Αποανάπτυξη-Τοπικοποίηση με σχεδιασμό και όχι καταστροφή με μνημόνια!

ΤΜετά το 4ο κατά σειράν μνημόνιο, τώρα έρχεται η «μια από τα ίδια ανάπτυξη», ίσως πιο «δίκαια», υπόσχεται η κυβέρνηση. Με διεθνείς επενδύσεις για μεταφορά του πλούτου της χώρας στο εξωτερικό, στα χέρια των διεθνών επενδυτών, αυτών καλέ που μας δανείζανε όλα αυτά τα χρόνια και τώρα τους χρωστάμε τα «μαλλιά της κεφαλής μας».

Τι και αν κάποιοι από μας φωνάζουμε όλα αυτά τα χρόνια: σεισάχθεια και αποανάπτυξη!(http://www.topikopoiisi.eu/theta941sigmaepsiloniotasigmaf/36) και «στροφή σεαποκεντρωμένη, τοπικοποιημένη, αμεσοδημοκρατική κοινωνία ίσης κατανομής και του μικρότερου δυνατού οικολογικού αποτυπώματος».
Μα τα μνημόνια δεν πετύχανε –χωρίς να το θέλουμε-αποανάπτυξη; Τι είναι η συρρίκνωση κατά 25% του ΑΕΠ της χώρας, αν δεν είναι αποανάπτυξη; Λένε μερικοί κυνικοί!
Απαντάμε: πρώτα -πρώτα το ΑΕΠ μιας χώρας δεν είναι κατάλληλος δείκτης για την ευζωία των κατοίκων της και σήμερα αμφισβητείται αυτό και υπάρχουν οικονομολόγοι, κυβερνήσεις και διεθνείς οργανισμοί που εργάζονται εδώ και δεκαετίες για τη διαμόρφωση καλύτερων δεικτών ευημερίας, διότι η προσήλωση στο ΑΕΠ θέτει στο περιθώριο της κοινωνικής συνείδησης το περιβαλλοντικό και κοινωνικό κόστος της ανάπτυξης (http://www.topikopoiisi.eu/902rhothetarhoalpha/1559378 καιhttp://www.topikopoiisi.eu/theta941sigmaepsiloniotasigmaf/2087834).
Στη συνέχεια λέμε ότι: αποανάπτυξη κάνεις με συνειδητό σχεδιασμό και όχι με καταστροφή μέσω των μνημονίων!
Η βασική ιδέα της αποανάπτυξης-τοπικοποίησης είναι η αλληλέγγυα, δημοκρατική, κοινωνική και οικολογική οικονομία με χαμηλή κατανάλωση πόρων – και όχι η φτώχεια και η ύφεση με ντιρεκτίβες λιτότητας, συνδυασμένη μάλιστα με καταστροφή του περιβάλλοντος και οικολογική υποβάθμιση που βιώνουν οι άνθρωποι σήμερα στην Ελλάδα.
Οι αρνητικές συνέπειες των δήθεν λύσεων για την κρίση, βύθισαν τους ανθρώπους στην Ελλάδα στη δυστυχία και έφερε την Ευρώπη στο χείλος της ανθρωπιστικής καταστροφής. Αντίθετα πολλοί πλούσιοι Έλληνες κατάφεραν - με τη βοήθεια της υπόλοιπης Ευρώπης - να βγάλουν τα περισσότερα περιουσιακά τους στοιχεία από τη χώρα. Για να προστατεύσουν τον εαυτό τους από μια ενδεχόμενη πλήρη κατάρρευση της οικονομίας, αλλά αυτό επιτάχυνε ταυτόχρονα αυτή την κατάρρευση και σε γενικές γραμμές αύξησε την ανισότητα, τις συγκρούσεις κατανομής και τον αποκλεισμό.
Την ίδια στιγμή η κρίση-πολλές φορές το τονίσαμε αυτό και σαν ιστοσελίδα και στις ομιλίες συζητήσεις με τα εναλλακτικά εγχειρήματα που ξεπήδησαν σε όλο αυτό το διάστημα-είχε και έχει ακόμα ένα θετικό: Μας αναγκάζει επίσης να αναζητήσουμε νέες δυνατότητες και τρόπους ζωής, συνύπαρξης και εργασίας, καθώς και διευρυμένους χώρους για να δοκιμάζουμε όλα αυτά. Εγχειρήματα που πριν την κρίση για χρόνια διαχειρίζονταν από μικρές μειοφηφικές πρωτοβουλίες ( από ελευθεριακές, αντιφασιστικές ή ομάδες αλληλεγγύης για παράδειγμα), βρίσκουν τώρα μεγάλη απήχηση και δημιουργούνται καινούργια, με νέες ιδέες. Υπάρχουν αυτοδιαχειριζόμενοι χώροι και εγχειρήματα γειτονιάς, κοινωνικά-αλληλέγγυα ιατρεία, δίκτυα-οάσεις μη χρηματικής οικονομίας και ανταλλαγής, κοινωνικά παντοπωλεία με δωρεάν διάθεση προϊόντων και αντικειμένων κυρίως από «δεύτερο χέρι», νέας μορφής συνεταιρισμοί(χωρίς διοικητικά συμβούλια , με συνέλευση μελών), εργαστήρια και πρότζεκτ αυτοβοήθειας. Μοντέλα συλλογικής εργασίας και συνεργατικές με αποφάσεις στη βάση της συναίνεσης και της άμεσης δημοκρατίας, γίνονται πλατιά γνωστά και οικεία. Μερικοί άνθρωποι λοιπόν στην Ελλάδα αναγκάσθηκαν και αναγκάζονται να συνευρεθούν και να οικοδομήσουν στοιχεία μιας ενωμένης και ειρηνικής κοινωνίας «από τα κάτω».
Αλλά οι προϋποθέσεις για όλα αυτά είναι κατανοητά δύσκολες - η πλειοψηφία της κοινωνίας βιώνει τη συρρίκνωση, όχι ως δημιουργία νέων δυνατοτήτων, αλλά ως καταστροφή. Γιατί παρά αυτά τα φωτεινά σημάδια της ελπίδας, ο ισολογισμός της μέχρι τώρα λιτότητας παραμένει καταστροφική. Η βρεφική θνησιμότητα αυξήθηκε μόνο μεταξύ 2008 και 2010 κατά 43%. Η επίσημη ανεργία βρίσκεται στο 25%, ενώ η ανεργία των νέων φθάνει ακόμη και στο 50%. Ολόκληρες οικογένειες ζουν από την μικρή σύνταξη των παππούδων. Σύμφωνα με δημοσίευμα του ίδιου του ελληνικού κοινοβουλίου σχεδόν 6,5 εκατομμύρια Ελλήνων ζουν μέσα στη φτώχεια - αυτό είναι το 58% του πληθυσμού! Ένας τρίτο του πληθυσμού δεν έχει ασφάλιση υγείας. Οι διαδηλώσεις, οι διαμαρτυρίες και ενέργειες ενάντια σε αυτές τις πολιτικές ήταν και είναι κοινός τόπος – ακριβώς όπως και η βίαιη καταστολή τους από την αστυνομία.
Περισσότερη «λιτότητας» χωρίς περικοπή ή εξάλειψη του χρέους θα επιδεινώνει συνεχώς την κατάσταση, χωρίς να την επιλύει. Η κλασική πολιτική πρόταση-από όλα σχεδόν τα κόμματα- για μια μονόπλευρη εστίαση στην μια από τα ίδια «ανάπτυξη» και στις επενδύσεις με στόχο το κέρδος κερδών, δεν μπορεί να είναι η απάντηση και αυτό είναι ολοφάνερο. Παραμένουν άλυτες-και σε παγκόσμιο επίπεδο-οι αντιθέσεις και οι συγκρούσεις για ισότιμη και δίκαιη κατανομή των βαρών και των πλεονασμάτων, καθώς και η οικολογική καταστροφή. Χρειαζόμαστε μια εναλλακτική λύση, η οποία θα αντιμετωπίζει μαζί τα οικολογικά και κοινωνικά προβλήματα και τις αιτίες τους. Αυτό σημαίνει ότι χρειαζόμαστε αλλαγές σε πολλαπλά επίπεδα: στο προσωπικό και συλλογικό επίπεδο συνείδησης, στην οργάνωση και αυτοοργάνωση, στο θεσμικό πολιτικό επίπεδο. Να επανέλθει το πνεύμα του κοινοτισμού για να βρούμε συλλογικά τις απαιτούμενες σήμερα ριζοσπαστικές λύσεις. Να στηρίξουμε και να πολλαπλασιάσουμε τα αυτοοργανωμένα εναλλακτικά εγχειρήματα σε όλους τους ζωτικούς τομείς της κοινωνικής και οικονομικής δραστηριότητας, ώστε να αναπνεύσει ο πληθυσμός και να επανέλθει η ελπίδα για το μέλλον, κόντρα στη δυστοπία των μνημονιακών πολιτικών.

Επισκεφθείτε και την νέα ιστοσελίδα μας: http://www.topikopoiisi.eu/






Πέμπτη, 19 Ιανουαρίου 2012

Πέρασε και δεν σας άγγιξε


(Φωτο: Kωνσταντίνος Μάνος, Το σχολείο του χωριού, Έλυμπος, Κάρπαθος, 1962)

Επειδή, ως γνωστόν, σύνολο λεπτομερειών είναι το όλον κι επειδή η προσωπική μας στάση ζωής και η συμπεριφορά μας εντός του μικρόκοσμου μέσα στον οποίον ζούμε είναι μια συνιστώσα της γενικότερης πολιτικής και κοινωνικής μας πραγματικότητας, σας παρουσιάζω άλλο ένα μικρό παράδειγμα τοπικής αλλά τόσο γενικής ουσιαστικά σημασίας.
Το χωριό στο οποίο κατοικώ είναι σχεδόν παραθαλάσσιο. Δεν πιάνει χιόνι σχεδόν ποτέ. Τους χειμώνες όμως αποκλείεται, συνήθως για μερικές ώρες διότι ο δρόμος που το ενώνει με την πόλη της Χίου διασχίζει όλη την ορεινή ραχοκοκαλιά του νησιού, επί της οποίας χιονίζει κάποιες μέρες κάθε χρόνο.
Το σχολείο του χωριού αποτελείται από νηπιαγωγείο, τριθέσιο δημοτικό, πλήρες γυμνάσιο και λυκειακές τάξεις. Φοιτούν συνολικά σε όλες τις βαθμίδες περί τα 50 παιδιά και διδάσκουν περίπου 30 εκπαιδευτικοί.
Τις περασμένες δύο ημέρες (και μάλλον και τις επόμενες τρεις, δηλ. ολόκληρη την εβδομάδα) το σχολείο δεν λειτούργησε λόγω χιονιού. Στο χωριό βέβαια δεν το στρωσε, οι δρόμοι δεν ήταν παγωμένοι, δεν υπήρξε κανένας κίνδυνος για ατυχήματα, γι αυτό και τα παιδιά πήγαν στο σχολείο κανονικά.
Δεν πήγαν όμως οι δάσκαλοι και οι καθηγητές τους. Πλην της νηπιαγωγού που ζει στο χωριό και η οποία έκανε κανονικά μάθημα στα νήπια, η συντριπτική πλειονότητα των δασκάλων και καθηγητών δεν κατάφεραν να φτάσουν στους μαθητές τους διότι πολύ απλά έχουν επιλέξει να ζουν στην πόλη και να ανεβοκατεβαίνουν 80χλμ καθημερινά για να κάνουν μάθημα.
Ταυτόχρονα βέβαια, κάτοικοι του χωριού που εργάζονται στην πόλη κατάφεραν και τις δύο αυτές μέρες, όπως θα καταφέρουν και τις επόμενες, να πάνε στην δουλειά τους διότι από τις 9 το πρωί και μετά οι πάγοι λιώνουν στο ορεινό οδικό δίκτυο και οι δρόμοι βέβαια είναι ορθάνοιχτοι. Οι καθηγητές όμως, κάθε ξημέρωμα που ξεκινούν ως οικοδόμοι ή γαλατάδες, δεν μπορούν να προσεγγίσουν το χωριό και το σχολείο κλείνει “λόγω χιονόπτωσης” και στέκει μετά όλη μέρα να λιάζεται άδειο.
Αυτή η στάση ζωής ανθρώπων που έχουν να κάνουν άμεσα με την εκπαίδευση και την διαμόρφωση χαρακτήρων και συνειδήσεων των παιδιών, καθώς και τα αποτελέσματά της θέτουν μια σειρά ερωτημάτων. Από ρηχά και φθηνά όπως αν πρέπει να πληρώνονται αυτές τις μέρες που δεν κάνουν μάθημα με υπαιτιότητά τους οι εν λόγω εκπαιδευτικοί, έως του πως μπορεί να είναι καλός στη δουλειά του ένας δάσκαλος όταν δεν έχει επισκεφθεί ποτέ ούτε το χωριό στο οποίο μένουν οι μαθητές του (διότι υπάρχουν και μαθητές που μένουν στα τριγύρω χωριά).
Δυστυχώς, αυτή η νεοελληνική νοοτροπία που θέλει τα θέλγητρα της ζωής και διασκέδασης του κάθε λειτουργού να είναι βασικότερο κριτήριο για την επιλογή του τόπου κατοικίας του από αυτό της δουλειάς του, είναι πλατιά διαδεδομένη και βαθιά ριζωμένη. Άνθρωποι που επέλεξαν δυσπρόσιτες περιοχές λόγω αυξημένων μορίων ή άνθρωποι που τους έτυχε να διοριστούν σε τέτοιες, δεν έχουν καμία διάθεση να γνωρίσουν τους τόπους αυτούς, να ζήσουν με τρόπο διαφορετικό βλέποντας σαν ευκαιρία αλλαγής και συλλογής εμπειριών αυτή την περίοδο της ζωής τους, παρά μόνο μεταφέρουν την αστική νοοτροπία τους στην κοντινότερη πόλη και ζουν μιζεριάζοντας επειδή δεν μπορούν να βρίσκονται στην Αθήνα. Κι έτσι, βλαστημώντας και γκρινιάζοντας κάθε πρωί ξεκινούν για να κάνουν ολόκληρο ταξίδι και να πάνε να διδάξουν παιδιά.
Το ίδιο συμβαίνει και με τους καθηγητές των περιφερειακών πανεπιστημίων, οι οποίοι έχουν λάβει και το προσωνύμιο “ιπτάμενοι” αφού πηγαινοέρχονται αυθημερόν με τα αεροπλάνα, μόνο και μόνο για να βρίσκεται το κορμί τους στον τόπο που πρέπει, τις ώρες που πρέπει, ώστε να μη χάσουν το μηνιάτικο.
Κι έρχεται ύστερα η κάθε Διαμαντοπούλου και κλείνει δυο χιλιάδες σχολειά στην ελληνική περιφέρεια, επειδή, λέει, είναι υποβαθμισμένα και ασύμφορα να λειτουργούν. Μα ποιοι τα υποβάθμισαν τα σχολεία; Οι υπουργοί και οι κυβερνήσεις μόνο ή και οι ίδιοι οι ταγμένοι να τα υπηρετήσουν;
Αν έρθει την επόμενη σχολική χρονιά ο κάθε Υπουργός Παιδείας και κλείσει το σχολείο του χωριού μου, δεν θα υπάρχει κανένας δάσκαλος εδώ για να διαμαρτυρηθεί, για να υψώσει ανάστημα. Όσοι εκπαιδευτικοί πέρασαν κάποτε από τις αίθουσές του κι έφυγαν, θα το μνημονέψουν για μια στιγμή με δήθεν νοσταλγία και θα πούνε στην παρέα τους: Είχα περάσει κι εγώ από αυτό το σχολείο κάποτε. Λαθεύετε όμως φίλες και φίλοι.
Το σχολείο είχε περάσει από τη ζωή σας, αλλά, δυστυχώς, πέρασε και δεν σας άγγιξε.
Γιάννης Μακριδάκης

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου