!» περιγράφει ο ίδιος. Συγκεκριμένα, όταν αυτό δίδεται σε ποντίκια για 25 μέρες περιορίζει τη βλάβη του εγκεφάλου σε ποσοστό περίπου 80%. Το επόμενο «καλύτερο» αποτέλεσμα είχε το συστατικό Τhiethylperazin, που όμως φτάνει το 70%. Ο 38χρονος καθηγητής, που κουράρει 1.500 ασθενείς από όλο τον κόσμο ετησίως, δοκίμασε τις ιδιότητες του τσαγιού του βουνού και στους ανθρώπους. «Πίνοντας καθημερινά τσάι για έξι μήνες, η ασθένεια υπαναχωρεί στο επίπεδο που ήταν εννέα μήνες νωρίτερα και μετά από αυτό σταθεροποιείται σημαντικά», εξηγεί. «Είχα ασθενή, που είχε πρόβλημα μνήμης και προσανατολισμού και είχε φτάσει σε σημείο που δεν μπορούσε ούτε στην τουαλέτα να πάει μόνος τους» διηγείται. «Του χορήγησα τσάι για δύο μήνες και τώρα έχει βελτιωθεί σε τέτοιο βαθμό που ετοιμάζεται να πάει διακοπές με έναν φίλο τους στις Αλπεις», τονίζει.

Προς το παρόν, ο γιατρός συνιστά να πίνουμε πολλά φλιτζάνια κρύο ή ζεστό τσάι την ημέρα. Είναι, άλλωστε, κοινός τόπος ότι όσο νωρίτερα λαμβάνει κανείς προληπτικά μέτρα για το Aλτσχάιμερ τόσο καλύτερα. «Συνήθως, φτάνει κανείς στο σημείο να μη θυμάται πώς να γυρίσει σπίτι του για να συνειδητοποιήσει ότι κάτι… “τρέχει” και να μας επισκεφθεί», επισημαίνει ο Γερμανός γιατρός «αν, όμως, είχε υποβληθεί νωρίτερα σε κάποιο σχετικό τεστ, θα είχε καλύτερη εξέλιξη η αρρώστια». Τα επόμενα δύο χρόνια η επιστημονική ομάδα του Magdeburg φιλοδοξεί να δημιουργήσει ένα φάρμακο από το ελληνικό τσάι (πρόκειται συγκεκριμένα για την ποικιλία “sideritis scardica” που ενδημεί κυρίως στη Μακεδονία) σε μορφή χαπιού. Τα οφέλη θα είναι πολλά, «θα είναι συμπυκνωμένο, οπότε η δράση του θα είναι ακόμα πιο αποτελεσματική, ενώ ως χάπι θα είναι πιο εύχρηστο».

Μεγάλες ποσότητες

Φυσικά, για να ολοκληρωθεί η διαδικασία απαιτούνται πολύ μεγάλες ποσότητες. «Παραγγέλνουμε τόνους για να εξυπηρετήσουμε όλους τους ασθενείς», τονίζει. Ωστόσο, ο καθηγητής δε μας κρύβει ότι «έχουμε ξεκινήσει να καλλιεργούμε τσάι σε κάποιες εκτάσεις στη Βουλγαρία, που συγγενεύουν κλιματολογικά και εδαφολογικά με τα βουνά της Μακεδονίας». Και στην εύλογη απορία μας, απαντά: «Δεν είχαμε πια την οικονομική δυνατότητα να εισάγουμε από την Ελλάδα. Από τη στιγμή που έγινε αντιληπτό το έντονο ενδιαφέρον μας, η τιμή του προϊόντος αυξήθηκε 600%».

Πηγές: Καθημερινή, φωτογραφίες: www.aragma.gr



Τεράστιο πλούτο 6.000 φυτών (εκ των οποίων τα 750 είναι μοναδικά) διαθέτει η Ελλάδα

σύμφωνα με το Σουηδό βοτανολόγο Αρνε Στριντ που μελετά την ελληνική φύση εδώ και 48 χρόνια.


O Αρνε Στριντ συμμετέχει στο 10τομο λεύκωμα Flora Hellenica (έχουν εκδοθεί οι 2 πρώτοι), όπου καταγράφονται όλα τα ελληνικά φυτά και έχει συμμετάσχει στην..καταγραφή της χλωρίδας του Εθνικού Πάρκου Πρεσπών. Ακόμα, έχει ανακαλύψει 20 νέα είδη φυτών στις ορεινές περιοχές της χώρας!
Η πρώτη φορά που ήρθε στην Ελλάδα ήταν το 1964, στο πλαίσιο της διδακτορικής του διατριβής, με θέμα τα φυτά της περιοχής του Αιγαίου για την οποία βραβεύτηκε με το αμερικανικό βραβείο Jesse M. Greenman. Το 1966 πέρασε το μήνα του μέλιτος στη χώρα μας και από τότε την έχει επισκεφτεί συνολικά 70 φορές.
Η ελληνική φύση έχει εμπνεύσει και το συγγραφικό του έργο, καθώς μεταξύ των 12 βιβλίων που έχει εκδώσει είναι και τα: «Ορεινή Χλωρίδα της Ελλάδας», «Αγρια λουλούδια του Ολύμπου», «Ατλας της Αιγαιακής Χλωρίδας», που θα κυκλοφορήσει 2013, εμπλουτισμένος με χάρτες κατανομής για τα περίπου 4.000 είδη φυτών που απαντώνται στα νησιά του Αιγαίου. Θα περιλαμβάνει τα στοιχεία από τη βάση δεδομένων που ο καθηγητής έχει διαμορφώσει εδώ και 25 χρόνια.

Μοναδικά στοιχεία που χαρακτηρίζουν τη χλωρίδα της Ελλάδας, κατά το Σουηδό βοτανολόγο:

• Ο πρώτος βοτανολόγος ήταν ο Θεόφραστος, έζησε περίπου το 371-287 π.Χ. στην Ερεσό της Λέσβου, περιοχή ιδανική για μελέτες βιογεωγραφίας, εξελικτικής και διαφοροποίησης σε είδη.

• Το 10% των 1.800 ειδών που απαντώνται στην Κρήτη και την Κάρπαθο είναι ενδημικά, στοιχείο που κάνει μοναδικές τις 2 περιοχές.

• Όταν στην Ελλάδα καταγράφονται 6.000 φυτά, στη Γερμανία αντίστοιχα ανέρχονται σε μόλις 3.000.

• Το Άγιο όρος, που έχει ιδιαίτερα σπάνια και πλούσια φύση, αποτελεί από τους αγαπημένους προορισμούς του κ. Στριντ.

• Αγαπημένο του λουλούδι είναι τα αμάραντα Helichrysum sibthorpii, που εμφανίζεται αποκλειστικά στην κορυφή του Αγίου Όρους.

• Ένα από τα φυτά που έχει «ανακαλύψει» ο κ. Στριντ στην ελληνική φύση είναι η Αρενάρια της Λευκάδας γνωστή με το επιστημονικό όνομα Arenaria Leucadia Phitos & Strid 1994 της οικογένειας Caryophyllaceae. (φωτογραφία από τον «Αιθεροβάμωνα».)

• Σε πρόσφατη διάλεξή του στη Χίο, ο κ.Στριντ υπογράμμισε ότι «το Αιγαίο είναι η κοιτίδα της επιστημονικής βοτανικής».

Βιογραφικά στοιχεία
Ο Αρνε Στριντ γεννήθηκε το 1943 στο Κρίστιανσταντ της Σουηδίας. Σπούδασε βοτανολογία, χημεία και γενετική στο Πανεπιστήμιο Lund, από όπου αποφοίτησε το 1970.
Το διδακτορικό του έγινε σε πειραματική μελέτη για τη διαφοροποίηση και εξέλιξη ομάδας φυτών στην περιοχή του Αιγαίου και έλαβε την υψηλότερη βαθμολογία, ενώ τιμήθηκε με το αμερικανικό βραβείο Jesse M. Greenman ως η καλύτερη διατριβή επιστημονικής ταξινόμησης των φυτών της χρονιάς.
Διετέλεσε καθηγητής Βοτανολογίας στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης και επισκέπτης καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Πάτρας. Επίσης, καθηγητής φυτογεωγραφίας στο Πανεπιστήμιο του Γκέτεμποργκ και διευθυντής του Βοτανικού Κήπου και του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας της ίδιας πόλης. Από το 2011 είναι επίτιμος καθηγητής στο Βοτανικό Κήπο και Μουσείο του Βερολίνου.
Έχει ταξιδέψει εκτεταμένα για επιστημονικές μελέτες, κυρίως στην Ελλάδα, όπου βρέθηκε για πρώτη φορά το 1964, καθώς και σε άλλες χώρες των Βαλκανίων.
Έχει γράψει 12 βιβλία και έχει δημοσιεύσει πάνω από 140 επιστημονικές μελέτες (περίπου 6000 σελίδες) στους τομείς της επιστημονικής ταξινόμησης, της βιοσυστηματικής, της φυτογεωγραφίας, και της εξελικτικής, δίνοντας έμφαση κυρίως στη χλωρίδα της Ελλάδας. Ακόμα, έχει δημιουργήσει ιδιωτική συλλογή βοτανικής στο υπόγειο του σπιτιού του.

http://www.landesmuseum.at/pdf_frei_remote/ANNA_98BS_0279-0289.pdf







Τετάρτη, 18 Ιουλίου 2012

16H ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΔΙΚΤΥΟΥ ΟΙΚΟΚΟΙΝΟΤΗΤΑ


ΣΑΒΒΑΤΟ 28 ΙΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΚΥΡΙΑΚΗ 29 ΙΟΥΛΙΟΥ 2012,
ΣΤΟ ΑΥΤΟΔΙΑΧΕΙΡΙΖΟΜΕΝΟ ΑΓΡΟΚΤΗΜΑ, ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΟΡΩΠΗ Ή  ΜΠΟΥΦΑ –
 Ν. ΠΗΛΙΟΥ, ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ – 22ο ΧΙΛ. ΒΟΛΟΥ - ΑΡΓΑΛΑΣΤΗΣ


                                        ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ


ΣΑΒΒΑΤΟ 28 ΙΟΥΛΙΟΥ:

2μ.μ    Γνωριμία με νέα άτομα, εγκατάσταση – κατασκήνωση

3μ.μ    Έναρξη της συνέλευσης – κοινοποίηση του προγράμματος εκ της γραμματείας

3.30 μ.μ   « Η μετεξέλιξη της κοινωνίας και η επιβίωση σε συνθήκες κρίσης »
                    Εισήγηση Σέληνας Απόστολος

5μ.μ     « Το παγκόσμιο αγροτοδιατροφικό πρόβλημα σήμερα »
                   Εισήγηση Κολέμπας Γιώργιος

6,30μ.μ    Έκδοση μπροσούρας από το Οικοδίκτυο με θέμα: « ΟΙ ΚΥΚΛΟΙ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ                       ΚΑΙ ΤΗΣ ΖΩΗΣ » Εισήγηση Κολέμπας Γιώργος (Βλ. συννημένο 1)

8 μ.μ    Πρόταση : Η συμμετοχή του Οικοδικτύου σε πολυφεστιβάλ
                  Εισήγηση Παναγιώτης Μπέρντυ 

9 μ.μ    Συλλογική κουζίνα


ΚΥΡΙΑΚΗ 29 ΙΟΥΛΙΟΥ:

10π.μ   Αναφορά και συζήτηση επισκέψεων σε νέους παραγωγούς:
1.     Επίσκεψη σε Αντώνη Μελιζώνα από τον Σέληνα Αποστόλη
2.     Επίσκεψη σε Χρήστο Καλόγηρο από Κολέμπα Γ. και Ιγνάντιο


12π.μ    Η σημασία και η σχέση του οικοδικτύου μαζί με νέες συλλογικότητες και κινήματα   της πόλης . Εισήγηση Χαχώλου Άννα

14μ.μ   Αποχαιρετιστήριο γεύμα

15μ.μ    Θαλάσσιο μπάνιο στην ακτή ( συνίσταται για όσους επιθυμούν να κολυμπήσουν να μην έχουν φάει πολύ….)


 ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ:

Η συμμετοχή είναι δωρεάν αλλά όσοι προσέλθουν είναι απαραίτητο να φέρουν μαζί τους υπνόσακο, σκηνή, πιάτα και μαχαιροπύρουνα για προσωπική τους χρήση, καθώς ότι τρόφιμα και ποτά μπορούν δια την συλλογική μας κουζίνα.
Η συνέλευση θα διεξαχθεί υπαίθρια. Υπάρχει μονάχα κουζίνα για μαγείρεμα και τουαλέτα.

Για συμμετοχή δηλώστε στη γραμματεία: Χαχώλου Άννα, τηλ. 2108610084, 6947443082,

Και για επικοινωνία με την τοποθεσία της συνέλευσης στα τηλ. Απόστολος 2221042228 , 6070664325 και Γρηγόρης 2423022973, 6976689918









Τρίτη, 17 Ιουλίου 2012

Η Αρκτική απειλείται από τις γεωτρήσεις πετρελαίου, τη βιομηχανική αλιεία και τον πόλεμο.


Η Αρκτικη λιωνει.  Τα τελευταία 30 χρόνια, έχουμε χάσει τα 3/4 του πάγου που επιπλέει στην κορυφή του κόσμου.
Για περισσότερα από 800.000 χρόνια, ο πάγος αποτελούσε ένα από τα μόνιμα χαρακτηριστικά του Αρκτικού Ωκεανού. Εξαιτίας της εμμονής μας στα βρώμικα ορυκτά καύσιμα, ο πάγος λιώνει και στο κοντινό μέλλον η Αρκτική κινδυνεύει να μείνει χωρίς πάγο για πρώτη φορά από τότε που οι άνθρωποι εμφανίστηκαν στη Γη. Αυτό θα ήταν καταστροφικό, όχι μόνο για τους κάτοικους, τις πολικές αρκούδες, τις φάλαινες, τους θαλάσσιους ίππους και τα άλλα είδη που ζουν εκεί, αλλά και για εμάς τους ίδιους. Ο πάγος της Αρκτικής αντανακλά μεγάλο μέρος της ηλιακής ακτινοβολίας στο διάστημα και διατηρεί ολόκληρο τον πλανήτη μας δροσερό, σταθεροποιώντας το κλίμα, στο οποίο βασιζόμαστε για να καλλιεργήσουμε την τροφή μας. Η προστασία των πάγων σημαίνει προστασία όλων μας.
Τα αρκτικά κράτη προετοιμάζονται για πιθανή σύγκρουση στην Αρκτική.

«Όπως αποκαλύπτει το Wikileaks, οι ΗΠΑ μίλησαν για «αύξηση των στρατιωτικών απειλών στην περιοχή της Αρκτικής» και η Ρωσία προβλέπει «ένοπλη επέμβαση» στο μέλλον». Η απειλή ενός μελλοντικού πολέμου στην Αρκτική είναι πραγματική. Οι χώρες γύρω από την Αρκτική αγοράζουν υποβρύχια, μαχητικά αεροσκάφη και πυρηνοκίνητα παγοθραυστικά, προκειμένου να υπερασπιστούν τις κυριαρχικές τους βλέψεις με βία. Tόσο η Ρωσία, όσο και η Νορβηγία έχουν ανακοινώσει «Αρκτικά Τάγματα» προκειμένου να αγωνιστούν για τα εθνικά τους συμφέροντα. Μαζί με την αυξανόμενη στρατικοποίηση της περιοχής, έξι χώρες προσπαθούν να αρπάξουν τμήματα της Αρκτικής, συμπεριλαμβανομένου του Βόρειου Πόλου, ως εθνική τους επικράτεια. Αυτή η περιοχή σήμερα ανήκει σε όλους μας. Πρέπει να την προστατεύσουμε.
Μια καινούρια μάχη για την εξεύρεση πετρελαίου ξεκινά στην Αρκτική. Η Shell, η BP, η Exxon, η Gazprom και άλλες εταιρείες, δεν έχουν πρόβλημα να προκαλέσουν μία πετρελαιοκηλίδα στην Αρκτική, μόνο και μόνο για να βρουν πετρέλαιο ικανό να καλύψει τις ανάγκες μόλις 3 ετών.

Οι ίδιες οι εταιρείες βρώμικης ενέργειας που προκάλεσαν το λιώσιμο των πάγων στην Αρκτική, ψάχνουν πώς θα επωφεληθούν από αυτό. Έχουν βάλει στόχο τα πετρελαϊκά κοιτάσματα της Αρκτικής προκειμένου να αποκομίσουν 90 δισεκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου. Αυτό σημαίνει πολλά χρήματα για τις εταιρείες, αλλά για τον υπόλοιπο κόσμο ισοδυναμεί με μόλις 3 χρόνια πετρελαίου. Εμπιστευτικά κυβερνητικά έγγραφα αναφέρουν ότι η αντιμετώπιση πετρελαιοκηλίδας στα παγωμένα νερά είναι «σχεδόν αδύνατη» και αναπόφευκτα λάθη θα μπορούσαν να καταστρέψουν το εύθραυστο περιβάλλον της Αρκτικής. Για την εξόρυξη πετρελαίου στην Αρκτική, οι εταιρείες πετρελαίου πρέπει να σύρουν τα παγόβουνα μακριά από τις πλατφόρμες εξόρυξης και να χρησιμοποιήσουν τεράστιους σωλήνες με ζεστό νερό για να λιώσουν τον πάγο. Αν τους αφήσουμε να το κάνουν αυτό, η πρόκληση μιας τεράστιας πετρελαιοκηλίδας, είναι απλά θέμα χρόνου. Είδαμε τη μεγάλη καταστροφή που προκάλεσε η BP στον κόλπο του Μεξικού. Δεν μπορούμε να αφήσουμε κάτι αντίστοιχο να συμβεί και στην Αρκτική.
Μηχανότρατες βιομηχανικής κλίμακας έχουν αρχίσει να καταστρέφουν τη θαλάσσια ζωή στην Αρκτική.

Οι ντόπιοι, εδώ και χιλιάδες χρόνια, ψαρεύουν με βιώσιμο τρόπο, αλλά θα βρεθούν σε σοβαρό κίνδυνο αν αφήσουμε τη βιομηχανική αλιεία να εκμεταλλευτεί τον Ατλαντικό Ωκεανό. Χρειαζόμαστε την απαγόρευση της καταστροφικής αλιείας στα νερά της Αρκτικής.
Δεν υπάρχει καμία κυβέρνηση ή στρατός για την προστασία της Αρκτικής, μόνο οι χώρες και οι εταιρείες που σχεδιάζουν να την κατακερματίσουν.
Βοήθησέ μας να τοποθετήσουμε μία Σημαία του Μέλλοντος στο Βόρειο Πόλο. Είμαστε 7 δισεκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο. Η Αρκτική είναι πολύτιμη για όλους μας: με την αντανάκλαση της ηλιακής ακτινοβολίας στον πάγο, η Αρκτική καθορίζει τις καιρικές συνθήκες και το φαγητό που καλλιεργούμε και τρώμε.

Την ίδια στιγμή, η Αρκτική αποτελεί την πρώτη γραμμή στον αγώνα της ανθρωπότητας ενάντια στις κλιματικές αλλαγές, με τη θερμοκρασία να αυξάνεται δυο φορές πιο γρήγορα από οπουδήποτε αλλού. Σταματώντας την παράλογη κούρσα πετρελαίου στην Αρκτική βρισκόμαστε πιο κοντά σε μία πραγματική Ενεργειακή Επανάσταση, που θα τροφοδοτήσει το μέλλον των παιδιών μας με 100% καθαρή ενέργεια.
Ξέρουμε ότι ερχόμαστε αντιμέτωποι με τα πιο ισχυρά κράτη του πλανήτη. Μαζί όμως έχουμε κάτι πιο ισχυρό από οποιαδήποτε στρατιωτική δύναμη και οποιοδήποτε οικονομικό προϋπολογισμό εταιρείας. Το κοινό μας ενδιαφέρον για τον πλανήτη που θα αφήσουμε στα παιδιά μας ξεπερνά τα σύνορα που μας χωρίζουν και μας καθιστά την πιο ισχυρή δύναμη. Αυτός είναι ο λόγος που θα τοποθετήσουμε το όνομά σου -και ένα εκατομμύριο άλλα- στο Βόρειο Πόλο, μαζί με μία Σημαία για το Μέλλον. Θα δείξει ότι το κοινό μας όραμα για έναν πράσινο, ειρηνικό και υγιή πλανήτη εξαρτάται από την προστασία της πολύτιμης Αρκτικής.
Αλλά η Σημαία είναι μονάχα ένα σύμβολο. Θα μεταφέρουμε τη φωνή σου στους πολιτικούς ηγέτες σε όλο τον κόσμο και θα τους ζητήσουμε να πάρουν θέση για την Αρκτική. Και όσο θα γινόμαστε όλο και περισσότεροι, θα απαιτήσουμε από τα Ηνωμένα Έθνη μία παγκόσμια συμφωνία που θα προστατεύει την Αρκτική.
Πριν από 30 χρόνια, ξεκινήσαμε μια παρόμοια εκστρατεία για την προστασία της Ανταρκτικής. Ως αποτέλεσμα, δημιουργήσαμε ένα παγκόσμιο πάρκο προστασίας γύρω από τον Νότιο Πόλο.
Τώρα, η Αρκτική μας χρειάζεται.