Από Κοινού: Συνέλευση για την Αποανάπτυξη και την Άμεση Δημοκρατία

Μαζί στον δρόμο προς έναν μετα-καπιταλιστικό κόσμο: με το πρόταγμα της Αποανάπτυξης-Τοπικοποίησης, του Κοινοτισμού και της Άμεσης Δημοκρατίας.
Καθόλα αυτά τα χρόνια της λεγόμενης οικονομικής κρίσης έχει λάβει χώρα στην νεοελληνική κοινωνία μία διαδικασία, με κεντρικό άξονα την επανανοηματοδότηση του αξιακού μας συστήματος και των πολιτικών μας προταγμάτων.
Μεμονωμένα άτομα αλλά και ομάδες, συλλογικότητες και κινήματα έχουν αναπτυχθεί παντού στην Ελλάδα, έχουν αφήσει πίσω τους το «αναπτυξιακό» μοντέλο που προωθεί τον καταναλωτικό τρόπο ζωής και έχουν υιοθετήσει άλλες φιλοσοφίες και άλλους τρόπους προσωπικής και συλλογικής διαβίωσης.
Η πολύχρονη πορεία ζωής όλων αυτών των ανθρώπων και ομάδων έχει αποδείξει ότι υπάρχουν υγιή και δυναμικά κοινωνικά κύτταρα, οι δράσεις των οποίων επιθυμούν να συναντηθούν και να συντονιστούν, έτσι ώστε να εκφραστεί η κοινή πολιτική τους φιλοσοφία, σε μια προοπτική μετασχηματισμού που ανοίγει το δρόμο για μια κοινωνία που θα στηριχθεί:

  • στο αποαναπτυξιακό μοντέλο της οικονομίας των αναγκών, της επάρκειας και του μικρότερου οικολογικού αποτυπώματος στη βάση της αφθονίας των υλικών και άυλων Κοινών,
  • στην κοινοτική οργάνωση με βάση την προσωπική και συλλογικήαυτονομία,
  • σε αμεσοδημοκρατικούς θεσμούς και στη θέσμιση της άμεσης δημοκρατίας με τη μορφή του ομοσπονδιακού Κοινοτισμού.

Πρόκειται για τη διάδοση της παραπάνω θέσης μας, που διευρύνεται και διασυνδέεται εδώ και τώρα. Και εν μέρει, λόγω της επιρρεπούς στην κρίση φύσης του σημερινού κοινωνικού συστήματος, είναι δυνατόν να γίνει πράξη και λογική της πλειοψηφίας.
Στα σημερινά εγχειρήματα του πολύμορφου αυτού κινήματος και στις δραστηριότητές του, εμπεριέχονται οι δυνατότητες μιας κοινωνίας σε μετακαπιταλιστική μετάβαση. Στοιχεία της έχουν ήδη δημιουργηθεί, εάν και ακόμα ξετυλίγονται και δεν είναι πλήρη. Τέτοια στοιχεία είναι αυτά της άμεσης δημοκρατίας στα πλαίσια της λειτουργίας των εγχειρημάτων, της οικολογίας με τη μορφή του μικρότερου οικολογικού αποτυπώματος στις οικονομικές δραστηριότητές τους, της οικονομίας των αναγκών στις πρακτικές της αλληλέγγυας και συνεργατικής οικονομίας που υλοποιούν. Της ισότητας των αμοιβών και των αυτοκαθοριζόμενων συνθηκών εργασίας από τα μέλη τους, της ισότητας των φύλων και των μειονοτήτων στη συμμετοχή και στη λήψη των αποφάσεων κ.λπ.
Ταυτόχρονα αυτά τα εγχειρήματα είναι πάντα εκτεθειμένα στον κίνδυνο να εκληφθούν ως ιδιοτελείς προσπάθειες για βελτίωση των συνθηκών ζωής μόνο των μελών τους και όχι και των κοινοτήτων γύρω τους. Αμυντικές μάχες, συγκρούσεις και διαπραγματεύσεις για οικειοποίηση κοινών πόρων απαιτούνται για όσο διάστημα το ιεραρχικό εθνικό κράτος και η καπιταλιστική αγορά με τίς αντίστοιχες λογικές τους κυριαρχούν. Αυτές οι μάχες θα γίνονται πιο επιτυχείς, αν δίνονται στο πλαίσιο ενός ισχυρού, κοινού και πάνω από όλα χειραφετικού κοινωνικού κινήματος.
Το συγκεκριμένο μετα-καπιταλιστικό όραμα είναι ένας κόσμος που δεν είναι ιεραρχικός, αλλά συνδεδεμένος με δίκτυα λειτουργικά όλων των επιπέδων και δεσμών, είναι αυτο-οργανωμένος και οι βασικές προσωπικές ανάγκες όλων των πολιτών μπορούν να ικανοποιηθούν μέσω της αφθονίας των συλλογικών αγαθών (Commons). Αυτός ο κόσμος θα χαρακτηρίζεται εξάλλου από αυτοκαθοριζόμενες και γεμάτες ευθύνη σχέσεις δραστηριοτήτων και εργασίας, οι οποίες θα φέρνουν χαρά και νόημα, χωρίς υπερβολική εκμετάλλευση πόρων ή καταστροφή οικοσυστημάτων.
Το κίνημα των κοινοτήτων εμπιστεύεται το ανθρώπινο δυναμικό και μεταφράζει την έννοια της βιωσιμότητας στη γλώσσα των ανθρώπινων αναγκών: Υπάρχει μια βασική ανάγκη, η διατήρηση του πλανήτη, η οποία μπορεί να ικανοποιηθεί μόνο εάν οργανώσουμε την ικανοποίηση, τόσο των ατομικών όσο και των συλλογικών αναγκών, σε αρμονία με τα όρια που βάζουν οι δυνατότητες των οικοσυστημάτων της γης. Η κοινή χρήση είναι ένας συγκεκριμένος τρόπος αντιμετώπισης της ανθρώπινης και μη ανθρώπινης φύσης, ο οποίος δεν βασίζεται στους καταναγκασμούς του αφηγήματος της «ανάπτυξης των παραγωγικών δυνάμεων», αλλά αναγνωρίζει ότι εμείς οι άνθρωποι είμαστε ένα (ανα)παραγόμενο στοιχείο του πλανήτη γη. Τα Κοινά (Commons) βέβαια ενδέχεται να μην επιλύσουν μακροπρόθεσμα όλα τα προβλήματα του κόσμου. Αλλά ζούμε το τέλος του καπιταλιστικού κόσμου, στο οποίο δυστοπικό τέλος, οι αντιθέσεις μάλλον τείνουν να επιδεινώνονται και οι συγκρούσεις γίνονται όλο και πιο βάναυσες. Για αυτό είναι ιδιαίτερης σημασίας η δημιουργία θετικών προοπτικών, η διατύπωση και - περισσότερο από οτιδήποτε - η πρακτική ενός αλληλέγγυου οράματος.
Για το μέλλον, φαίνεται επιθυμητό και απαραίτητο να βρεθεί κοινά αποφασισμένη και συντονισμένη κατεύθυνση για την προοπτική του κινήματος. Ο όρος σύγκλισηταιριάζει σε τέτοιες διαδικασίες σχηματισμού συμμαχιών και περιλαμβάνει επίσης πολλά άλλα ρεύματα που κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση. Ταυτόχρονα, πρέπει επίσης να εντατικοποιηθούν οι συζητήσεις γύρω από το περιεχόμενο, ώστε να αναλυθούν παραπέρα και τα στρατηγικά ζητήματα, αλλά και να συζητηθούν ανοιχτά τα αμφιλεγόμενα ζητήματα. Μόνο έτσι μπορεί να αποφευχθεί η σημερινή πραγματικότητα, όπου τα διαφορετικά ρεύματα δεν είναι συνδεδεμένα και δρουν παράλληλα και απομονωμένα. Θα χρειασθεί να ληφθεί μέριμνα ώστε να προέλθει μια διασύνδεση που θα χαρακτηρίζεται βέβαια από ποικιλομορφία και όχι οπωσδήποτε από ταύτιση.
Θα χρειασθεί επίσης να γίνει κοινά αποδεκτός ένας όρος που θα μπορέσει να αποτελέσει την κοινή στέγη, τον κοινό στόχο και να περιλαμβάνει τον κοινό ορίζοντα κατανόησης των διαφορετικών ρευμάτων, που δεν μπορεί να είναι άλλος από το ξεπέρασμα του καπιταλισμού.
Γενικότερα, ήρθε ο καιρός, που τα όποια-σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο- σημερινά κοινωνικά κινήματα θα χρειασθεί, στηριζόμενα στη αναβίωση του πνεύματος του κοινοτισμού στις σύγχρονες σημερινές συνθήκες και συνδεόμενα μεταξύ τους, να μετατραπούν σε ενιαίο πολιτικό κίνημα μετάβασης για την μετακαπιταλιστική κοινωνία.
Ειδικά για τη χώρα, που βρίσκεται σε συνθήκες οικονομικού πολέμου και έχει μετατραπεί σε αποικία χρέους, το πολύμορφο αυτό κίνημα θα χρειασθεί να διαμορφώσει ένα ελκυστικό πρόγραμμα διεκδίκησης της «εδώ και τώρα» αλλαγής πορείας, δημιουργώντας ταυτόχρονα τα στοιχεία και τις κοινωνικές δομές του νέου κόσμου που οραματίζεται, αφήνοντας πίσω τον καπιταλιστικό κόσμο που μας οδηγεί στην κοινωνική και οικολογική κατάρρευση.
Η μελλοντική επιδίωξη της κοινωνικής χειραφέτησης και της ένταξης των ανθρώπινων κοινοτήτων –πέρα από σύνορα-με ισορροπία στα πλαίσια ενός πεπερασμένου πλανητικού οικοσυστήματος, θα μπορέσει να υλοποιηθεί μόνο από μια σύγκλιση, στη δράση και στη σκέψη, των παραπάνω κοινωνικοπολιτικών ρευμάτων, και στο επίπεδο της καθημερινής ζωής, και στο επίπεδο της κοινωνικής και πολιτικής θέσμισης. Και καταρχήν στην διαπαιδαγώγηση –μέσα από την συμμετοχή-του απαραίτητου ανθρωπολογικού τύπου -σε κρίσιμο αριθμό- που θα βάλει όλη την κοινωνία σε περίοδο κοινωνικοοικολογικού μετασχηματισμού. Ξεκινώντας βασικά από κάθε τοπική κοινωνία.

Τρίτη, 21 Μαΐου 2013

Το δίπολο μέσα μας



Σχολιάζει η Κατερίνα στο προηγούμενο ποστ:
“Ας μην ανοίξουμε ένα καινούριο δίπολο, αστός βολεμένος και επαναστάτης αυτόνομος οικολόγος… ας έχει ο καθένας το δικαίωμα να διαχειριστεί τις “επιλογές” του με σεβασμό στην κατάσταση του άλλου.”
Δυστυχώς Κατερίνα η υπερσυγκέντρωση ανθρώπων στις πόλεις και ο γιγαντισμός της αστικής πραγματικότητας, έχει ως κύριο και καθημερινό χαρακτηριστικό του τον μη σεβασμό, την αδιαφορία και την βίαιη καταστροφή της ζωής, των βιοτόπων και των τόπων κάθε άλλου πλάσματος και κάθε άλλου ανθρώπου. Άρα το θέμα του σεβασμού των επιλογών, είναι εξ ορισμού ανύπαρκτο.
Γιγάντιες πόλεις, που για να λειτουργήσουν και να εξυπηρετήσουν τις ολοένα αυξανόμενες ανάγκες τους βυζαίνουν μέχρι τελευταίας σταγόνας όλον τον υπόλοιπο πλανήτη, αποψιλώνουν καθημερινά το οικοσύστημα, εξαφανίζουν βίαια διάφορα είδη ζωής, απειλούν ανθρώπους και τόπους. Σπόροι, φυτά, ψάρια, πουλιά, ζώα, νερά, ενέργεια μετονομάζονται σε χρηματοοικονομικά προϊόντα και πέφτουν στο παιχνίδι της υπερκατανάλωσης δίχως να φροντίζει κανείς για την αναπλήρωσή τους. Δάση αποψιλώνονται, βουνά ισοπεδώνονται, κάμποι δηλητηριάζονται, για να παραδοθούν στην “ανάπτυξη”, η οποία σημαίνει είτε εργοστάσια ενέργειας (ακόμα και πράσινης!) για να καλύπτει τις ανάγκες των πόλεων, είτε εξορύξεις μεταλλευμάτων για εξυπηρέτηση των βιομηχανικών προϊόντων του αστικού πολιτισμού της κατανάλωσης, είτε χημικές καλλιέργειες για μαζική παραγωγή προϊόντων διατροφής και όχι πια τροφής, είτε για οτιδήποτε άλλο παρόμοιο. Ας μην μιλήσουμε για την βία απέναντι στα ζωντανά που προορίζονται για τροφή των αστών, τα ίδια ή τα προϊόντα τους. Όχι μόνο σεβασμός δεν υπάρχει αλλά ωμή βία και σαδισμός άκρατος.
Ο αστισμός δεν σέβεται τίποτα και επελαύνει με ερπύστριες να τα ισοπεδώσει όλα, να τα αφανίσει όλα. Κι όποιος δεν θέλει να ενταχθεί στα ιδανικά του, όποιος παραμένει απ’ εξω και ζει στο ευρύτερο οικοσύστημα και όχι στο σύστημα, όποιος αντιστέκεται στις πρακτικές του, αυτός πολιορκείται πανταχόθεν και βλέπει τον τόπο του να αναλώνεται από την ανάπτυξη που υπηρετεί τις τσιμεντουπόλεις και την ζωή την ψεύτικη εντός τους, είτε συλλαμβάνεται ως τρομοκράτης, είτε, στην καλύτερη των περιπτώσεων χαρακτηρίζεται τρελός, οικολόγος, τροχοπέδη στην ανάπτυξη και άλλα τέτοια φαιδρά και γελοία.
Την ίδια στιγμή βλέπει καθημερινά τη γη του, τα νερά του, τους σπόρους του να εκποιούνται με τη βία σε ανήθικους επενδυτές, βλέπει τη ζήση του να απειλείται και την φυσική ζωή του να ονομάζεται επικίνδυνη για την δημόσια υγεία των έγκλειστων στο αποστειρωμένο χρηματιστηριακό περιβάλλον τους διότι ο στόχος της ανθρωπότητας είναι να ζήσουν οι αστοί καταναλωτές, γρανάζια της κυκλοφορίας του χρήματος, με κάθε κόστος. Και όλοι οι άλλοι να πεθάνουν ή να συμβιβαστούν με το καθεστώς.
Τίποτα δεν σέβεται ο αστισμός. Ασκεί βία καθημερινά επί ανθρώπων και άλλων πλασμάτων αρμέγοντας ασύστολα κάθε φυσικό πόρο και διοχετεύοντάς τον στις πόλεις, πράττοντας την μέγιστη Ύβρη.
Τίποτα απολύτως δεν σέβεται ο αστός. Κοιτάζει ένα τοπίο και σκέφτεται οικόπεδα, κοιτάζει ένα ποτάμι που τρέχει προς τη θάλασσα και σκέφτεται ότι το νερό πάει χαμένο επειδή δεν το μαζεύουν για να το στείλουν στο καζανάκι του. Τίποτα απολύτως δεν σέβεται και δεν υπολογίζει ο αστός. Ούτε ζώο, ούτε άνθρωπο. Μόνο το αστικό άτομο που το έχει πάνω από κάθε πλάσμα.
Ακόμα και όσοι είναι δήθεν πιο ψαγμένοι στα λόγια και σε κάποιες καθημερινές τους συνήθειες, ακόμα κι αυτοί συμβάλλουν καθημερινά στην βίαιη για κάθε πλάσμα άλωση του πλανήτη από τον αστισμό, όσο δεν ασχολούνται ούτε στο παραμικρό με την αναπλήρωση των φυσικών πόρων που καταναλώνουν, όσο δεν μετέχουν ενεργά και αποφασιστικά της αντίστασης ενάντια στην υποκατάσταση του φυσικού περιβάλλοντος από το χρηματιστηριακό.
Γι αυτό Κατερίνα ας ανοίξουμε το καινούριο αυτό δίπολο, είναι μάλλον η κατάλληλη ώρα. Ας το ανοίξει ο καθένας μέσα του. Ας αποφασίσει με ποιους είναι και με ποιους θέλει να πάει. Με τους αστούς καταναλωτές που απομυζούν το οικοσύστημα δίχως να σέβονται τίποτα ή με τα φυσικά πλάσματα που κάθε μέρα βιώνουν τη βία της “ανάπτυξης” του αστισμού στον τόπο τους και στη ζωή τους; Το δίπολο αυτό είναι το πρωταρχικό , το βασικό και αυτό οφείλει να το θέσει ο καθένας στον εαυτό του και να πάρει αποφάσεις όσο είναι καιρός. Διότι ναι, ο καθένας από μας μπορεί να σώσει τον κόσμο. Αρκεί να αλλάξει τον κόσμο του.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου