Αποανάπτυξη-Τοπικοποίηση με σχεδιασμό και όχι καταστροφή με μνημόνια!

ΤΜετά το 4ο κατά σειράν μνημόνιο, τώρα έρχεται η «μια από τα ίδια ανάπτυξη», ίσως πιο «δίκαια», υπόσχεται η κυβέρνηση. Με διεθνείς επενδύσεις για μεταφορά του πλούτου της χώρας στο εξωτερικό, στα χέρια των διεθνών επενδυτών, αυτών καλέ που μας δανείζανε όλα αυτά τα χρόνια και τώρα τους χρωστάμε τα «μαλλιά της κεφαλής μας».

Τι και αν κάποιοι από μας φωνάζουμε όλα αυτά τα χρόνια: σεισάχθεια και αποανάπτυξη!(http://www.topikopoiisi.eu/theta941sigmaepsiloniotasigmaf/36) και «στροφή σεαποκεντρωμένη, τοπικοποιημένη, αμεσοδημοκρατική κοινωνία ίσης κατανομής και του μικρότερου δυνατού οικολογικού αποτυπώματος».
Μα τα μνημόνια δεν πετύχανε –χωρίς να το θέλουμε-αποανάπτυξη; Τι είναι η συρρίκνωση κατά 25% του ΑΕΠ της χώρας, αν δεν είναι αποανάπτυξη; Λένε μερικοί κυνικοί!
Απαντάμε: πρώτα -πρώτα το ΑΕΠ μιας χώρας δεν είναι κατάλληλος δείκτης για την ευζωία των κατοίκων της και σήμερα αμφισβητείται αυτό και υπάρχουν οικονομολόγοι, κυβερνήσεις και διεθνείς οργανισμοί που εργάζονται εδώ και δεκαετίες για τη διαμόρφωση καλύτερων δεικτών ευημερίας, διότι η προσήλωση στο ΑΕΠ θέτει στο περιθώριο της κοινωνικής συνείδησης το περιβαλλοντικό και κοινωνικό κόστος της ανάπτυξης (http://www.topikopoiisi.eu/902rhothetarhoalpha/1559378 καιhttp://www.topikopoiisi.eu/theta941sigmaepsiloniotasigmaf/2087834).
Στη συνέχεια λέμε ότι: αποανάπτυξη κάνεις με συνειδητό σχεδιασμό και όχι με καταστροφή μέσω των μνημονίων!
Η βασική ιδέα της αποανάπτυξης-τοπικοποίησης είναι η αλληλέγγυα, δημοκρατική, κοινωνική και οικολογική οικονομία με χαμηλή κατανάλωση πόρων – και όχι η φτώχεια και η ύφεση με ντιρεκτίβες λιτότητας, συνδυασμένη μάλιστα με καταστροφή του περιβάλλοντος και οικολογική υποβάθμιση που βιώνουν οι άνθρωποι σήμερα στην Ελλάδα.
Οι αρνητικές συνέπειες των δήθεν λύσεων για την κρίση, βύθισαν τους ανθρώπους στην Ελλάδα στη δυστυχία και έφερε την Ευρώπη στο χείλος της ανθρωπιστικής καταστροφής. Αντίθετα πολλοί πλούσιοι Έλληνες κατάφεραν - με τη βοήθεια της υπόλοιπης Ευρώπης - να βγάλουν τα περισσότερα περιουσιακά τους στοιχεία από τη χώρα. Για να προστατεύσουν τον εαυτό τους από μια ενδεχόμενη πλήρη κατάρρευση της οικονομίας, αλλά αυτό επιτάχυνε ταυτόχρονα αυτή την κατάρρευση και σε γενικές γραμμές αύξησε την ανισότητα, τις συγκρούσεις κατανομής και τον αποκλεισμό.
Την ίδια στιγμή η κρίση-πολλές φορές το τονίσαμε αυτό και σαν ιστοσελίδα και στις ομιλίες συζητήσεις με τα εναλλακτικά εγχειρήματα που ξεπήδησαν σε όλο αυτό το διάστημα-είχε και έχει ακόμα ένα θετικό: Μας αναγκάζει επίσης να αναζητήσουμε νέες δυνατότητες και τρόπους ζωής, συνύπαρξης και εργασίας, καθώς και διευρυμένους χώρους για να δοκιμάζουμε όλα αυτά. Εγχειρήματα που πριν την κρίση για χρόνια διαχειρίζονταν από μικρές μειοφηφικές πρωτοβουλίες ( από ελευθεριακές, αντιφασιστικές ή ομάδες αλληλεγγύης για παράδειγμα), βρίσκουν τώρα μεγάλη απήχηση και δημιουργούνται καινούργια, με νέες ιδέες. Υπάρχουν αυτοδιαχειριζόμενοι χώροι και εγχειρήματα γειτονιάς, κοινωνικά-αλληλέγγυα ιατρεία, δίκτυα-οάσεις μη χρηματικής οικονομίας και ανταλλαγής, κοινωνικά παντοπωλεία με δωρεάν διάθεση προϊόντων και αντικειμένων κυρίως από «δεύτερο χέρι», νέας μορφής συνεταιρισμοί(χωρίς διοικητικά συμβούλια , με συνέλευση μελών), εργαστήρια και πρότζεκτ αυτοβοήθειας. Μοντέλα συλλογικής εργασίας και συνεργατικές με αποφάσεις στη βάση της συναίνεσης και της άμεσης δημοκρατίας, γίνονται πλατιά γνωστά και οικεία. Μερικοί άνθρωποι λοιπόν στην Ελλάδα αναγκάσθηκαν και αναγκάζονται να συνευρεθούν και να οικοδομήσουν στοιχεία μιας ενωμένης και ειρηνικής κοινωνίας «από τα κάτω».
Αλλά οι προϋποθέσεις για όλα αυτά είναι κατανοητά δύσκολες - η πλειοψηφία της κοινωνίας βιώνει τη συρρίκνωση, όχι ως δημιουργία νέων δυνατοτήτων, αλλά ως καταστροφή. Γιατί παρά αυτά τα φωτεινά σημάδια της ελπίδας, ο ισολογισμός της μέχρι τώρα λιτότητας παραμένει καταστροφική. Η βρεφική θνησιμότητα αυξήθηκε μόνο μεταξύ 2008 και 2010 κατά 43%. Η επίσημη ανεργία βρίσκεται στο 25%, ενώ η ανεργία των νέων φθάνει ακόμη και στο 50%. Ολόκληρες οικογένειες ζουν από την μικρή σύνταξη των παππούδων. Σύμφωνα με δημοσίευμα του ίδιου του ελληνικού κοινοβουλίου σχεδόν 6,5 εκατομμύρια Ελλήνων ζουν μέσα στη φτώχεια - αυτό είναι το 58% του πληθυσμού! Ένας τρίτο του πληθυσμού δεν έχει ασφάλιση υγείας. Οι διαδηλώσεις, οι διαμαρτυρίες και ενέργειες ενάντια σε αυτές τις πολιτικές ήταν και είναι κοινός τόπος – ακριβώς όπως και η βίαιη καταστολή τους από την αστυνομία.
Περισσότερη «λιτότητας» χωρίς περικοπή ή εξάλειψη του χρέους θα επιδεινώνει συνεχώς την κατάσταση, χωρίς να την επιλύει. Η κλασική πολιτική πρόταση-από όλα σχεδόν τα κόμματα- για μια μονόπλευρη εστίαση στην μια από τα ίδια «ανάπτυξη» και στις επενδύσεις με στόχο το κέρδος κερδών, δεν μπορεί να είναι η απάντηση και αυτό είναι ολοφάνερο. Παραμένουν άλυτες-και σε παγκόσμιο επίπεδο-οι αντιθέσεις και οι συγκρούσεις για ισότιμη και δίκαιη κατανομή των βαρών και των πλεονασμάτων, καθώς και η οικολογική καταστροφή. Χρειαζόμαστε μια εναλλακτική λύση, η οποία θα αντιμετωπίζει μαζί τα οικολογικά και κοινωνικά προβλήματα και τις αιτίες τους. Αυτό σημαίνει ότι χρειαζόμαστε αλλαγές σε πολλαπλά επίπεδα: στο προσωπικό και συλλογικό επίπεδο συνείδησης, στην οργάνωση και αυτοοργάνωση, στο θεσμικό πολιτικό επίπεδο. Να επανέλθει το πνεύμα του κοινοτισμού για να βρούμε συλλογικά τις απαιτούμενες σήμερα ριζοσπαστικές λύσεις. Να στηρίξουμε και να πολλαπλασιάσουμε τα αυτοοργανωμένα εναλλακτικά εγχειρήματα σε όλους τους ζωτικούς τομείς της κοινωνικής και οικονομικής δραστηριότητας, ώστε να αναπνεύσει ο πληθυσμός και να επανέλθει η ελπίδα για το μέλλον, κόντρα στη δυστοπία των μνημονιακών πολιτικών.

Επισκεφθείτε και την νέα ιστοσελίδα μας: http://www.topikopoiisi.eu/






Πέμπτη, 19 Ιανουαρίου 2012

Το πρόσωπο της ελληνικής κρίσης

του Γιώργου Στάμκου

«Ο μόνος τρόπος για να αποφύγεις τη μιζέρια είναι να μη σου μένει αρκετός ελεύθερος χρόνος για ν’ αναρωτηθείς αν είσαι ευτυχισμένος ή όχι». Τζορτζ Μπερνάρ Σο, Ιρλανδός θεατρικός συγγραφέας

Τελικά πως μπορούμε να περιγράψουμε καλύτερα την «ελληνική κρίση»; Δύσκολο. Μια φίλη μου φωτορεπόρτερ, η οποία ζει τα τελευταία χρόνια στο Τόκιο, μου παραπονέθηκε πως δεν μπορούσε εύκολα να «εικονοποιήσει» την ελληνική Κρίση. Δεν μπορούσε να τραβήξει φωτογραφίες που να δείχνουν εμφανώς φτώχεια και εξαθλίωση στη χώρα, εκτός αν φωτογράφιζε ταλαίπωρους μετανάστες. Δεν συναντούσε εύκολα άστεγους να κοιμούνται στο δρόμο (βέβαια αυξάνονται πλέον με γεωμετρική πρόοδο), ουρές στα συσσίτια, ούτε τύπους να ψάχνουν στα σκουπίδια για φαγητό, ούτε και πόλεις με θαμπά χαμηλά φώτα και κόσμο να συμμαζεύεται νωρίς στα σπίτια του. Το πολύ-πολύ να έβλεπε κάποιες γριούλες να μαζεύουν τα πεταμένα φρούτα στις λαϊκές αγορές…
Έτσι, είναι. Στην Ελλάδα η Κρίση έχει άλλο πρόσωπο. Είναι ο πατέρας που δεν έχει ένα εικοσάευρω για να δώσει στη μαθήτρια κόρη του για να πάει μονοήμερη σχολική εκδρομή. Είναι η μητέρα που δεν έχει λεφτά για να επισκεφθεί το γυναικολόγο της. Είναι τα παιδιά που η πιο φτηνή τους διασκέδαση είναι η τηλεόραση. Η γιαγιά στο χωριό που περιμένει μάταια τα εγγόνια της να την επισκεφθούν, διότι η «βενζίνη έχει ακριβύνει».
Τα ζευγάρια που μαλώνουν για τους λογαριασμούς και τις δόσεις που δεν έχουν για να πληρώσουν. Τα παρατημένα αδέσποτα σκυλιά που αυξάνονται στους δρόμους. Η αύξηση της παράνομης υλοτομίας στα δάση για καυσόξυλα. Είναι οι ατέλειωτες σειρές, σε άλλοτε εμπορικούς δρόμους, από άδεια καταστήματα που γράφουν Ενοικιάζεται. Αυτό είναι το πρόσωπο της ελληνική Κρίσης.
Σήμερα συνάντησα στη στάση του λεωφορείου μια ευπαρουσίαστη κυρία «μικρομεσαίας εμφάνισης», που μου ζήτησε χρήματα για εισιτήριο. Ξαφνιάστηκα, γιατί δεν έμοιαζε με ζητιάνα, και τις έδωσα ό,τι ψιλά είχα στην τσέπη μου. Δεν είχα ξανασυναντήσει κάτι τέτοιο. Άλλο ένα δείγμα πως η χρεοκοπία κτυπάει πλέον και τα μεσαία στρώματα...
Δεν τολμώ να φανταστώ ποια θα μπορούσε να είναι η τελευταία πράξη του δράματος, αν η Ελλάδα οδηγηθεί ποτέ σε άτακτη χρεοκοπία και τα μεσαία στρώματα στην εξαθλίωση. Πλιάτσικο στα σούπερ μάρκετ αλά Αργεντινή; Ληστείες περιπτέρων και δολοφονίες ταξιτζήδων για λίγα Ευρώ; Αντάρτικο πόλεων, τρομοκρατικές επιθέσεις και τανκς στους δρόμους; Μαζική μετανάστευση στην Αυστραλία και στην Αμερική;
Το σίγουρο είναι πως, αν τα πράγματα χειροτερεύσουν κι άλλο, τότε θα δούμε και στην Ελλάδα την πραγματική πείνα. Όχι του στυλ «δεν έχω να φάω», όπως στην Αφρική. Αλλά του στυλ «δεν έχω ν’ αγοράσω κρέας πάνω από μια φορά το μήνα» ή «τρώω κάθε μέρα μακαρόνια». Εδώ οι φτωχοί θα παχύνουν κι άλλο εξαιτίας της κατανάλωσης χαμηλής ποιότητας σκουπιδο-τροφίμων από γερμανικά σούπερ μάρκετ φτηνών προϊόντων –τα μόνα που θα μπορούν ν’ αγοράσουν με τα πενιχρά τους, αλά Σλοβακία, εισοδήματα.
Θα γίνουν υπέρβαροι κι από την έλλειψη κινητικότητας έτσι εγκλωβισμένοι που θα είναι, λόγω αφραγκίας, στα καταθλιπτικά διαμερισματάκια τους βλέποντας χλιαρή τηλεόραση.
Δεν νομίζω όμως πως θα αναγκαστούν να τρέφονται από τα σκουπίδια ή από «χαλασμένα τρόφιμα» των σούπερ μάρκετ. Η ελληνική γη και οι θάλασσες μας είναι εξαιρετικά γενναιόδωρες σε τροφές υψηλής ποιότητας και μάλιστα τους περισσότερους μήνες το χρόνο. Το πιο έξυπνο πράγμα που θα μπορούσαν να κάνουν όλοι αυτοί οι νεότευκτοι εξαθλιωμένοι των ελληνικών πόλεων είναι να «μεταναστεύσουν» στα χωριά και στην ελληνική ύπαιθρο. Τουλάχιστον εκεί δεν πρόκειται να πεινάσουν, ούτε και να δυστυχήσουν…

Ο Γιώργος Στάμκος (stamkos@post.com) είναι συγγραφέας, δημοσιογράφος και δημιουργός του περιοδικού Ζενίθ (www.zenithmag.wordpress.com)

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου