Από Κοινού: Συνέλευση για την Αποανάπτυξη και την Άμεση Δημοκρατία

Μαζί στον δρόμο προς έναν μετα-καπιταλιστικό κόσμο: με το πρόταγμα της Αποανάπτυξης-Τοπικοποίησης, του Κοινοτισμού και της Άμεσης Δημοκρατίας.
Καθόλα αυτά τα χρόνια της λεγόμενης οικονομικής κρίσης έχει λάβει χώρα στην νεοελληνική κοινωνία μία διαδικασία, με κεντρικό άξονα την επανανοηματοδότηση του αξιακού μας συστήματος και των πολιτικών μας προταγμάτων.
Μεμονωμένα άτομα αλλά και ομάδες, συλλογικότητες και κινήματα έχουν αναπτυχθεί παντού στην Ελλάδα, έχουν αφήσει πίσω τους το «αναπτυξιακό» μοντέλο που προωθεί τον καταναλωτικό τρόπο ζωής και έχουν υιοθετήσει άλλες φιλοσοφίες και άλλους τρόπους προσωπικής και συλλογικής διαβίωσης.
Η πολύχρονη πορεία ζωής όλων αυτών των ανθρώπων και ομάδων έχει αποδείξει ότι υπάρχουν υγιή και δυναμικά κοινωνικά κύτταρα, οι δράσεις των οποίων επιθυμούν να συναντηθούν και να συντονιστούν, έτσι ώστε να εκφραστεί η κοινή πολιτική τους φιλοσοφία, σε μια προοπτική μετασχηματισμού που ανοίγει το δρόμο για μια κοινωνία που θα στηριχθεί:

  • στο αποαναπτυξιακό μοντέλο της οικονομίας των αναγκών, της επάρκειας και του μικρότερου οικολογικού αποτυπώματος στη βάση της αφθονίας των υλικών και άυλων Κοινών,
  • στην κοινοτική οργάνωση με βάση την προσωπική και συλλογικήαυτονομία,
  • σε αμεσοδημοκρατικούς θεσμούς και στη θέσμιση της άμεσης δημοκρατίας με τη μορφή του ομοσπονδιακού Κοινοτισμού.

Πρόκειται για τη διάδοση της παραπάνω θέσης μας, που διευρύνεται και διασυνδέεται εδώ και τώρα. Και εν μέρει, λόγω της επιρρεπούς στην κρίση φύσης του σημερινού κοινωνικού συστήματος, είναι δυνατόν να γίνει πράξη και λογική της πλειοψηφίας.
Στα σημερινά εγχειρήματα του πολύμορφου αυτού κινήματος και στις δραστηριότητές του, εμπεριέχονται οι δυνατότητες μιας κοινωνίας σε μετακαπιταλιστική μετάβαση. Στοιχεία της έχουν ήδη δημιουργηθεί, εάν και ακόμα ξετυλίγονται και δεν είναι πλήρη. Τέτοια στοιχεία είναι αυτά της άμεσης δημοκρατίας στα πλαίσια της λειτουργίας των εγχειρημάτων, της οικολογίας με τη μορφή του μικρότερου οικολογικού αποτυπώματος στις οικονομικές δραστηριότητές τους, της οικονομίας των αναγκών στις πρακτικές της αλληλέγγυας και συνεργατικής οικονομίας που υλοποιούν. Της ισότητας των αμοιβών και των αυτοκαθοριζόμενων συνθηκών εργασίας από τα μέλη τους, της ισότητας των φύλων και των μειονοτήτων στη συμμετοχή και στη λήψη των αποφάσεων κ.λπ.
Ταυτόχρονα αυτά τα εγχειρήματα είναι πάντα εκτεθειμένα στον κίνδυνο να εκληφθούν ως ιδιοτελείς προσπάθειες για βελτίωση των συνθηκών ζωής μόνο των μελών τους και όχι και των κοινοτήτων γύρω τους. Αμυντικές μάχες, συγκρούσεις και διαπραγματεύσεις για οικειοποίηση κοινών πόρων απαιτούνται για όσο διάστημα το ιεραρχικό εθνικό κράτος και η καπιταλιστική αγορά με τίς αντίστοιχες λογικές τους κυριαρχούν. Αυτές οι μάχες θα γίνονται πιο επιτυχείς, αν δίνονται στο πλαίσιο ενός ισχυρού, κοινού και πάνω από όλα χειραφετικού κοινωνικού κινήματος.
Το συγκεκριμένο μετα-καπιταλιστικό όραμα είναι ένας κόσμος που δεν είναι ιεραρχικός, αλλά συνδεδεμένος με δίκτυα λειτουργικά όλων των επιπέδων και δεσμών, είναι αυτο-οργανωμένος και οι βασικές προσωπικές ανάγκες όλων των πολιτών μπορούν να ικανοποιηθούν μέσω της αφθονίας των συλλογικών αγαθών (Commons). Αυτός ο κόσμος θα χαρακτηρίζεται εξάλλου από αυτοκαθοριζόμενες και γεμάτες ευθύνη σχέσεις δραστηριοτήτων και εργασίας, οι οποίες θα φέρνουν χαρά και νόημα, χωρίς υπερβολική εκμετάλλευση πόρων ή καταστροφή οικοσυστημάτων.
Το κίνημα των κοινοτήτων εμπιστεύεται το ανθρώπινο δυναμικό και μεταφράζει την έννοια της βιωσιμότητας στη γλώσσα των ανθρώπινων αναγκών: Υπάρχει μια βασική ανάγκη, η διατήρηση του πλανήτη, η οποία μπορεί να ικανοποιηθεί μόνο εάν οργανώσουμε την ικανοποίηση, τόσο των ατομικών όσο και των συλλογικών αναγκών, σε αρμονία με τα όρια που βάζουν οι δυνατότητες των οικοσυστημάτων της γης. Η κοινή χρήση είναι ένας συγκεκριμένος τρόπος αντιμετώπισης της ανθρώπινης και μη ανθρώπινης φύσης, ο οποίος δεν βασίζεται στους καταναγκασμούς του αφηγήματος της «ανάπτυξης των παραγωγικών δυνάμεων», αλλά αναγνωρίζει ότι εμείς οι άνθρωποι είμαστε ένα (ανα)παραγόμενο στοιχείο του πλανήτη γη. Τα Κοινά (Commons) βέβαια ενδέχεται να μην επιλύσουν μακροπρόθεσμα όλα τα προβλήματα του κόσμου. Αλλά ζούμε το τέλος του καπιταλιστικού κόσμου, στο οποίο δυστοπικό τέλος, οι αντιθέσεις μάλλον τείνουν να επιδεινώνονται και οι συγκρούσεις γίνονται όλο και πιο βάναυσες. Για αυτό είναι ιδιαίτερης σημασίας η δημιουργία θετικών προοπτικών, η διατύπωση και - περισσότερο από οτιδήποτε - η πρακτική ενός αλληλέγγυου οράματος.
Για το μέλλον, φαίνεται επιθυμητό και απαραίτητο να βρεθεί κοινά αποφασισμένη και συντονισμένη κατεύθυνση για την προοπτική του κινήματος. Ο όρος σύγκλισηταιριάζει σε τέτοιες διαδικασίες σχηματισμού συμμαχιών και περιλαμβάνει επίσης πολλά άλλα ρεύματα που κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση. Ταυτόχρονα, πρέπει επίσης να εντατικοποιηθούν οι συζητήσεις γύρω από το περιεχόμενο, ώστε να αναλυθούν παραπέρα και τα στρατηγικά ζητήματα, αλλά και να συζητηθούν ανοιχτά τα αμφιλεγόμενα ζητήματα. Μόνο έτσι μπορεί να αποφευχθεί η σημερινή πραγματικότητα, όπου τα διαφορετικά ρεύματα δεν είναι συνδεδεμένα και δρουν παράλληλα και απομονωμένα. Θα χρειασθεί να ληφθεί μέριμνα ώστε να προέλθει μια διασύνδεση που θα χαρακτηρίζεται βέβαια από ποικιλομορφία και όχι οπωσδήποτε από ταύτιση.
Θα χρειασθεί επίσης να γίνει κοινά αποδεκτός ένας όρος που θα μπορέσει να αποτελέσει την κοινή στέγη, τον κοινό στόχο και να περιλαμβάνει τον κοινό ορίζοντα κατανόησης των διαφορετικών ρευμάτων, που δεν μπορεί να είναι άλλος από το ξεπέρασμα του καπιταλισμού.
Γενικότερα, ήρθε ο καιρός, που τα όποια-σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο- σημερινά κοινωνικά κινήματα θα χρειασθεί, στηριζόμενα στη αναβίωση του πνεύματος του κοινοτισμού στις σύγχρονες σημερινές συνθήκες και συνδεόμενα μεταξύ τους, να μετατραπούν σε ενιαίο πολιτικό κίνημα μετάβασης για την μετακαπιταλιστική κοινωνία.
Ειδικά για τη χώρα, που βρίσκεται σε συνθήκες οικονομικού πολέμου και έχει μετατραπεί σε αποικία χρέους, το πολύμορφο αυτό κίνημα θα χρειασθεί να διαμορφώσει ένα ελκυστικό πρόγραμμα διεκδίκησης της «εδώ και τώρα» αλλαγής πορείας, δημιουργώντας ταυτόχρονα τα στοιχεία και τις κοινωνικές δομές του νέου κόσμου που οραματίζεται, αφήνοντας πίσω τον καπιταλιστικό κόσμο που μας οδηγεί στην κοινωνική και οικολογική κατάρρευση.
Η μελλοντική επιδίωξη της κοινωνικής χειραφέτησης και της ένταξης των ανθρώπινων κοινοτήτων –πέρα από σύνορα-με ισορροπία στα πλαίσια ενός πεπερασμένου πλανητικού οικοσυστήματος, θα μπορέσει να υλοποιηθεί μόνο από μια σύγκλιση, στη δράση και στη σκέψη, των παραπάνω κοινωνικοπολιτικών ρευμάτων, και στο επίπεδο της καθημερινής ζωής, και στο επίπεδο της κοινωνικής και πολιτικής θέσμισης. Και καταρχήν στην διαπαιδαγώγηση –μέσα από την συμμετοχή-του απαραίτητου ανθρωπολογικού τύπου -σε κρίσιμο αριθμό- που θα βάλει όλη την κοινωνία σε περίοδο κοινωνικοοικολογικού μετασχηματισμού. Ξεκινώντας βασικά από κάθε τοπική κοινωνία.

Δευτέρα, 19 Απριλίου 2010

Με το βλέμμα στραμμένο στη Κοτσαμπάμπα για να «αλλάξουμε το σύστημα, όχι το κλίμα»!


Μου στάλθηκε από το OIKO.ΠΟΛΙ.Σ. Χαϊδαρίου http://ecoleft.blogspot.com/

του Γιώργου Μητραλιά

Λίγες μόνο μέρες μας χωρίζουν από το άνοιγμα των εργασιών της «Παγκόσμιας Συνδιάσκεψης των Λαών για τη Κλιματική Αλλαγή και τα Δικαιώματα της Μητέρας Γης» στη Κοτσαμπάμπα της Βολιβίας, και όλα δείχνουν ότι οδεύουμε προς ένα ιστορικό γεγονός που θα μπορούσε να αποτελέσει καμπή στη σύγχρονη ιστορία καθώς και την αφετηρία ενός ποιοτικά και ποσοτικά ανώτερου διεθνούς αντισυστημικού κινήματος. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία των οργανωτών, που δόθηκαν προχτές στη δημοσιότητα, αναμένονται πάνω 15.000 σύνεδροι από 126 χώρες, εκπρόσωποι περίπου 70 κυβερνήσεων, μεταξύ των οποίων οι πρόεδροι της Βενεζουέλας, του Ισημερινού, της Παραγουάης και της Νικαράγουας, πάνω από 50 επιστήμονες/κλιματολόγοι ειδικά της Διακυβερνητικής Επιτροπής για τη κλιματική αλλαγή, δεκάδες γνωστές προσωπικότητες της διεθνούς αριστεράς και της ριζοσπαστικής οικολογίας, και πάνω από 300 απεσταλμένοι μεγάλων ΜΜΕ από όλο τον κόσμο. Κυρίως όμως, θα μετάσχουν χιλιάδες εκπρόσωποι εργατικών και αγροτικών συνδικάτων, κοινωνικών κινημάτων, ιθαγενικών οργανώσεων και κάθε λογής προοδευτικών και αντικαπιταλιστικών συλλογικοτήτων που, στο όνομα των δεκάδων εκατομμυρίων μελών των οργανώσεών τους, πρόκειται να καλέσουν, κατά τη Συνέλευση των Κοινωνικών Κινημάτων στις 19 Απριλίου, στη δημιουργία ενός παγκοσμίου κινήματος «αντίστασης στην επέκταση των εμπορευματικών σχέσεων μεταξύ των ανθρώπων και μεταξύ των ανθρώπων και της φύσης, στην επίθεση των πολυεθνικών και στη στρατικοποίηση».

Σίγουρα, δεν είναι διόλου τυχαίο ούτε ότι την ιδέα αυτής της εναλλακτικής συνδιάσκεψης για τη κλιματική καταστροφή την είχε ο (ιθαγενής και συνδικαλιστής) πρόεδρος Έβο Μοράλες της Βολιβίας, ούτε ότι τη διοργανώνει η Βολιβία που είναι μια από τις φτωχότερες χώρες του πλανήτη, ούτε τέλος ότι αυτή θα διεξαχθεί στη Κοτσαμπάμπα, την πόλη όπου άρχισε και θριάμβευσε το 2000 η ιστορική λαϊκή εξέγερση ενάντια στην ιδιωτικοποίηση του νερού (προς όφελος των μεγάλων πολυεθνικών των ΗΠΑ και της Γαλλίας), που άλλαξε το ρου της ιστορίας τόσο στη Βολιβία όσο και σε ολάκερη τη Λατινική Αμερική! Το δίδαγμα για όλους μας είναι εξαιρετικά χρήσιμο και συνάμα αποστομωτικό: όταν οι πάμφτωχοι εργάτες και αγρότες ιθαγενείς της Βολιβίας, που μάχονται καθημερινά όσο κανείς άλλος στο κόσμο ενάντια στον ιμπεριαλισμό, δίνουν από το υστέρημά τους για να φιλοξενήσουν χιλιάδες «γκρίνγκος» στις 17 ομάδες εργασίας, στα 14 πάνελ και στις 167 «αυτοδιαχειριζόμενες ομάδες» της γιγάντιας συνδιάσκεψης για τη κλιματική καταστροφή, τότε προσφέρουν την καλύτερη απάντηση σε κάποιους αριστερούς που δηλώνουν ότι… δεν ευκαιρούν να ασχοληθούν με τη κλιματική αλλαγή την ώρα που πρώτη και μοναδική προτεραιότητά μας πρέπει τάχα να είναι η πάλη ενάντια στη λιτότητα και στη κατακρεούργηση των εργασιακών δικαιωμάτων. Το δικό μας συμπέρασμα είναι πολύ απλό: αν όλοι αυτοί έκαναν όπως οι Βολιβιανοί αγωνιστές, τότε όχι μόνο δεν θα αποδυνάμωναν αλλά αντίθετα θα ενίσχυαν και μάλιστα αφάνταστα τη δικιά τους ικανότητα αντίστασης ΚΑΙ στο μέτωπο των εργατικών αγώνων…

Γεγονός είναι πάντως ότι η συνδιάσκεψη της Κοτσαμπάμπα έρχεται τη κατάλληλη στιγμή καθώς η τελευταία απόπειρα των «από πάνω» στη Βόννη, πριν από μια βδομάδα, για να συμμαζευτούν τα κομμάτια της Κοπεγχάγης κατάληξε και πάλι σε πλήρες αδιέξοδο και αποτυχία. Την ώρα λοιπόν που οι δυτικές κυβερνήσεις και οι πολυεθνικές τους δείχνουν όχι μόνο να γράφουν στα παλιά τους τα παπούτσια τις προειδοποιήσεις και προτάσεις της «Διακυβερνητικής Επιτροπής» του ΟΗΕ, αλλά και να εξαπολύουν πόλεμο λάσπης ενάντια στους 3000 κορυφαίους επιστήμονες της, που σε τελευταία ανάλυση αυτές οι ίδιες διόρισαν, η ανθρωπότητα στρέφει πια αναγκαστικά το βλέμμα της στη μακρινή Κοτσαμπάμπα στην οποία εναποθέτει τις ελπίδες της για να αποτραπεί η επερχόμενη εφιαλτική κλιματική καταστροφή.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου