Από Κοινού: Συνέλευση για την Αποανάπτυξη και την Άμεση Δημοκρατία

Μαζί στον δρόμο προς έναν μετα-καπιταλιστικό κόσμο: με το πρόταγμα της Αποανάπτυξης-Τοπικοποίησης, του Κοινοτισμού και της Άμεσης Δημοκρατίας.
Καθόλα αυτά τα χρόνια της λεγόμενης οικονομικής κρίσης έχει λάβει χώρα στην νεοελληνική κοινωνία μία διαδικασία, με κεντρικό άξονα την επανανοηματοδότηση του αξιακού μας συστήματος και των πολιτικών μας προταγμάτων.
Μεμονωμένα άτομα αλλά και ομάδες, συλλογικότητες και κινήματα έχουν αναπτυχθεί παντού στην Ελλάδα, έχουν αφήσει πίσω τους το «αναπτυξιακό» μοντέλο που προωθεί τον καταναλωτικό τρόπο ζωής και έχουν υιοθετήσει άλλες φιλοσοφίες και άλλους τρόπους προσωπικής και συλλογικής διαβίωσης.
Η πολύχρονη πορεία ζωής όλων αυτών των ανθρώπων και ομάδων έχει αποδείξει ότι υπάρχουν υγιή και δυναμικά κοινωνικά κύτταρα, οι δράσεις των οποίων επιθυμούν να συναντηθούν και να συντονιστούν, έτσι ώστε να εκφραστεί η κοινή πολιτική τους φιλοσοφία, σε μια προοπτική μετασχηματισμού που ανοίγει το δρόμο για μια κοινωνία που θα στηριχθεί:

  • στο αποαναπτυξιακό μοντέλο της οικονομίας των αναγκών, της επάρκειας και του μικρότερου οικολογικού αποτυπώματος στη βάση της αφθονίας των υλικών και άυλων Κοινών,
  • στην κοινοτική οργάνωση με βάση την προσωπική και συλλογικήαυτονομία,
  • σε αμεσοδημοκρατικούς θεσμούς και στη θέσμιση της άμεσης δημοκρατίας με τη μορφή του ομοσπονδιακού Κοινοτισμού.

Πρόκειται για τη διάδοση της παραπάνω θέσης μας, που διευρύνεται και διασυνδέεται εδώ και τώρα. Και εν μέρει, λόγω της επιρρεπούς στην κρίση φύσης του σημερινού κοινωνικού συστήματος, είναι δυνατόν να γίνει πράξη και λογική της πλειοψηφίας.
Στα σημερινά εγχειρήματα του πολύμορφου αυτού κινήματος και στις δραστηριότητές του, εμπεριέχονται οι δυνατότητες μιας κοινωνίας σε μετακαπιταλιστική μετάβαση. Στοιχεία της έχουν ήδη δημιουργηθεί, εάν και ακόμα ξετυλίγονται και δεν είναι πλήρη. Τέτοια στοιχεία είναι αυτά της άμεσης δημοκρατίας στα πλαίσια της λειτουργίας των εγχειρημάτων, της οικολογίας με τη μορφή του μικρότερου οικολογικού αποτυπώματος στις οικονομικές δραστηριότητές τους, της οικονομίας των αναγκών στις πρακτικές της αλληλέγγυας και συνεργατικής οικονομίας που υλοποιούν. Της ισότητας των αμοιβών και των αυτοκαθοριζόμενων συνθηκών εργασίας από τα μέλη τους, της ισότητας των φύλων και των μειονοτήτων στη συμμετοχή και στη λήψη των αποφάσεων κ.λπ.
Ταυτόχρονα αυτά τα εγχειρήματα είναι πάντα εκτεθειμένα στον κίνδυνο να εκληφθούν ως ιδιοτελείς προσπάθειες για βελτίωση των συνθηκών ζωής μόνο των μελών τους και όχι και των κοινοτήτων γύρω τους. Αμυντικές μάχες, συγκρούσεις και διαπραγματεύσεις για οικειοποίηση κοινών πόρων απαιτούνται για όσο διάστημα το ιεραρχικό εθνικό κράτος και η καπιταλιστική αγορά με τίς αντίστοιχες λογικές τους κυριαρχούν. Αυτές οι μάχες θα γίνονται πιο επιτυχείς, αν δίνονται στο πλαίσιο ενός ισχυρού, κοινού και πάνω από όλα χειραφετικού κοινωνικού κινήματος.
Το συγκεκριμένο μετα-καπιταλιστικό όραμα είναι ένας κόσμος που δεν είναι ιεραρχικός, αλλά συνδεδεμένος με δίκτυα λειτουργικά όλων των επιπέδων και δεσμών, είναι αυτο-οργανωμένος και οι βασικές προσωπικές ανάγκες όλων των πολιτών μπορούν να ικανοποιηθούν μέσω της αφθονίας των συλλογικών αγαθών (Commons). Αυτός ο κόσμος θα χαρακτηρίζεται εξάλλου από αυτοκαθοριζόμενες και γεμάτες ευθύνη σχέσεις δραστηριοτήτων και εργασίας, οι οποίες θα φέρνουν χαρά και νόημα, χωρίς υπερβολική εκμετάλλευση πόρων ή καταστροφή οικοσυστημάτων.
Το κίνημα των κοινοτήτων εμπιστεύεται το ανθρώπινο δυναμικό και μεταφράζει την έννοια της βιωσιμότητας στη γλώσσα των ανθρώπινων αναγκών: Υπάρχει μια βασική ανάγκη, η διατήρηση του πλανήτη, η οποία μπορεί να ικανοποιηθεί μόνο εάν οργανώσουμε την ικανοποίηση, τόσο των ατομικών όσο και των συλλογικών αναγκών, σε αρμονία με τα όρια που βάζουν οι δυνατότητες των οικοσυστημάτων της γης. Η κοινή χρήση είναι ένας συγκεκριμένος τρόπος αντιμετώπισης της ανθρώπινης και μη ανθρώπινης φύσης, ο οποίος δεν βασίζεται στους καταναγκασμούς του αφηγήματος της «ανάπτυξης των παραγωγικών δυνάμεων», αλλά αναγνωρίζει ότι εμείς οι άνθρωποι είμαστε ένα (ανα)παραγόμενο στοιχείο του πλανήτη γη. Τα Κοινά (Commons) βέβαια ενδέχεται να μην επιλύσουν μακροπρόθεσμα όλα τα προβλήματα του κόσμου. Αλλά ζούμε το τέλος του καπιταλιστικού κόσμου, στο οποίο δυστοπικό τέλος, οι αντιθέσεις μάλλον τείνουν να επιδεινώνονται και οι συγκρούσεις γίνονται όλο και πιο βάναυσες. Για αυτό είναι ιδιαίτερης σημασίας η δημιουργία θετικών προοπτικών, η διατύπωση και - περισσότερο από οτιδήποτε - η πρακτική ενός αλληλέγγυου οράματος.
Για το μέλλον, φαίνεται επιθυμητό και απαραίτητο να βρεθεί κοινά αποφασισμένη και συντονισμένη κατεύθυνση για την προοπτική του κινήματος. Ο όρος σύγκλισηταιριάζει σε τέτοιες διαδικασίες σχηματισμού συμμαχιών και περιλαμβάνει επίσης πολλά άλλα ρεύματα που κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση. Ταυτόχρονα, πρέπει επίσης να εντατικοποιηθούν οι συζητήσεις γύρω από το περιεχόμενο, ώστε να αναλυθούν παραπέρα και τα στρατηγικά ζητήματα, αλλά και να συζητηθούν ανοιχτά τα αμφιλεγόμενα ζητήματα. Μόνο έτσι μπορεί να αποφευχθεί η σημερινή πραγματικότητα, όπου τα διαφορετικά ρεύματα δεν είναι συνδεδεμένα και δρουν παράλληλα και απομονωμένα. Θα χρειασθεί να ληφθεί μέριμνα ώστε να προέλθει μια διασύνδεση που θα χαρακτηρίζεται βέβαια από ποικιλομορφία και όχι οπωσδήποτε από ταύτιση.
Θα χρειασθεί επίσης να γίνει κοινά αποδεκτός ένας όρος που θα μπορέσει να αποτελέσει την κοινή στέγη, τον κοινό στόχο και να περιλαμβάνει τον κοινό ορίζοντα κατανόησης των διαφορετικών ρευμάτων, που δεν μπορεί να είναι άλλος από το ξεπέρασμα του καπιταλισμού.
Γενικότερα, ήρθε ο καιρός, που τα όποια-σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο- σημερινά κοινωνικά κινήματα θα χρειασθεί, στηριζόμενα στη αναβίωση του πνεύματος του κοινοτισμού στις σύγχρονες σημερινές συνθήκες και συνδεόμενα μεταξύ τους, να μετατραπούν σε ενιαίο πολιτικό κίνημα μετάβασης για την μετακαπιταλιστική κοινωνία.
Ειδικά για τη χώρα, που βρίσκεται σε συνθήκες οικονομικού πολέμου και έχει μετατραπεί σε αποικία χρέους, το πολύμορφο αυτό κίνημα θα χρειασθεί να διαμορφώσει ένα ελκυστικό πρόγραμμα διεκδίκησης της «εδώ και τώρα» αλλαγής πορείας, δημιουργώντας ταυτόχρονα τα στοιχεία και τις κοινωνικές δομές του νέου κόσμου που οραματίζεται, αφήνοντας πίσω τον καπιταλιστικό κόσμο που μας οδηγεί στην κοινωνική και οικολογική κατάρρευση.
Η μελλοντική επιδίωξη της κοινωνικής χειραφέτησης και της ένταξης των ανθρώπινων κοινοτήτων –πέρα από σύνορα-με ισορροπία στα πλαίσια ενός πεπερασμένου πλανητικού οικοσυστήματος, θα μπορέσει να υλοποιηθεί μόνο από μια σύγκλιση, στη δράση και στη σκέψη, των παραπάνω κοινωνικοπολιτικών ρευμάτων, και στο επίπεδο της καθημερινής ζωής, και στο επίπεδο της κοινωνικής και πολιτικής θέσμισης. Και καταρχήν στην διαπαιδαγώγηση –μέσα από την συμμετοχή-του απαραίτητου ανθρωπολογικού τύπου -σε κρίσιμο αριθμό- που θα βάλει όλη την κοινωνία σε περίοδο κοινωνικοοικολογικού μετασχηματισμού. Ξεκινώντας βασικά από κάθε τοπική κοινωνία.

Τρίτη, 27 Μαρτίου 2012

Σουπερ-μάρκετ με προϊόντα “χωρίς μεσάζοντες” στη Θεσσαλονίκη!



Με κίνητρο το κοινωνικό συμφέρον και την καταπολέμηση της ακρίβειας των προϊόντων ιδρύεται στη Θεσσαλονίκη ένας Κοινωνικός Καταναλωτικός Συνεταιρισμός, στον οποίο θα παρέχονται κατευθείαν από τον παραγωγό οικονομικά προϊόντα πρώτης ανάγκης. Έχοντας στη διάθεσή του προϊόντα χωρίς μεσάζοντες, το συγκεκριμένο σούπερ-μάρκετ σκοπεύει στη στήριξη των «μικρών» παραγωγών και των αγροτικών συνεταιρισμών μέσα από την τοποθέτηση τοπικών προϊόντων στα ράφια του.


Ακολουθώντας το δρόμο που άνοιξε το «κίνημα» της πατάτας, η ποιότητα των αγαθών του βρίσκεται σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα, αντίθετα με τις τιμές που θα κατευθύνονται προς τα κάτω. Με την άμεση επαφή του καταναλωτή με τον παραγωγό, ο πρώτος κοινωνικός συνεταιρισμός αναμένεται να «αγκαλιαστεί» από όλη τη Θεσσαλονίκη και να αποτελέσει παράδειγμα για όλη την υπόλοιπη Ελλάδα. Γενικότερα πάντως, το συγκεκριμένο σούπερ-μάρκετ πρόκειται να οδηγήσει στον εκσυγχρονισμό και στην άμεση κάλυψη των αναγκών των μελών του με αγαθά σύμφωνα με τη δικαιοσύνη της κοινωνίας.


Η ίδρυση του ΚΚΣ μεταφέρει την αισιοδοξία για την αντιμετώπιση της κρίσης μέσα από την δραστηριοποίηση και αλληλεγγύη των πολιτών. Μέχρι σήμερα, η πρωτότυπη ιδέα έχει κινητοποιήσει ήδη 100 εγγεγραμμένα μέλη, αριθμός που όταν φτάσει τα 1000 μέλη θα οδηγήσει στο «άνοιγμα» του συνεταιριστικού σούπερ-μάρκετ. Με τη στήριξη της Πρωτοβουλίας Συνεργασίας για την Κοινωνική και Αλληλέγγυα Οικονομία (http://prwskalo.blogspot.com/), κάθε ενδιαφερόμενος μπορεί να γίνει μέλος του κοινωνικού σούπερ-μάρκετ με την προϋπόθεση ότι θα αποκτήσει μια μερίδα με 150 ευρώ, ενώ παράλληλα ο ανώτατος αριθμός μερίδων που μπορεί να αποκτήσει, φτάνει τις 100.
Η αναζήτηση δεν έχει πάντως δεν έχει ολοκληρωθεί καθώς η οργάνωση των αγροτικών συνεταιρισμών είναι ελλιπής. Τέλος, σχετικά με τη δομή και τη λειτουργία του, πρέπει να αναφερθεί ότι η πρωτοβουλία στηρίζεται στη συνεταιριστική δημοκρατική αρχή που δηλώνει ότι κάθε μέλος του Συνεταιρισμού έχει δικαίωμα συμμετοχής σε κάθε Γεν. Συνέλευση με το δικαίωμα μίας ψήφου ανεξάρτητα από τις συνεταιριστικές μερίδες που κατέχει…

2 σχόλια:

  1. Από το καταστατικό του:
    ...
    Άρθρο 4
    Σκοπός
    Σκοπός του Συνεταιρισμού είναι η άσκηση δραστηριοτήτων, ιδιαίτερα καταναλωτικού, μεταφορικού, αναπτυξιακού, κοινωνικού, εκπαιδευτικού, περιβαλλοντικού και πολιτιστικού χαρακτήρα, με βάση τις αρχές της κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας και της άμεσης δημοκρατίας. Ειδικότερα είναι προσανατολισμένος στην προμήθεια τοπικών και εγχώριων, κατά προτίμηση, προϊόντων και υπηρεσιών εξαιρετικής ποιότητας και χαμηλής τιμής, προκειμένου να συμβάλλει στην ανάπτυξη και τον εκσυγχρονισμό της αντίστοιχης παραγωγής, ταυτόχρονα με την κάλυψη των αναγκών των μελών του σε αγαθά και υπηρεσίες με όρους κοινωνικής δικαιοσύνης.
    Το Διοικητικό Συμβούλιο του Συνεταιρισμού μετά από εξέταση των οικονομικών παραμέτρων και δυνατοτήτων του Συνεταιρισμού, αποφασίζει και συγκεκριμενοποιεί στο πλαίσιο των αποφάσεων της Γενικής Συνέλευσης για το Ετήσιο Επιχειρησιακό Σχέδιο, το είδος και την έκταση της κάθε φορά ασκούμενης δραστηριότητας, αντικείμενο της οποίας, ενδεικτικά και όχι περιοριστικά, μπορεί να είναι η προμήθεια αγαθών για την κάλυψη βιοτικών και άλλων αναγκών των μελών του, η παροχή στα μέλη καταναλωτικών πληροφοριών, η διάθεση προϊόντων των μελών του, η συνεταιριστική, επαγγελματική, πολιτιστική και περιβαλλοντική εκπαίδευση, καθώς και η παροχή υπηρεσιών προς ικανοποίηση κοινωνικών αναγκών των μελών του.
    Ο Συνεταιρισμός έναντι του Δημοσίου, δημοσίων οργανισμών, οργανισμών της Δημοτικής και Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης και των νομικών τους προσώπων τυγχάνει της ειδικής μεταχείρισης που ορίζει η κείμενη νομοθεσία.
    Άρθρο 5
    Μέσα επίτευξης του σκοπού
    Για την επίτευξη του σκοπού του ο Συνεταιρισμός μπορεί:
    α) Να προμηθεύεται και διαθέτει προς πώληση κάθε είδους προϊόντα και αγαθά.
    β) Να παρέχει υπηρεσίες στα μέλη του και προς τρίτους.
    γ) Να εκτελεί για λογαριασμό τρίτων, ιδιαίτερα αντίστοιχων κοινωνικών οργανώσεων, κάθε είδους έργο (προμηθευτικό, μεταφορικό κλπ.).
    δ) Να συμμετέχει σε κάθε είδους κοινωνική επιχείρηση, εφόσον η συμμετοχή αυτή επιτρέπεται από τις ειδικές κατά περίπτωση διατάξεις, όπως ενδεικτικά σε: Εθνικές και Ευρωπαϊκές Οργανώσεις του ιδίου Σκοπού, Κοινοπραξίες, Εταιρείες Περιορισμένης Ευθύνης, Ανώνυμες Εταιρείες και Δημοτικές Επιχειρήσεις.
    ε) Να συμμετέχει σε αναπτυξιακά προγράμματα, σε επιδοτούμενα προγράμματα ή να συμμετέχει με άλλες επιχειρήσεις ή εταιρείες στην πραγματοποίησή ταυτόσημων ή ομοειδών σκοπών και να συνεργάζεται μέσω κοινοπραξιών ή προγραμματικών συμβάσεων με άλλα φυσικά ή νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου, εταιρείες ή άλλες ενώσεις κάθε τύπου, οι οποίες έχουν ως αντικείμενο την ανάπτυξη δραστηριοτήτων συναφών με αυτές του παρόντος συνεταιρισμού.
    στ) Να αναπτύσσει στα πλαίσια της κάθε φορά ισχύουσας νομοθεσίας κάθε δραστηριότητα στην οποία μπορεί να ανταποκριθεί και συντελεί στην ωφέλεια των μελών του από τη συλλογική προμήθεια καταναλωτικών αγαθών, προερχομένων ιδιαίτερα από την τοπική και εγχώρια παραγωγή, καθώς και υπηρεσιών που ιδίως παρέχονται από συνεργατικές μορφές της κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας.
    ζ) Με απόφαση του Διοικητικού του Συμβουλίου ο Συνεταιρισμός μπορεί για την ανάπτυξη των
    δραστηριοτήτων του να ιδρύει και να διατηρεί υποκαταστήματα ή καταστήματα πώλησης
    οπουδήποτε.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

    Για τον Συνεταιρισμό

    Τι είναι;
    Είναι η συνένωση της μικρής οικονομικής δύναμης πολλών καταναλωτών, ώστε αυτή να γίνει μεγάλη και έτσι να αποκτήσει διαπραγματευτική δύναμη απέναντι στους προμηθευτές, πετυχαίνοντας καλύτερες τιμές και ποιότητα.

    Τι θα προσφέρει στην τοπική κοινωνία;
    Ελληνικά ποιοτικά προϊόντα σε καλύτερες τιμές, καθώς και μια έμπρακτη απόδειξη της δύναμης που προσδίδει η συλλογικότητα στους οικονομικά αδύνατους.

    Από ποιους γίνεται;
    Από απλούς πολίτες σαν και μας.

    Είναι κερδοσκοπική εταιρεία;
    Το νομικό πλαίσιο στο οποίο εδράζεται (Ν. 1667/86 για τους αστικούς καταναλωτικούς συνεταιρισμούς) επιτρέπει την ανάπτυξη εμπορικών δραστηριοτήτων με σκοπό την ωφέλεια (και οικονομική) των μελών.
    Ο συνεταιρισμός δεν θα δουλεύει με σκοπό τη ζημία, κάθε άλλο. Όμως αν έχει πολλά κέρδη κάτι δεν θα κάνει καλά με τις τιμές! Μικρά κέρδη και άμεση διόρθωση στην επόμενη χρήση (περιορισμένη διανομή κερδών στα μέλη, στους εργαζόμενους, στην τοπική κοινωνία), αυτή είναι η βασική οικονομική αρχή του “βιος coop”.

    Τι σχέση έχει με τους γεωργικούς συνεταιρισμούς;
    Οι γεωργικοί συνεταιρισμοί είναι η άλλη πλευρά του ίδιου νομίσματος : της δύναμης που προσδίδει η ένωση δύο κοινωνικών δυνάμεων, των παραγωγών με τους καταναλωτές. Είναι οι δύο κοινωνικές ομάδες που μέσα στην κρίση νοιώθουν ασήκωτο το βάρος της εκμετάλλευσής τους από τους μεσάζοντες και τα σούπερμάρκετς. Ενώνουν τις δυνάμεις τους, βγάζουν από τη μέση τους εκμεταλλευτές τους και καρπώνονται οι ίδιοι το προϊόν του μόχθου τους.

    Πόσο θα διαρκέσει;
    Για πάντα. Μπορεί η κρίση να μας οδηγεί στη συνειδητοποίηση και στην δράση, αλλά όταν περάσει η κρίση θα είμαστε ακόμη πιο δυνατοί και τα ωφέλη για όλους ακόμη μεγαλύτερα.

    Υπάρχει προηγούμενο στην Ελλάδα και στον κόσμο;
    Υπάρχει. Τα Αμπελάκια αποτελούν παγκόσμιο παράδειγμα, αλλά αρκετές πρόσφατες εμπειρίες ήταν αρνητικές και αυτό δημιουργεί επιφυλακτικότητα στο νέο εγχείρημα. Παγκόσμια το συνεταιριστικό – συνεργατικό κίνημα αριθμεί περίπου 800 εκ. μέλη και 100 εκ. εργαζόμενους, περισσότερους από όλες τις πολυεθνικές μαζί. Μάλιστα στην Ευρώπη, οι τιμές παραμένουν χαμηλές λόγω και της ύπαξης ισχυρών συνεργατικών – συνεταιριστικών σχημάτων που ανταγωνίζονται πολύ πετυχημένα τις πολυεθνικές. Στη διάρκεια της κρίσης μάλιστα όλες οι αναφορές λένε ότι οι συνεργατικές – συνεταιριστικές επιχειρήσεις δυνάμωσαν περισσότερο.


    Στο παρελθόν είχαμε αντίστοιχες προσπάθειες, όπως του Consum, του ΙΝΚΑ κ.α. Γιατί εκείνα απέτυχαν και γιατί να πετύχετε εσείς;
    Βασικό πρόβλημα ήταν η διαχείριση της αποθήκης και των προμηθειών.
    Στον “βιος coop” δεν θα υπάρχει αποθήκη, αλλα το σύστημα logistics της Ελληνικής Διατροφής θα εξασφαλίζει την συνεχή-συνεπή τροφοδοσία του καταστήματος.
    Το πρόβλημα των προμηθειών, χωρίς επηρεασμό απο χρηματισμούς στελεχών
    αντιμετωπίζεται με την Ελληνική Διατροφή Α.Ε., της οποίας μέτοχοι είναι παραγωγικοί Συνεταιρισμοί και Συνεταιρισμένοι παντοπώλες, ενώ η ίδια έχει ήδη 5 δικά της Καταστήματα (ΕπιλοΓΗ) που κάνουν τις τιμές διαφανέστερες απο οτιδήποτε άλλο.
    Κυρίως όμως ο “βιος coop” αξιοποιώντας τις αρνητικές εμπειρίες του παρελθόντος, έχει προβλέψει στο Καταστατικό του Εποπτικό Συμβούλιο που ελέγχει συνεχώς το Δ.Σ. καθώς και συχνές τρίμηνες διαδικασίες, ανοιχτές στα μέλη, όπου το Δ.Σ. υποβάλλει έκθεση αποτελεσμάτων, γίνεται αξιολόγηση της πορείας και εφόσον μόλις 50 μέλη θεωρούν ότι υπάρχει πρόβλημα μπορούν να προκαλέσουν Γενική Συνέλευση, η οποία έχει τη δυνατότητα ακόμη και να καθαιρέσει τα εκλεγμένα όργανα του Συνεταιρισμού.
    ...

    ΑπάντησηΔιαγραφή