Από Κοινού: Συνέλευση για την Αποανάπτυξη και την Άμεση Δημοκρατία

Μαζί στον δρόμο προς έναν μετα-καπιταλιστικό κόσμο: με το πρόταγμα της Αποανάπτυξης-Τοπικοποίησης, του Κοινοτισμού και της Άμεσης Δημοκρατίας.
Καθόλα αυτά τα χρόνια της λεγόμενης οικονομικής κρίσης έχει λάβει χώρα στην νεοελληνική κοινωνία μία διαδικασία, με κεντρικό άξονα την επανανοηματοδότηση του αξιακού μας συστήματος και των πολιτικών μας προταγμάτων.
Μεμονωμένα άτομα αλλά και ομάδες, συλλογικότητες και κινήματα έχουν αναπτυχθεί παντού στην Ελλάδα, έχουν αφήσει πίσω τους το «αναπτυξιακό» μοντέλο που προωθεί τον καταναλωτικό τρόπο ζωής και έχουν υιοθετήσει άλλες φιλοσοφίες και άλλους τρόπους προσωπικής και συλλογικής διαβίωσης.
Η πολύχρονη πορεία ζωής όλων αυτών των ανθρώπων και ομάδων έχει αποδείξει ότι υπάρχουν υγιή και δυναμικά κοινωνικά κύτταρα, οι δράσεις των οποίων επιθυμούν να συναντηθούν και να συντονιστούν, έτσι ώστε να εκφραστεί η κοινή πολιτική τους φιλοσοφία, σε μια προοπτική μετασχηματισμού που ανοίγει το δρόμο για μια κοινωνία που θα στηριχθεί:

  • στο αποαναπτυξιακό μοντέλο της οικονομίας των αναγκών, της επάρκειας και του μικρότερου οικολογικού αποτυπώματος στη βάση της αφθονίας των υλικών και άυλων Κοινών,
  • στην κοινοτική οργάνωση με βάση την προσωπική και συλλογικήαυτονομία,
  • σε αμεσοδημοκρατικούς θεσμούς και στη θέσμιση της άμεσης δημοκρατίας με τη μορφή του ομοσπονδιακού Κοινοτισμού.

Πρόκειται για τη διάδοση της παραπάνω θέσης μας, που διευρύνεται και διασυνδέεται εδώ και τώρα. Και εν μέρει, λόγω της επιρρεπούς στην κρίση φύσης του σημερινού κοινωνικού συστήματος, είναι δυνατόν να γίνει πράξη και λογική της πλειοψηφίας.
Στα σημερινά εγχειρήματα του πολύμορφου αυτού κινήματος και στις δραστηριότητές του, εμπεριέχονται οι δυνατότητες μιας κοινωνίας σε μετακαπιταλιστική μετάβαση. Στοιχεία της έχουν ήδη δημιουργηθεί, εάν και ακόμα ξετυλίγονται και δεν είναι πλήρη. Τέτοια στοιχεία είναι αυτά της άμεσης δημοκρατίας στα πλαίσια της λειτουργίας των εγχειρημάτων, της οικολογίας με τη μορφή του μικρότερου οικολογικού αποτυπώματος στις οικονομικές δραστηριότητές τους, της οικονομίας των αναγκών στις πρακτικές της αλληλέγγυας και συνεργατικής οικονομίας που υλοποιούν. Της ισότητας των αμοιβών και των αυτοκαθοριζόμενων συνθηκών εργασίας από τα μέλη τους, της ισότητας των φύλων και των μειονοτήτων στη συμμετοχή και στη λήψη των αποφάσεων κ.λπ.
Ταυτόχρονα αυτά τα εγχειρήματα είναι πάντα εκτεθειμένα στον κίνδυνο να εκληφθούν ως ιδιοτελείς προσπάθειες για βελτίωση των συνθηκών ζωής μόνο των μελών τους και όχι και των κοινοτήτων γύρω τους. Αμυντικές μάχες, συγκρούσεις και διαπραγματεύσεις για οικειοποίηση κοινών πόρων απαιτούνται για όσο διάστημα το ιεραρχικό εθνικό κράτος και η καπιταλιστική αγορά με τίς αντίστοιχες λογικές τους κυριαρχούν. Αυτές οι μάχες θα γίνονται πιο επιτυχείς, αν δίνονται στο πλαίσιο ενός ισχυρού, κοινού και πάνω από όλα χειραφετικού κοινωνικού κινήματος.
Το συγκεκριμένο μετα-καπιταλιστικό όραμα είναι ένας κόσμος που δεν είναι ιεραρχικός, αλλά συνδεδεμένος με δίκτυα λειτουργικά όλων των επιπέδων και δεσμών, είναι αυτο-οργανωμένος και οι βασικές προσωπικές ανάγκες όλων των πολιτών μπορούν να ικανοποιηθούν μέσω της αφθονίας των συλλογικών αγαθών (Commons). Αυτός ο κόσμος θα χαρακτηρίζεται εξάλλου από αυτοκαθοριζόμενες και γεμάτες ευθύνη σχέσεις δραστηριοτήτων και εργασίας, οι οποίες θα φέρνουν χαρά και νόημα, χωρίς υπερβολική εκμετάλλευση πόρων ή καταστροφή οικοσυστημάτων.
Το κίνημα των κοινοτήτων εμπιστεύεται το ανθρώπινο δυναμικό και μεταφράζει την έννοια της βιωσιμότητας στη γλώσσα των ανθρώπινων αναγκών: Υπάρχει μια βασική ανάγκη, η διατήρηση του πλανήτη, η οποία μπορεί να ικανοποιηθεί μόνο εάν οργανώσουμε την ικανοποίηση, τόσο των ατομικών όσο και των συλλογικών αναγκών, σε αρμονία με τα όρια που βάζουν οι δυνατότητες των οικοσυστημάτων της γης. Η κοινή χρήση είναι ένας συγκεκριμένος τρόπος αντιμετώπισης της ανθρώπινης και μη ανθρώπινης φύσης, ο οποίος δεν βασίζεται στους καταναγκασμούς του αφηγήματος της «ανάπτυξης των παραγωγικών δυνάμεων», αλλά αναγνωρίζει ότι εμείς οι άνθρωποι είμαστε ένα (ανα)παραγόμενο στοιχείο του πλανήτη γη. Τα Κοινά (Commons) βέβαια ενδέχεται να μην επιλύσουν μακροπρόθεσμα όλα τα προβλήματα του κόσμου. Αλλά ζούμε το τέλος του καπιταλιστικού κόσμου, στο οποίο δυστοπικό τέλος, οι αντιθέσεις μάλλον τείνουν να επιδεινώνονται και οι συγκρούσεις γίνονται όλο και πιο βάναυσες. Για αυτό είναι ιδιαίτερης σημασίας η δημιουργία θετικών προοπτικών, η διατύπωση και - περισσότερο από οτιδήποτε - η πρακτική ενός αλληλέγγυου οράματος.
Για το μέλλον, φαίνεται επιθυμητό και απαραίτητο να βρεθεί κοινά αποφασισμένη και συντονισμένη κατεύθυνση για την προοπτική του κινήματος. Ο όρος σύγκλισηταιριάζει σε τέτοιες διαδικασίες σχηματισμού συμμαχιών και περιλαμβάνει επίσης πολλά άλλα ρεύματα που κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση. Ταυτόχρονα, πρέπει επίσης να εντατικοποιηθούν οι συζητήσεις γύρω από το περιεχόμενο, ώστε να αναλυθούν παραπέρα και τα στρατηγικά ζητήματα, αλλά και να συζητηθούν ανοιχτά τα αμφιλεγόμενα ζητήματα. Μόνο έτσι μπορεί να αποφευχθεί η σημερινή πραγματικότητα, όπου τα διαφορετικά ρεύματα δεν είναι συνδεδεμένα και δρουν παράλληλα και απομονωμένα. Θα χρειασθεί να ληφθεί μέριμνα ώστε να προέλθει μια διασύνδεση που θα χαρακτηρίζεται βέβαια από ποικιλομορφία και όχι οπωσδήποτε από ταύτιση.
Θα χρειασθεί επίσης να γίνει κοινά αποδεκτός ένας όρος που θα μπορέσει να αποτελέσει την κοινή στέγη, τον κοινό στόχο και να περιλαμβάνει τον κοινό ορίζοντα κατανόησης των διαφορετικών ρευμάτων, που δεν μπορεί να είναι άλλος από το ξεπέρασμα του καπιταλισμού.
Γενικότερα, ήρθε ο καιρός, που τα όποια-σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο- σημερινά κοινωνικά κινήματα θα χρειασθεί, στηριζόμενα στη αναβίωση του πνεύματος του κοινοτισμού στις σύγχρονες σημερινές συνθήκες και συνδεόμενα μεταξύ τους, να μετατραπούν σε ενιαίο πολιτικό κίνημα μετάβασης για την μετακαπιταλιστική κοινωνία.
Ειδικά για τη χώρα, που βρίσκεται σε συνθήκες οικονομικού πολέμου και έχει μετατραπεί σε αποικία χρέους, το πολύμορφο αυτό κίνημα θα χρειασθεί να διαμορφώσει ένα ελκυστικό πρόγραμμα διεκδίκησης της «εδώ και τώρα» αλλαγής πορείας, δημιουργώντας ταυτόχρονα τα στοιχεία και τις κοινωνικές δομές του νέου κόσμου που οραματίζεται, αφήνοντας πίσω τον καπιταλιστικό κόσμο που μας οδηγεί στην κοινωνική και οικολογική κατάρρευση.
Η μελλοντική επιδίωξη της κοινωνικής χειραφέτησης και της ένταξης των ανθρώπινων κοινοτήτων –πέρα από σύνορα-με ισορροπία στα πλαίσια ενός πεπερασμένου πλανητικού οικοσυστήματος, θα μπορέσει να υλοποιηθεί μόνο από μια σύγκλιση, στη δράση και στη σκέψη, των παραπάνω κοινωνικοπολιτικών ρευμάτων, και στο επίπεδο της καθημερινής ζωής, και στο επίπεδο της κοινωνικής και πολιτικής θέσμισης. Και καταρχήν στην διαπαιδαγώγηση –μέσα από την συμμετοχή-του απαραίτητου ανθρωπολογικού τύπου -σε κρίσιμο αριθμό- που θα βάλει όλη την κοινωνία σε περίοδο κοινωνικοοικολογικού μετασχηματισμού. Ξεκινώντας βασικά από κάθε τοπική κοινωνία.

Τετάρτη, 20 Μαρτίου 2013

Προς πρώην συναγωνιστές



Δεν συμφωνούν με τις απόψεις μου περί Σύριζα κάποιοι φίλοι και αγαπημένοι. Είναι οπαδοί του δόγματος “θα συμμαχήσουμε και με τον διάβολο προκειμένου να….” , πράγμα που ούτε το ‘κανα ούτε θα το κάνω διότι με ανατριχιάζει και μόνο η σκέψη.
Τα πράγματα είναι κάτι περισσότερο από απλά αγαπητοί. Στις προηγούμενες εκλογές κόσμος και κοσμάκης τάχθηκε με τον Σύριζα για τους δικούς του λόγους ο καθένας. Οι Αριστεροί πολίτες επειδή διέκριναν ότι ήταν η μόνη ευκαιρία να απελευθερωθούμε από την πολιτική των Μνημονίων και να εκδιώξουμε τις Τρόικες. Ο Σύριζα δεν βγήκε πρώτο κόμμα για κάποιους λόγους, εντός των οποίων κατά την γνώμη μου είναι και το ότι δεν θέλησε να βγει πρώτο κόμμα αλλά αυτό ας το αφήσουμε στην άκρη.
Και για ποιον σημαντικό λόγο οι Αριστεροί πολίτες ψήφισαν Σύριζα και όχι ας πούμε ΚΚΕ ή Ανταρσία; Διότι τότε υπήρχε διάχυτη η αίσθηση ότι είναι εφικτό να αλλάξουμε την Ευρώπη. Ότι αν η Ελλάδα έκανε την αρχή τότε, με μια αριστερή κυβέρνηση, θα μπορούσε να παίξει τον ρόλο του καταλύτη για αριστερή στροφή στον ευρωπαϊκό νότο και να αναγκάσει έτσι την Γερμανία σε αλλαγή πολιτικής στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι Αριστεροί πολίτες, οραματιστές μιας πραγματικά Ενωμένης Ευρώπης και όχι μόνο μιας οικονομικής ένωσης, διέβλεψαν μια ελπίδα να αχνοφέγγει τότε, στις εκλογές του περασμένου καλοκαιριού και ψήφισαν μαζικά τον Σύριζα που την εξέφραζε με δυναμική πρώτου κόμματος, ω του θαύματος.
Από τότε μέχρι σήμερα έχουν αλλάξει όλα και κυρίως ο Σύριζα. Αυτό που φαίνεται πεντακάθαρα είναι ότι όχι την Ευρώπη δεν μπορεί να αλλάξει ο Σύριζα αλλά ούτε στο ελάχιστο την ελληνική κοινωνία της κρίσης να ριζοσπαστικοποιήσει. Αυτό που αλλάζει με τρομερή ευκολία καθημερινά είναι την ίδια του την πολιτική υπόσταση, κάνοντας συστημική στροφή και προσπαθώντας να κερδίσει ψήφους από την συντηρητική δεξαμενή της κοινωνίας. Έτσι έχει πολλές φορές φτάσει στην αυτογελοιοποίηση αλλά το κυριότερο είναι ότι έχει μπερδευτεί τόσο μες στις αντιφάσεις του, που ούτε πειστική πρόταση διακυβέρνησης μπορεί να αρθρώσει μιας και υποστηρίζει τελείως αντιφατικά πράγματα προς άγραν ψήφων από παντού. Υποστηρίζει τους απεργούς αλλά και τους νοικοκυραίους, υποστηρίζει τους μπάτσους αλλά και τους δαρμένους από τους μπάτσους, υποστηρίζει τις επενδύσεις αλλά και τους διαμαρτυρόμενους ενάντια σ’ αυτές, υποστηρίζει, τέλος το ευρώ, αλλά όχι τα Μνημόνια παρόλο που είναι ορατό και από τον πλέον αδαή ότι το ευρώ μόνο με Μνημόνια μπορεί να υπάρχει και να επιτελεί τον ρόλο του, που δεν είναι άλλος από την γερμανοποίηση της Ευρώπης και την μετατροπή των λαών σε φθηνούς εργάτες, την μετατροπή των χωρών σε αποικίες, βιομηχανικές ζώνες, χαβούζες και μπαταρίες της Γερμανίας.
Μέσα σε αυτές τις αντιφάσεις του παλεύοντας καθημερινά ο Σύριζα, είναι φανερό πια πως αποτελείται όχι από δυο τάσεις αλλά από δυο κόμματα (ένα πασοκογενές κι ένα αριστερό) τα οποία κρατάει προσωρινά ενωμένα η φρούδα ελπίδα εξουσίας και η φασιστική διακυβέρνηση Σαμαρά.
Επομένως, αφού Ενωμένη Ευρώπη των λαών και όχι των τραπεζών δεν υπάρχει ουδεμία περίπτωση και πιθανότητα να δούμε, αφού ο ρόλος του καταλύτη για αλλαγές στην Ευρώπη, τον οποίον μπορούσε να διαδραματίσει ο Σύριζα το περασμένο καλοκαίρι έχει εκλείψει τελείως, αφού ο Σύριζα έχει εκφυλιστεί και έχει χάσει τον όποιο ριζοσπαστισμό του προσπαθώντας να εκφράσει τον κάθε πικραμένο του πασόκ και της νδ, δεν υπάρχει άλλη διέξοδος για τους Αριστερούς πολίτες από το να γυρίσουν την πλάτη σε αυτό το μόρφωμα για να μη βρεθούν και απολογούμενοι στον εαυτό τους μια των ημερών.
Και όσοι εκ των συντρόφων έχουν την έγνοια και λένε πως δεν φεύγουν για να μην αφήσουν τον Σύριζα στα χέρια των ”άλλων” και πως αν φύγουν εκείνοι, θα μείνουν και θα καπηλευτούν το κόμμα “αυτοί που δεν το δικαιούνται”, αλλά και πως παραμένουν μέσα για να μην αφήνουν να γίνεται δεξιά στροφή κλπ, το μόνο που έχω να τους πω είναι πως βαυκαλίζονται και πως θα ‘ρθει σύντομα η μέρα, αν συνεχίσουν έτσι, που θα γίνουν Κουβέληδες στη θέση του Κουβέλη και θα την υποστηρίζουν με σθένος ακόμα και αυτή τους την εξέλιξη.



Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου