Από Κοινού: Συνέλευση για την Αποανάπτυξη και την Άμεση Δημοκρατία

Μαζί στον δρόμο προς έναν μετα-καπιταλιστικό κόσμο: με το πρόταγμα της Αποανάπτυξης-Τοπικοποίησης, του Κοινοτισμού και της Άμεσης Δημοκρατίας.
Καθόλα αυτά τα χρόνια της λεγόμενης οικονομικής κρίσης έχει λάβει χώρα στην νεοελληνική κοινωνία μία διαδικασία, με κεντρικό άξονα την επανανοηματοδότηση του αξιακού μας συστήματος και των πολιτικών μας προταγμάτων.
Μεμονωμένα άτομα αλλά και ομάδες, συλλογικότητες και κινήματα έχουν αναπτυχθεί παντού στην Ελλάδα, έχουν αφήσει πίσω τους το «αναπτυξιακό» μοντέλο που προωθεί τον καταναλωτικό τρόπο ζωής και έχουν υιοθετήσει άλλες φιλοσοφίες και άλλους τρόπους προσωπικής και συλλογικής διαβίωσης.
Η πολύχρονη πορεία ζωής όλων αυτών των ανθρώπων και ομάδων έχει αποδείξει ότι υπάρχουν υγιή και δυναμικά κοινωνικά κύτταρα, οι δράσεις των οποίων επιθυμούν να συναντηθούν και να συντονιστούν, έτσι ώστε να εκφραστεί η κοινή πολιτική τους φιλοσοφία, σε μια προοπτική μετασχηματισμού που ανοίγει το δρόμο για μια κοινωνία που θα στηριχθεί:

  • στο αποαναπτυξιακό μοντέλο της οικονομίας των αναγκών, της επάρκειας και του μικρότερου οικολογικού αποτυπώματος στη βάση της αφθονίας των υλικών και άυλων Κοινών,
  • στην κοινοτική οργάνωση με βάση την προσωπική και συλλογικήαυτονομία,
  • σε αμεσοδημοκρατικούς θεσμούς και στη θέσμιση της άμεσης δημοκρατίας με τη μορφή του ομοσπονδιακού Κοινοτισμού.

Πρόκειται για τη διάδοση της παραπάνω θέσης μας, που διευρύνεται και διασυνδέεται εδώ και τώρα. Και εν μέρει, λόγω της επιρρεπούς στην κρίση φύσης του σημερινού κοινωνικού συστήματος, είναι δυνατόν να γίνει πράξη και λογική της πλειοψηφίας.
Στα σημερινά εγχειρήματα του πολύμορφου αυτού κινήματος και στις δραστηριότητές του, εμπεριέχονται οι δυνατότητες μιας κοινωνίας σε μετακαπιταλιστική μετάβαση. Στοιχεία της έχουν ήδη δημιουργηθεί, εάν και ακόμα ξετυλίγονται και δεν είναι πλήρη. Τέτοια στοιχεία είναι αυτά της άμεσης δημοκρατίας στα πλαίσια της λειτουργίας των εγχειρημάτων, της οικολογίας με τη μορφή του μικρότερου οικολογικού αποτυπώματος στις οικονομικές δραστηριότητές τους, της οικονομίας των αναγκών στις πρακτικές της αλληλέγγυας και συνεργατικής οικονομίας που υλοποιούν. Της ισότητας των αμοιβών και των αυτοκαθοριζόμενων συνθηκών εργασίας από τα μέλη τους, της ισότητας των φύλων και των μειονοτήτων στη συμμετοχή και στη λήψη των αποφάσεων κ.λπ.
Ταυτόχρονα αυτά τα εγχειρήματα είναι πάντα εκτεθειμένα στον κίνδυνο να εκληφθούν ως ιδιοτελείς προσπάθειες για βελτίωση των συνθηκών ζωής μόνο των μελών τους και όχι και των κοινοτήτων γύρω τους. Αμυντικές μάχες, συγκρούσεις και διαπραγματεύσεις για οικειοποίηση κοινών πόρων απαιτούνται για όσο διάστημα το ιεραρχικό εθνικό κράτος και η καπιταλιστική αγορά με τίς αντίστοιχες λογικές τους κυριαρχούν. Αυτές οι μάχες θα γίνονται πιο επιτυχείς, αν δίνονται στο πλαίσιο ενός ισχυρού, κοινού και πάνω από όλα χειραφετικού κοινωνικού κινήματος.
Το συγκεκριμένο μετα-καπιταλιστικό όραμα είναι ένας κόσμος που δεν είναι ιεραρχικός, αλλά συνδεδεμένος με δίκτυα λειτουργικά όλων των επιπέδων και δεσμών, είναι αυτο-οργανωμένος και οι βασικές προσωπικές ανάγκες όλων των πολιτών μπορούν να ικανοποιηθούν μέσω της αφθονίας των συλλογικών αγαθών (Commons). Αυτός ο κόσμος θα χαρακτηρίζεται εξάλλου από αυτοκαθοριζόμενες και γεμάτες ευθύνη σχέσεις δραστηριοτήτων και εργασίας, οι οποίες θα φέρνουν χαρά και νόημα, χωρίς υπερβολική εκμετάλλευση πόρων ή καταστροφή οικοσυστημάτων.
Το κίνημα των κοινοτήτων εμπιστεύεται το ανθρώπινο δυναμικό και μεταφράζει την έννοια της βιωσιμότητας στη γλώσσα των ανθρώπινων αναγκών: Υπάρχει μια βασική ανάγκη, η διατήρηση του πλανήτη, η οποία μπορεί να ικανοποιηθεί μόνο εάν οργανώσουμε την ικανοποίηση, τόσο των ατομικών όσο και των συλλογικών αναγκών, σε αρμονία με τα όρια που βάζουν οι δυνατότητες των οικοσυστημάτων της γης. Η κοινή χρήση είναι ένας συγκεκριμένος τρόπος αντιμετώπισης της ανθρώπινης και μη ανθρώπινης φύσης, ο οποίος δεν βασίζεται στους καταναγκασμούς του αφηγήματος της «ανάπτυξης των παραγωγικών δυνάμεων», αλλά αναγνωρίζει ότι εμείς οι άνθρωποι είμαστε ένα (ανα)παραγόμενο στοιχείο του πλανήτη γη. Τα Κοινά (Commons) βέβαια ενδέχεται να μην επιλύσουν μακροπρόθεσμα όλα τα προβλήματα του κόσμου. Αλλά ζούμε το τέλος του καπιταλιστικού κόσμου, στο οποίο δυστοπικό τέλος, οι αντιθέσεις μάλλον τείνουν να επιδεινώνονται και οι συγκρούσεις γίνονται όλο και πιο βάναυσες. Για αυτό είναι ιδιαίτερης σημασίας η δημιουργία θετικών προοπτικών, η διατύπωση και - περισσότερο από οτιδήποτε - η πρακτική ενός αλληλέγγυου οράματος.
Για το μέλλον, φαίνεται επιθυμητό και απαραίτητο να βρεθεί κοινά αποφασισμένη και συντονισμένη κατεύθυνση για την προοπτική του κινήματος. Ο όρος σύγκλισηταιριάζει σε τέτοιες διαδικασίες σχηματισμού συμμαχιών και περιλαμβάνει επίσης πολλά άλλα ρεύματα που κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση. Ταυτόχρονα, πρέπει επίσης να εντατικοποιηθούν οι συζητήσεις γύρω από το περιεχόμενο, ώστε να αναλυθούν παραπέρα και τα στρατηγικά ζητήματα, αλλά και να συζητηθούν ανοιχτά τα αμφιλεγόμενα ζητήματα. Μόνο έτσι μπορεί να αποφευχθεί η σημερινή πραγματικότητα, όπου τα διαφορετικά ρεύματα δεν είναι συνδεδεμένα και δρουν παράλληλα και απομονωμένα. Θα χρειασθεί να ληφθεί μέριμνα ώστε να προέλθει μια διασύνδεση που θα χαρακτηρίζεται βέβαια από ποικιλομορφία και όχι οπωσδήποτε από ταύτιση.
Θα χρειασθεί επίσης να γίνει κοινά αποδεκτός ένας όρος που θα μπορέσει να αποτελέσει την κοινή στέγη, τον κοινό στόχο και να περιλαμβάνει τον κοινό ορίζοντα κατανόησης των διαφορετικών ρευμάτων, που δεν μπορεί να είναι άλλος από το ξεπέρασμα του καπιταλισμού.
Γενικότερα, ήρθε ο καιρός, που τα όποια-σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο- σημερινά κοινωνικά κινήματα θα χρειασθεί, στηριζόμενα στη αναβίωση του πνεύματος του κοινοτισμού στις σύγχρονες σημερινές συνθήκες και συνδεόμενα μεταξύ τους, να μετατραπούν σε ενιαίο πολιτικό κίνημα μετάβασης για την μετακαπιταλιστική κοινωνία.
Ειδικά για τη χώρα, που βρίσκεται σε συνθήκες οικονομικού πολέμου και έχει μετατραπεί σε αποικία χρέους, το πολύμορφο αυτό κίνημα θα χρειασθεί να διαμορφώσει ένα ελκυστικό πρόγραμμα διεκδίκησης της «εδώ και τώρα» αλλαγής πορείας, δημιουργώντας ταυτόχρονα τα στοιχεία και τις κοινωνικές δομές του νέου κόσμου που οραματίζεται, αφήνοντας πίσω τον καπιταλιστικό κόσμο που μας οδηγεί στην κοινωνική και οικολογική κατάρρευση.
Η μελλοντική επιδίωξη της κοινωνικής χειραφέτησης και της ένταξης των ανθρώπινων κοινοτήτων –πέρα από σύνορα-με ισορροπία στα πλαίσια ενός πεπερασμένου πλανητικού οικοσυστήματος, θα μπορέσει να υλοποιηθεί μόνο από μια σύγκλιση, στη δράση και στη σκέψη, των παραπάνω κοινωνικοπολιτικών ρευμάτων, και στο επίπεδο της καθημερινής ζωής, και στο επίπεδο της κοινωνικής και πολιτικής θέσμισης. Και καταρχήν στην διαπαιδαγώγηση –μέσα από την συμμετοχή-του απαραίτητου ανθρωπολογικού τύπου -σε κρίσιμο αριθμό- που θα βάλει όλη την κοινωνία σε περίοδο κοινωνικοοικολογικού μετασχηματισμού. Ξεκινώντας βασικά από κάθε τοπική κοινωνία.

Σάββατο, 8 Μαΐου 2010

Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΦΥΤΩΝ ΤΩΝ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΩΝ-ΝΤΟΠΙΩΝ ΠΟΙΚΙΛΙΩΝ

Το σκαθάρι του κολεόπτερου Diabrotica virgifera


Υπάρχουν άνθρωποι που μιλάνε με τα φυτά τους. Όμως μια τέτοια «συνομιλία» είναι αναμφισβήτητα μονόδρομη (δεν υπάρχει ακόμα η εμπειρία της γλωσσικής απάντησης από τα φυτά) και δεν είναι σίγουρο ότι τα φυτά «ακούνε» τους ψιθύρους αυτών των φίλων τους. Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι αυτά είναι σιωπηλά και ήσυχα. Το αντίθετο, τα φυτά επικοινωνούν πολύ με το περιβάλλον τους και ανάλογα με την περίπτωση, μπορούν να «φωνάζουν Βοήθεια!!!». Φυσικά όχι με αχ! και βαχ! Το αλφάβητό τους έχει άλλη μορφή. Έχει τη μορφή της έκκρισης αρωματικών ουσιών( αρωματικές ενώσεις, acetogenins και terpenes). Τα αρώματα είναι το κάλεσμά τους για βοήθεια.
Μπήγει για παράδειγμα τα δοντάκια της στα ριζίδια του καλαμποκιού η προνύμφη(γνωστό σαν σκουλήκι των ριζών καλαμποκιού) του κολεόπτερου Diabrotica virgifera , τότε το καλαμπόκι βαράει συναγερμό. Αμέσως στα κύτταρα των ριζών παράγεται, σαν αντίδραση, η αρωματική ουσία beta-Caryophyllen και σε λίγα λεπτά απελευθερώνεται. Το άρωμά της είναι θανατηφόρα για το σκουλήκι. Όχι άμεσα, αλλά έμμεσα. Οι εχθροί του, οι λεγόμενοι νηματώδεις, προσελκύονται από το άρωμα και την «πέφτουν» κατά εκατοντάδες στις προνύμφες του κολεόπτερου.
Η φυσική αντίσταση των φυτών του καλαμποκιού στον εχθρό του αυτό, λείπει σήμερα από τις περισσότερες καλλιεργούμενες και στην Ευρώπη αμερικάνικες ποικιλίες-υβρίδια του καλαμποκιού, γιατί αυτές, με τη βελτίωση που υπέστησαν από τις εταιρείες σποροπαραγωγής, έχουν χάσει τη δυνατότητα να παράγουν τη beta-Caryophyllen. Βρίσκονται στο έλεος του κολεόπτερου, γιατί δεν μπορούν πια να προσκαλέσουν σε βοήθεια τους νηματώδεις. Έτσι καλούν σε βοήθεια οι αγρότες και όχι τα φυτά. Καλούν τη χημική βιομηχανία και τα χημικά της όπλα, τα εντομοκτόνα, για προστασία από τις νύμφες του. Εμβαπτίζουν προληπτικά τις σπορομερίδες σε χημικές ουσίες, όπως η Chlotianidin (που είναι όμως δηλητηριώδης και για άλλα ωφέλιμα έντομα, όπως οι μέλισσες, όχι μόνο για το μέλι των μελισσοκόμων, αλλά κυρίως για τη επικονίαση των φυτών, και έτσι βλάπτεται η παραγωγή).
Τα φυτά πάντως των παραδοσιακών ντόπιων ποικιλιών, που καλλιεργούνταν επί αιώνες από τους παραδοσιακούς αγρότες, δεν ήταν και δεν είναι αβοήθητα, στο έλεος των παράσιτων. Μπορούν από μόνα τους να αντισταθούν πολύ καλά στις διάφορες προσβολές, είτε με αγκάθια, είτε με έκκριση αρωματικών ουσιών, είτε με άλλους βιοχημικούς μηχανισμούς, που αρχίζουν να μελετώνται πια και από τους επιστήμονες. Τα προηγούμενα 10 χρόνια ανακαλύφθηκαν και διαπιστώθηκαν μια σειρά τέτοιοι βιοχημικοί μηχανισμοί και αρωματικά μηνύματα των φυτών προς το περιβάλλον τους.
Ανάλογα με το τι επεμβαίνει στα φύλλα και τα κλωνάρια τους, απελευθερώνουν το αντίστοιχο αρωματικό μείγμα. Το πώς ένα φυτό αναγνωρίζει κάθε φορά τον εχθρό του, δεν είναι ακόμα πλήρως κατανοητό, αλλά έχουν γίνει τα πρώτα βήματα. Μέχρι τώρα πιστευόταν ότι την αντίδραση των φυτών προκαλούσαν μόνο τα μόρια στο σάλιο των φυτοφάγων. Ο βοτανολόγος Axel Mithöfer π.χ., από το Max-Planck-Institut της Jena, ανακάλυψε ότι ένα φυτό μπορεί επίσης να αντιληφθεί το ζημιογόνο, ανεξάρτητα από τη σωματική οσμή του επιτιθέμενου. Έδειξε ότι φυτά μπορούν να διακρίνουν για παράδειγμα μεταξύ ενός τυχαίου τραυματισμού τους από χαλάζι και του επικίνδυνου για τη ζωή τους ροκανίσματος από τις κάμπιες.

Στους ερευνητές έχει γίνει ήδη από τώρα καθαρό: Η επικοινωνία μεταξύ των φυτών και του περιβάλλοντός τους, ιδίως με τα ωφέλιμα, είναι πολύ πιο σύνθετη και συναρπαστική από ότι μέχρι πριν λίγα χρόνια θεωρούνταν σαν δυνατή. Η φύση έχει φροντίσει για αυτό.
Και επιβεβαιωνόμαστε σε αυτό, όσοι τόσα χρόνια ισχυριζόμαστε εμπειρικά, ότι οι ντόπιες παλιές ποικιλίες είναι ανθεκτικές από μόνες τους και δεν χρειάζονται χημικά φυτοφάρμακα για τη προστασία τους.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου