Αποανάπτυξη-Τοπικοποίηση με σχεδιασμό και όχι καταστροφή με μνημόνια!

ΤΜετά το 4ο κατά σειράν μνημόνιο, τώρα έρχεται η «μια από τα ίδια ανάπτυξη», ίσως πιο «δίκαια», υπόσχεται η κυβέρνηση. Με διεθνείς επενδύσεις για μεταφορά του πλούτου της χώρας στο εξωτερικό, στα χέρια των διεθνών επενδυτών, αυτών καλέ που μας δανείζανε όλα αυτά τα χρόνια και τώρα τους χρωστάμε τα «μαλλιά της κεφαλής μας».

Τι και αν κάποιοι από μας φωνάζουμε όλα αυτά τα χρόνια: σεισάχθεια και αποανάπτυξη!(http://www.topikopoiisi.eu/theta941sigmaepsiloniotasigmaf/36) και «στροφή σεαποκεντρωμένη, τοπικοποιημένη, αμεσοδημοκρατική κοινωνία ίσης κατανομής και του μικρότερου δυνατού οικολογικού αποτυπώματος».
Μα τα μνημόνια δεν πετύχανε –χωρίς να το θέλουμε-αποανάπτυξη; Τι είναι η συρρίκνωση κατά 25% του ΑΕΠ της χώρας, αν δεν είναι αποανάπτυξη; Λένε μερικοί κυνικοί!
Απαντάμε: πρώτα -πρώτα το ΑΕΠ μιας χώρας δεν είναι κατάλληλος δείκτης για την ευζωία των κατοίκων της και σήμερα αμφισβητείται αυτό και υπάρχουν οικονομολόγοι, κυβερνήσεις και διεθνείς οργανισμοί που εργάζονται εδώ και δεκαετίες για τη διαμόρφωση καλύτερων δεικτών ευημερίας, διότι η προσήλωση στο ΑΕΠ θέτει στο περιθώριο της κοινωνικής συνείδησης το περιβαλλοντικό και κοινωνικό κόστος της ανάπτυξης (http://www.topikopoiisi.eu/902rhothetarhoalpha/1559378 καιhttp://www.topikopoiisi.eu/theta941sigmaepsiloniotasigmaf/2087834).
Στη συνέχεια λέμε ότι: αποανάπτυξη κάνεις με συνειδητό σχεδιασμό και όχι με καταστροφή μέσω των μνημονίων!
Η βασική ιδέα της αποανάπτυξης-τοπικοποίησης είναι η αλληλέγγυα, δημοκρατική, κοινωνική και οικολογική οικονομία με χαμηλή κατανάλωση πόρων – και όχι η φτώχεια και η ύφεση με ντιρεκτίβες λιτότητας, συνδυασμένη μάλιστα με καταστροφή του περιβάλλοντος και οικολογική υποβάθμιση που βιώνουν οι άνθρωποι σήμερα στην Ελλάδα.
Οι αρνητικές συνέπειες των δήθεν λύσεων για την κρίση, βύθισαν τους ανθρώπους στην Ελλάδα στη δυστυχία και έφερε την Ευρώπη στο χείλος της ανθρωπιστικής καταστροφής. Αντίθετα πολλοί πλούσιοι Έλληνες κατάφεραν - με τη βοήθεια της υπόλοιπης Ευρώπης - να βγάλουν τα περισσότερα περιουσιακά τους στοιχεία από τη χώρα. Για να προστατεύσουν τον εαυτό τους από μια ενδεχόμενη πλήρη κατάρρευση της οικονομίας, αλλά αυτό επιτάχυνε ταυτόχρονα αυτή την κατάρρευση και σε γενικές γραμμές αύξησε την ανισότητα, τις συγκρούσεις κατανομής και τον αποκλεισμό.
Την ίδια στιγμή η κρίση-πολλές φορές το τονίσαμε αυτό και σαν ιστοσελίδα και στις ομιλίες συζητήσεις με τα εναλλακτικά εγχειρήματα που ξεπήδησαν σε όλο αυτό το διάστημα-είχε και έχει ακόμα ένα θετικό: Μας αναγκάζει επίσης να αναζητήσουμε νέες δυνατότητες και τρόπους ζωής, συνύπαρξης και εργασίας, καθώς και διευρυμένους χώρους για να δοκιμάζουμε όλα αυτά. Εγχειρήματα που πριν την κρίση για χρόνια διαχειρίζονταν από μικρές μειοφηφικές πρωτοβουλίες ( από ελευθεριακές, αντιφασιστικές ή ομάδες αλληλεγγύης για παράδειγμα), βρίσκουν τώρα μεγάλη απήχηση και δημιουργούνται καινούργια, με νέες ιδέες. Υπάρχουν αυτοδιαχειριζόμενοι χώροι και εγχειρήματα γειτονιάς, κοινωνικά-αλληλέγγυα ιατρεία, δίκτυα-οάσεις μη χρηματικής οικονομίας και ανταλλαγής, κοινωνικά παντοπωλεία με δωρεάν διάθεση προϊόντων και αντικειμένων κυρίως από «δεύτερο χέρι», νέας μορφής συνεταιρισμοί(χωρίς διοικητικά συμβούλια , με συνέλευση μελών), εργαστήρια και πρότζεκτ αυτοβοήθειας. Μοντέλα συλλογικής εργασίας και συνεργατικές με αποφάσεις στη βάση της συναίνεσης και της άμεσης δημοκρατίας, γίνονται πλατιά γνωστά και οικεία. Μερικοί άνθρωποι λοιπόν στην Ελλάδα αναγκάσθηκαν και αναγκάζονται να συνευρεθούν και να οικοδομήσουν στοιχεία μιας ενωμένης και ειρηνικής κοινωνίας «από τα κάτω».
Αλλά οι προϋποθέσεις για όλα αυτά είναι κατανοητά δύσκολες - η πλειοψηφία της κοινωνίας βιώνει τη συρρίκνωση, όχι ως δημιουργία νέων δυνατοτήτων, αλλά ως καταστροφή. Γιατί παρά αυτά τα φωτεινά σημάδια της ελπίδας, ο ισολογισμός της μέχρι τώρα λιτότητας παραμένει καταστροφική. Η βρεφική θνησιμότητα αυξήθηκε μόνο μεταξύ 2008 και 2010 κατά 43%. Η επίσημη ανεργία βρίσκεται στο 25%, ενώ η ανεργία των νέων φθάνει ακόμη και στο 50%. Ολόκληρες οικογένειες ζουν από την μικρή σύνταξη των παππούδων. Σύμφωνα με δημοσίευμα του ίδιου του ελληνικού κοινοβουλίου σχεδόν 6,5 εκατομμύρια Ελλήνων ζουν μέσα στη φτώχεια - αυτό είναι το 58% του πληθυσμού! Ένας τρίτο του πληθυσμού δεν έχει ασφάλιση υγείας. Οι διαδηλώσεις, οι διαμαρτυρίες και ενέργειες ενάντια σε αυτές τις πολιτικές ήταν και είναι κοινός τόπος – ακριβώς όπως και η βίαιη καταστολή τους από την αστυνομία.
Περισσότερη «λιτότητας» χωρίς περικοπή ή εξάλειψη του χρέους θα επιδεινώνει συνεχώς την κατάσταση, χωρίς να την επιλύει. Η κλασική πολιτική πρόταση-από όλα σχεδόν τα κόμματα- για μια μονόπλευρη εστίαση στην μια από τα ίδια «ανάπτυξη» και στις επενδύσεις με στόχο το κέρδος κερδών, δεν μπορεί να είναι η απάντηση και αυτό είναι ολοφάνερο. Παραμένουν άλυτες-και σε παγκόσμιο επίπεδο-οι αντιθέσεις και οι συγκρούσεις για ισότιμη και δίκαιη κατανομή των βαρών και των πλεονασμάτων, καθώς και η οικολογική καταστροφή. Χρειαζόμαστε μια εναλλακτική λύση, η οποία θα αντιμετωπίζει μαζί τα οικολογικά και κοινωνικά προβλήματα και τις αιτίες τους. Αυτό σημαίνει ότι χρειαζόμαστε αλλαγές σε πολλαπλά επίπεδα: στο προσωπικό και συλλογικό επίπεδο συνείδησης, στην οργάνωση και αυτοοργάνωση, στο θεσμικό πολιτικό επίπεδο. Να επανέλθει το πνεύμα του κοινοτισμού για να βρούμε συλλογικά τις απαιτούμενες σήμερα ριζοσπαστικές λύσεις. Να στηρίξουμε και να πολλαπλασιάσουμε τα αυτοοργανωμένα εναλλακτικά εγχειρήματα σε όλους τους ζωτικούς τομείς της κοινωνικής και οικονομικής δραστηριότητας, ώστε να αναπνεύσει ο πληθυσμός και να επανέλθει η ελπίδα για το μέλλον, κόντρα στη δυστοπία των μνημονιακών πολιτικών.

Επισκεφθείτε και την νέα ιστοσελίδα μας: http://www.topikopoiisi.eu/






Δευτέρα, 15 Φεβρουαρίου 2010

Είναι δυνατόν να υπάρξει ορθολογική αντιμετώπιση της κοινωνικής-οικολογικής κρίσης;

Ο στόχος αυτού του μπλόκ είναι να συνεισφέρει στη διαμόρφωση μιας μακροπρόθεσμης πρότασης διεξόδου από το σημερινό μοντέλο ανάπτυξης και τα αξεπέραστα κοινωνικά και οικολογικά προβλήματα που έχει επιφέρει στις ανθρώπινες κοινότητες. Και αυτό θα είναι δυνατόν αν επικρατήσει η ορθολογική αντιμετώπισή τους.
Όμως δεν είναι μια ουτοπία να περιμένει κανείς από την πλειοψηφία των ανθρώπων να συμπεριφερθούν ορθολογικά στο μέλλον, από τη στιγμή που τις περισσότερες φορές στο παρελθόν έχει συμπεριφερθεί εγωιστικά, ωφελιμιστικά και παράλογα;
Η διαφορά όμως που θα υπάρχει σε σχέση με το παρελθόν είναι η κρισιμότητα της μελλοντικής κατάστασης για την ίδια τη ζωή της βιόσφαιρας και του ανθρώπινου είδους. Η εικόνα του μοναδικού και όμορφου πλανήτη που ταξιδεύει αδιάκοπα σαν πλοίο στο διάστημα, και η οποία εικόνα έχει εντυπωθεί σχεδόν σε όλους τους εγκεφάλους των ζώντων ανθρώπων(να και ένα καλό από την τηλεόραση), εύκολα μπορεί να μετατραπεί σε εικόνα ενός πλοίου-του Τιτανικού για παράδειγμα- που πρόκειται να συγκρουσθεί με το καταστροφικό παγόβουνο, αν δεν υπάρξει αλλαγή πορείας. Και από αυτή τη σύγκρουση δεν πρόκειται να γλυτώσουν ούτε ο καπετάνιος, ούτε οι μηχανικοί, ούτε οι ναύτες ή οι επιβάτες του(κοινωνικοί συμβολισμοί βέβαια το πλήρωμα και οι ταξιδιώτες).
Μπροστά στη δυνατότητα να επικρατήσει ένα τεχνοφασιστικό σύστημα, ακόμα πιο βίαιο, εκμεταλλευτικό και καταστροφικό για τον άνθρωπο και τη φύση από τον ίδιο τον καπιταλισμό, υπάρχει ελπίδα, πρέπει να την έχουμε τουλάχιστον αρκετοί, ότι δεν θα επιλέξουμε σαν είδος την αυτοκαταστροφή, ακόμα και για εγωιστικούς λόγους. Θα υπάρχει η ελπίδα να επιλέξουμε ορθολογικά, όχι την ευθεία πορεία που οδηγεί στο παγόβουνο, αλλά μια άλλη, οποιαδήποτε άλλη εκτός από αυτήν που οδηγεί στη σύγκρουση.
Ο άνθρωπος σαν οντότητα είναι και homosapiens και homodemians(και ορθολογικός και παράλογος) ταυτόχρονα. Κάποτε επικρατεί η μια πλευρά του και άλλες φορές πάλι η άλλη πλευρά του. Σήμερα η βουλιμία του για εξουσία και καταναλωτισμό και ο εξατομικευμένος ωφελιμιστικός τρόπος ζωής που προωθεί το δυτικό αναπτυξιακό μοντέλο, έχει αναδείξει σαν κυρίαρχη πλευρά του τη homodemians. Αυτό όμως δεν αποκλείει στο μέλλον να ξαναγίνει ορθολογικός και να προχωρήσει σε κοινωνικές δομές, που θα ευνοούν ακριβώς αυτή του τη πλευρά.
Είναι πράγματι λογικό να θελήσουμε να αποφύγουμε τη καταστροφή, αλλά αυτό χωρίς καμία εγγύηση. Το αν θα την αποφύγουμε καλύτερα ακολουθώντας τη κατεύθυνση της τοπικοποίησης που προτείνεται εδώ, μένει να αποδειχθεί. Σε κάθε περίπτωση όμως θεωρώ ότι είναι μεγαλύτερη ουτοπία να περιμένουμε μια «παγκόσμια κυβέρνηση» να διαχειρισθεί είτε την καταστροφή και τη τεχνοφασιστική κοινωνία, είτε την επιβολή της αποανάπτυξης «από τα πάνω»(με αυτή την έννοια θα είναι μια «κακοτοπία»). Η Τοπικοποίηση είναι η αποανάπτυξη που θα ακολουθηθεί από τις τοπικές κοινωνίες με τη θέλησή τους και από ανάγκη, χωρίς να τους επιβληθεί από ένα παγκόσμιο φασιστικό καθεστώς. Και έχει περισσότερες πιθανότητες σαν «ευτοπία».

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου