Αποανάπτυξη-Τοπικοποίηση με σχεδιασμό και όχι καταστροφή με μνημόνια!

ΤΜετά το 4ο κατά σειράν μνημόνιο, τώρα έρχεται η «μια από τα ίδια ανάπτυξη», ίσως πιο «δίκαια», υπόσχεται η κυβέρνηση. Με διεθνείς επενδύσεις για μεταφορά του πλούτου της χώρας στο εξωτερικό, στα χέρια των διεθνών επενδυτών, αυτών καλέ που μας δανείζανε όλα αυτά τα χρόνια και τώρα τους χρωστάμε τα «μαλλιά της κεφαλής μας».

Τι και αν κάποιοι από μας φωνάζουμε όλα αυτά τα χρόνια: σεισάχθεια και αποανάπτυξη!(http://www.topikopoiisi.eu/theta941sigmaepsiloniotasigmaf/36) και «στροφή σεαποκεντρωμένη, τοπικοποιημένη, αμεσοδημοκρατική κοινωνία ίσης κατανομής και του μικρότερου δυνατού οικολογικού αποτυπώματος».
Μα τα μνημόνια δεν πετύχανε –χωρίς να το θέλουμε-αποανάπτυξη; Τι είναι η συρρίκνωση κατά 25% του ΑΕΠ της χώρας, αν δεν είναι αποανάπτυξη; Λένε μερικοί κυνικοί!
Απαντάμε: πρώτα -πρώτα το ΑΕΠ μιας χώρας δεν είναι κατάλληλος δείκτης για την ευζωία των κατοίκων της και σήμερα αμφισβητείται αυτό και υπάρχουν οικονομολόγοι, κυβερνήσεις και διεθνείς οργανισμοί που εργάζονται εδώ και δεκαετίες για τη διαμόρφωση καλύτερων δεικτών ευημερίας, διότι η προσήλωση στο ΑΕΠ θέτει στο περιθώριο της κοινωνικής συνείδησης το περιβαλλοντικό και κοινωνικό κόστος της ανάπτυξης (http://www.topikopoiisi.eu/902rhothetarhoalpha/1559378 καιhttp://www.topikopoiisi.eu/theta941sigmaepsiloniotasigmaf/2087834).
Στη συνέχεια λέμε ότι: αποανάπτυξη κάνεις με συνειδητό σχεδιασμό και όχι με καταστροφή μέσω των μνημονίων!
Η βασική ιδέα της αποανάπτυξης-τοπικοποίησης είναι η αλληλέγγυα, δημοκρατική, κοινωνική και οικολογική οικονομία με χαμηλή κατανάλωση πόρων – και όχι η φτώχεια και η ύφεση με ντιρεκτίβες λιτότητας, συνδυασμένη μάλιστα με καταστροφή του περιβάλλοντος και οικολογική υποβάθμιση που βιώνουν οι άνθρωποι σήμερα στην Ελλάδα.
Οι αρνητικές συνέπειες των δήθεν λύσεων για την κρίση, βύθισαν τους ανθρώπους στην Ελλάδα στη δυστυχία και έφερε την Ευρώπη στο χείλος της ανθρωπιστικής καταστροφής. Αντίθετα πολλοί πλούσιοι Έλληνες κατάφεραν - με τη βοήθεια της υπόλοιπης Ευρώπης - να βγάλουν τα περισσότερα περιουσιακά τους στοιχεία από τη χώρα. Για να προστατεύσουν τον εαυτό τους από μια ενδεχόμενη πλήρη κατάρρευση της οικονομίας, αλλά αυτό επιτάχυνε ταυτόχρονα αυτή την κατάρρευση και σε γενικές γραμμές αύξησε την ανισότητα, τις συγκρούσεις κατανομής και τον αποκλεισμό.
Την ίδια στιγμή η κρίση-πολλές φορές το τονίσαμε αυτό και σαν ιστοσελίδα και στις ομιλίες συζητήσεις με τα εναλλακτικά εγχειρήματα που ξεπήδησαν σε όλο αυτό το διάστημα-είχε και έχει ακόμα ένα θετικό: Μας αναγκάζει επίσης να αναζητήσουμε νέες δυνατότητες και τρόπους ζωής, συνύπαρξης και εργασίας, καθώς και διευρυμένους χώρους για να δοκιμάζουμε όλα αυτά. Εγχειρήματα που πριν την κρίση για χρόνια διαχειρίζονταν από μικρές μειοφηφικές πρωτοβουλίες ( από ελευθεριακές, αντιφασιστικές ή ομάδες αλληλεγγύης για παράδειγμα), βρίσκουν τώρα μεγάλη απήχηση και δημιουργούνται καινούργια, με νέες ιδέες. Υπάρχουν αυτοδιαχειριζόμενοι χώροι και εγχειρήματα γειτονιάς, κοινωνικά-αλληλέγγυα ιατρεία, δίκτυα-οάσεις μη χρηματικής οικονομίας και ανταλλαγής, κοινωνικά παντοπωλεία με δωρεάν διάθεση προϊόντων και αντικειμένων κυρίως από «δεύτερο χέρι», νέας μορφής συνεταιρισμοί(χωρίς διοικητικά συμβούλια , με συνέλευση μελών), εργαστήρια και πρότζεκτ αυτοβοήθειας. Μοντέλα συλλογικής εργασίας και συνεργατικές με αποφάσεις στη βάση της συναίνεσης και της άμεσης δημοκρατίας, γίνονται πλατιά γνωστά και οικεία. Μερικοί άνθρωποι λοιπόν στην Ελλάδα αναγκάσθηκαν και αναγκάζονται να συνευρεθούν και να οικοδομήσουν στοιχεία μιας ενωμένης και ειρηνικής κοινωνίας «από τα κάτω».
Αλλά οι προϋποθέσεις για όλα αυτά είναι κατανοητά δύσκολες - η πλειοψηφία της κοινωνίας βιώνει τη συρρίκνωση, όχι ως δημιουργία νέων δυνατοτήτων, αλλά ως καταστροφή. Γιατί παρά αυτά τα φωτεινά σημάδια της ελπίδας, ο ισολογισμός της μέχρι τώρα λιτότητας παραμένει καταστροφική. Η βρεφική θνησιμότητα αυξήθηκε μόνο μεταξύ 2008 και 2010 κατά 43%. Η επίσημη ανεργία βρίσκεται στο 25%, ενώ η ανεργία των νέων φθάνει ακόμη και στο 50%. Ολόκληρες οικογένειες ζουν από την μικρή σύνταξη των παππούδων. Σύμφωνα με δημοσίευμα του ίδιου του ελληνικού κοινοβουλίου σχεδόν 6,5 εκατομμύρια Ελλήνων ζουν μέσα στη φτώχεια - αυτό είναι το 58% του πληθυσμού! Ένας τρίτο του πληθυσμού δεν έχει ασφάλιση υγείας. Οι διαδηλώσεις, οι διαμαρτυρίες και ενέργειες ενάντια σε αυτές τις πολιτικές ήταν και είναι κοινός τόπος – ακριβώς όπως και η βίαιη καταστολή τους από την αστυνομία.
Περισσότερη «λιτότητας» χωρίς περικοπή ή εξάλειψη του χρέους θα επιδεινώνει συνεχώς την κατάσταση, χωρίς να την επιλύει. Η κλασική πολιτική πρόταση-από όλα σχεδόν τα κόμματα- για μια μονόπλευρη εστίαση στην μια από τα ίδια «ανάπτυξη» και στις επενδύσεις με στόχο το κέρδος κερδών, δεν μπορεί να είναι η απάντηση και αυτό είναι ολοφάνερο. Παραμένουν άλυτες-και σε παγκόσμιο επίπεδο-οι αντιθέσεις και οι συγκρούσεις για ισότιμη και δίκαιη κατανομή των βαρών και των πλεονασμάτων, καθώς και η οικολογική καταστροφή. Χρειαζόμαστε μια εναλλακτική λύση, η οποία θα αντιμετωπίζει μαζί τα οικολογικά και κοινωνικά προβλήματα και τις αιτίες τους. Αυτό σημαίνει ότι χρειαζόμαστε αλλαγές σε πολλαπλά επίπεδα: στο προσωπικό και συλλογικό επίπεδο συνείδησης, στην οργάνωση και αυτοοργάνωση, στο θεσμικό πολιτικό επίπεδο. Να επανέλθει το πνεύμα του κοινοτισμού για να βρούμε συλλογικά τις απαιτούμενες σήμερα ριζοσπαστικές λύσεις. Να στηρίξουμε και να πολλαπλασιάσουμε τα αυτοοργανωμένα εναλλακτικά εγχειρήματα σε όλους τους ζωτικούς τομείς της κοινωνικής και οικονομικής δραστηριότητας, ώστε να αναπνεύσει ο πληθυσμός και να επανέλθει η ελπίδα για το μέλλον, κόντρα στη δυστοπία των μνημονιακών πολιτικών.

Επισκεφθείτε και την νέα ιστοσελίδα μας: http://www.topikopoiisi.eu/






Τετάρτη, 21 Απριλίου 2010

Μαδρίτη: δίκτυα παραγωγών-καταναλωτών

Στη Μαδρίτη έγινε στο τέλος του Γενάρη η αποκεντρωμένη έκδοση του Παγκόσμιου Κοινωνικού Φόρουμ. Πήρα αυτή την ενημέρωση από τον Κώστα, σαν μέλος της οργανωτικής ομάδας για τη φετεινή οικογιορτή, η οποία θα γίνει στην Αθήνα, και που συμμετείχε εκείνο το τριήμερο στο Φόρουμ:

Έγιναν 80 εργαστήρια (τα διπλάσια από πέρυσι), από τα οποία αυτά που είχαν θέμα το αγροτικό ή την αλληλέγγυα οικονομία ήταν:
"Εναλλακτικές εμπειρίες στην ύπαιθρο: αφήνοντας την πόλη και επιστρέφοντας
στη γη"
"Καλλιέργησε βιοποικιλότητα, σπείρε τα δικαιώματά σου"
"Το δίκαιο εμπόριο από την οπτική της διατροφικής κυριαρχίας"
"Αλληλέγγυα οικονομία"
"Το περιβόλι: συνάντηση για τη διατροφική ασφάλεια μεταξύ παραγωγών και
καταναλωτών οικολογικών προϊόντων από τη Μαδρίτη και τα περίχωρά της"

Επίσης, υπήρχαν 3-4 σχετικά με την αποανάπτυξη, την κλιματική αλλαγή, το ποδήλατο κ.λπ. Επειδή γίνονταν όλα σχεδόν ταυτόχρονα, παρακολούθησα το τελευταίο, αυτό σχετικά με τα δίκτυα παραγωγών-καταναλωτών, το οποίο κράτησε συνολικά γύρω στις 6 ώρες και είχε γύρω στα 80-100 άτομα. Ο στόχος του ήταν να δημιουργηθεί ένας συντονισμός μεταξύ των ομάδων κατανάλωσης, μεταξύ των παραγωγών που εφοδιάζουν αυτές τις ομάδες και να διοργανωθούν δράσεις ενημέρωσης για τη δυνατότητα δημιουργίας ομάδων κατανάλωσης αγροτικών προϊόντων ως εναλλακτική στο βιομηχανικό μοντέλο αγροτικής παραγωγής.

Οι ομάδες κατανάλωσης είναι άτυπες ομάδες τουλάχιστον 10 "μονάδων κατανάλωσης" (που αποτελούνται συνήθως από δύο άτομα μέχρι μια οικογένεια), οι οποίες συγκροτούνται για να πραγματοποιούν παραγγελίες από έναν ή μία παραγωγό (σε αυτή την περίπτωση, έναν). Συνήθως υπάρχουν τρία μοντέλα:

α) Λαμβάνουν σε εβδομαδιαία ή 15θήμερη βάση ένα καλάθι με ό,τι βγάλει ο παραγωγός, χωρίς δυνατότητα επιλογής. Είναι συν'ηθως προϊόντα συνολικού βάρους 6-8 κιλά, τα οποία κοστίζουν 15 ευρώ. Κάνουν συνελεύσεις συνήθως μια φορά τον μήνα για πρακτικά κυρίως θέματα. Σε μία τέτοια ομάδα ο είμαι κι εγώ.

β) Παίρνουν πάλι με την ίδια συχνότητα πράγματα που έχουν όμως επιλέξει από πριν (άρα ο παραγωγός ετοιμάζει ξεχωριστά καλάθια για την κάθε μονάδα κατανάλωσης). Πάλι βρίσκονται περίπου μια φορά τον μήνα για πρακτικά θέματα.

γ) Στην τρίτη περίπτωση πραγματοποιούνται εβδομαδιαίες συνελεύσεις, παρουσία των παραγωγών, που είναι μέλη κι αυτά της συλλογικότητας και έχουν επιλεγεί ως τα άτομα που θα δουλεύουν για ένα διάστημα στο χωράφι.
Στη συνέλευση συζητούνται όλα τα θέματα: από το τι θα καλλιεργηθεί μέχρι τον μισθό των παραγωγών. Είναι η περίπτωση του BAH (Κάτω από την Άσφαλτο υπάρχει το Χωράφι), της ομάδας που ξεκίνησε πριν από 7 χρόνια το εγχείρημα των ομάδων κατανάλωσης. Τώρα υπάρχουν νομίζω πάνω από 6 ομάδες BAH, η καθεμία με το χωράφι και τον παραγωγό της, και τα δικά της χαρακτηριστικά.

Τα κοινά στοιχεία και των τριών μοντέλων είναι ότι προμηθεύονται από έναν μόνο παραγωγό (μπορεί ευκαιριακά να παίρνουν τυποποιημένα προϊόντα και από κάπου αλλού) και ότι αυτός ο παραγωγός ζει και δουλεύει σε κοντινή απόσταση, γι αυτό βέβαια μπορεί και μεταφέρει την παραγωγή του στις ομάδες κατανάλωσης. Πριν από 6 χρόνια που ήμουν πάλι εδώ υπήρχε μόνο μια ομάδα κατανάλωσης, το BAH. Στο χθεσινό σεμινάριο, χωρίς να έχουν πλήρη εικόνα, ειπώθηκε ότι υπάρχουν αυτή τη στιγμή 60 περίπου ομάδες, μόνο στη Μαδρίτη. Και ότι σε όλες σχεδόν υπάρχουν λίστες αναμονής, για δύο κυρίως λόγους:
επειδή οι παραγωγοί δεν μπορούν να τροφοδοτήσουν περισσότερα άτομα και, κυρίως, επειδή οι ομάδες κατανάλωσης δεν μπορούν να σηκώσουν μεγαλύτερο φόρτο δουλειάς.

Αυτή η μεγάλη ανάπτυξη των ομάδων κατανάλωσης, σε όλη τη χώρα, εξηγείται εν μέρει από την κατάσταση της γεωργίας και της παραγωγής τροφίμων στην Ισπανία: οι μικροί παραγωγοί είναι ελάχιστοι και η αγροτική παραγωγή είναι υπερ-βιομηχανοποιημένη και συγκεντρωμένη στα χέρια λίγων εταιρειών. Δεν υπάρχει η παράδοση των λαϊκών αγορών και η συντριπτική πλειοψηφία των ανθρώπων αγοράζει τα αγροτικά προϊόντα στο σούπερ μάρκετ. Αλλά ακόμα και στο μανάβικο της γειτονιάς να τα αγόραζε, αυτά είναι όλα ομοιόμορφα και συσκευασμένα σε πλαστικές συσκευασίες (άσε που για να διαλέξεις τα χύμα προϊόντα θα πρέπει να φορέσεις πλαστικό γάντι, μην τυχόν και περάσεις στην πατάτα τα μικρόβιά σου), και προέρχονται από τις ίδιες εταιρείες. Επίσης η Ισπανία είναι η ευρωπαϊκή χώρα με τη μεγαλύτερη παραγωγή μεταλλαγμένων προϊόντων και στα χωράφια της γίνεται το 44% των πειραμάτων, όχι σε εργαστήρια, αλλά στο χωράφι. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα για αυτή τη βιομηχανοποίηση, είναι ότι το χωράφι του παραγωγού που προμηθεύει τη δική μας ομάδα (που καλλιεργεί βέβαια βιολογικά) το ψεκάζει συχνά ένα αεροπλάνο της κοινότητάς του, επειδή δίπλα του έχει έναν ελαιώνα. Έχουν ψεκάσει μάλιστα και τον ίδιο!(κάτι μου θυμίζει αυτό! Συνέβαινε παλαιότερα π.χ. και στο Πήλιο! Παρατήρηση δική μου)
Τέλος πάντων, επειδή πολύ τράβηξε το σεντόνι, να κλείσω λέγοντας ότι το εργαστήριο εκείνο έκλεισε αποφασίζοντας συγκεκριμένες δράσεις σε όλη τη Μαδρίτη όλον τον Μάιο, σχετικά με την αγροιοκολογία και τις ομάδες κατανάλωσης. Και, τέλος, έκανα μια επαφή με τον παραγωγό της αρχικής ομάδας BAH, που τώρα είναι στο συντονιστικό για τη διατροφική ασφάλεια και έχει γράψει και αρκετά βιβλία για αυτό το θέμα και για τα δίκτυα παραγωγών-καταναλωτών, και θα τον ενδιέφερε να έρθει στην Αθήνα για την Οικογιορτή.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου